LiberUiceſimuſtercius

temꝑm generatōis et cōplemēti eoꝝ: ſcd̓m reuolutōesſtellarum: Itaqꝫ camela pregnās eſt per annum: elphātis femina per annos duos. Uacca vero ix. menſibus.Dorca quattuor mēſibus. Canis aūt femina lx. diebꝰaut lxx. vel xc̄. Delphini femina decem menſibꝰ. Mulier pregnans eſt menſibus ix. vii. vel viii XXXIIII¶ De diſtantia mulieris pregnātis a femīsceterorum anīalium. ¶ Idem.ratur impregnatōis tempore: ceterarum veroN pluribus quidem mulierum diſpoſitio peiofeminaꝝ nō. Mulier et equa ad olofactū extincte candele abortiunt: ꝓpter cibi quoqꝫ multitudinem:et fructꝰ in arboribus: et fetus in aīalibus corrūpitur.Mulieres etiā pregnātes citius ob quietem aborſumpatiuntur: qꝛ propter hoc accidit eis mala diſpoſitio:dum in eis multa ſuꝑfluitaſ ꝯgregatur. In laborātibꝰautē non ſic: qꝛ labor multū facit euaporare de ſuꝑfluoita ꝙ mulier tempore partus anhelituꝫ ſuum retinerepoterit Quod cum fecerit partus facilis erit: et quādonon: eꝯͣrio erit. Femine vero ceteroꝝ anīaliuꝫ remanētmulte fertilitatis corꝑis lōgo tempore poſt impregnationem: Ideoqꝫ non accidit eis aborſus. Preterea mulieres multū menſtruāt. Animalia cetera nō multū velnihil. Quedam aūt mulieres in principio īpregnatōisfatigantur multum et egrotāt ꝓpter retentōem menſtrui: qꝛ propter paruitatē cōcepti non conſumit̉ in eisſuꝑfluitas. q̄ magis in vltimo conſumitur in cibo ſcꝫfetus. et tunc eoꝝ corpora meliorabuntur. In ceterisautem anīalibus eſt ſuꝑfluitaſ pauca: temperata ſecundum indigentia cremēti concepti. Infirmitas quoqꝫ q̄mola dicitur accidit mulieribꝰ impregnatis: ⁊ nō alijsanimalibus: quia matrix mulieris eſt cōtinua reſpectualiorum animaliū: et ſanguiſ qui ī eo ꝯgregatur multꝰeſt: nec digeri poteſt Cū ergo ſuſtētatio concepti fueritex vapore et humore male digeſtionis: tunc fruſtum inmatrice generatur: quod mola dicitur Mulier infirma⁊ doloroſa nō poteſt īpregnari: quod ſi īpregnatur: fetūcorrumpit. Non aūt imp̄gnatur femīa proprie niſi qn̄locus id ē matrix ad motū aptus fuerit. ¶ XXXv¶ De tranſfuſione ſeminis in preparationeembrionis. ¶ Areſtotiles.Perma quidem exit ab animali ſpiſſuꝫ et albūet poſtꝙͣ infrigidatur efficit̉ humiduꝫ et aquoſum: cauſa albedinis eiꝰ nō eſt niſi ſpūma Spuma enī eſt albi coloris. qꝛ ſuſtentatur ex ꝑtibꝰ paruis ⁊ampullis latentibus: et quādo fuerint ampulle tenuiores atqꝫ latentiores fit ſpūma magis alba. Sic ⁊ oleūquādo cuꝫ aere admiſcetur inſpiſſatur. et ſcoria argēticum oleo et aqua admixta ꝓpter aerem mixtū clareſcitet creſcit: ſicut accidit ſpume et niui: quia nix etiam ſpuma eſt. Aqua quoqꝫ quando cum oleo admiſcetur inſpiſſatur et albeſcit. quia aer intrat in ipſam ex motu: ⁊ex ipſo etiā oleo multū aeris ītrat. In pinguedīe nāqꝫolei nihil eſt ex aqua et terra: ſed ex aere: propter hocnatat ſuꝑ aquam: qm̄ aer qui in eo eſt defert ipſū quaſieſſet in vtre. In tempore vero frigiditatis inſpiſſaturquidem: ſed non coagulatur ꝓpter aerem. Deniqꝫ ſciētes antiqui naturā ſpermatis eſſe ſpūmoſam: nominauerunt etiaꝫ deam ſpermatis ſpūmoſam ſcꝫ venerem.Non autē exit ſperma ex toto corpore: ne ſit ſicut parsgenerati. ſed eſt. ſicut motor et forma. Nec ſperma viriconuenit quātitati animalis: ſed qualitati. Cū ſpermate vero exit ſpūs: qui eſt virtus principii anime: habetqꝫ ſperma in cōceptu aīaꝫ potētia: ſꝫ nō actu. Matrixvero ſemen maris attrahit ꝓpt̓ calorē: qͥ in ea ē: ipſūqꝫſuſtētat. Cū aūt ſuſtentatū fuerit: et quod exit a femīaꝑ virtutē maris. ſicut accidit in lacte ꝑ virtutē coaguliquia natura lactis et coaguli eadem eſt. exibit humiditas in circūitu corꝑis: cuius ꝑtes terreſtres cum de ſic

cate fuerint: efficiētur ꝯtinentes ꝯceptū: vt non ſit animal in humiditate: ſed ab ea diſtinctū. Siccantur autēneceſſario quando calefiūt: et poſt infrigidātur Haꝝ q̄dam vocant̉ ſecūdine: que ſcꝫ fetum retinēt immediatQuedam vero tele: que prohibēt humiditatē: ne intreſecūdinā Uniuſmodi eſt iſtud in animalibꝰ generātibꝰanimal et ouātibus. Cum aūt ꝯceptū hoc modo ſuſtentatum fuerit accidit ei quod ⁊ ſeminibꝰ accidit: ſcꝫ herbaꝝ et arboꝝ. In hiis nāqꝫ prima virtꝰ .i. vegetatiuamouens cū in actu apparuerit: que priꝰ in potētia fuittunc oriūtur rami: et radices exeunt: ꝑ quas cibū attrahit. qm̄ et arbores indigent creatione et cremēto Secūdum hūc ergo modū fiet et crementuꝫ oīm membroruꝫcōcepti. Poſt primā virtutē que in ip̄o eſt. Iam enī viuit: quaſi vitā ſimili vite arboris ¶ XXXvI.De impreſſione formarum viſarum inconceptū Hieronimus ſuper geneſim.¶ Acob vt legitur. poſuit virgas varias an̄ oculos ouium: vt ex duplici deſiderio vel feruoreſcilicet bibendi et coeundi: tales fetus ꝯciperētquales vmbras arietū et hyrcoꝝ aſcēdentiū ſuꝑ eas inaquaꝝ ſpeculo cōtemplabātur. Nec mirū hāc in cōceptu feminaꝝ eſſe naturā: ſcꝫ vt cōſpecte ymagini ſimileꝫſobolem ꝯcipiant in extreme voluptatis eſtū: cuꝫ hͦ etiāin equaꝝ gregibꝰ apud hyſpanos fieri dicatur. Quintilianus quoqꝫ matronā accuſataꝫ: ꝙ ethiopeꝫ peperiſſet: ex ymagine cōſpecta hoc ei accidiſſe argumētās defendit. In libris ypocratis legitur: ꝙ quedā ſuſpitioneadulterii fuerat punienda. eo ꝙ pulcherrimū peperiſſꝫvtriqꝫ parenti diſſimilē: niſi memoratuſ medicus ſoluiſſet queſtionē: monēs querere ne forte talis pictura eſſꝫin cubiculo. Qua inuēta mulier a ſuſpitionē liberata ē¶ Auguſtinus libro xi. de trinitate. Si cū magna auiditate rſpiciatur res exterior. ſic̄ fit in libidinoſis aſpectibus feminaꝝ: non ſolum ip̄m viſum: ſed etiā ceteruꝫcorpus animatis vehemētius afficit. et vbi non reſiſtitdurior pinguiorqꝫ materies: in ſimilem ſpecieꝫ et colorem cōmutat. Unde licꝫ videre corpuſculū cameleontiſad colores quos videt: facilima conuerſione variari.Alioꝝ aūt aīalium quoꝝ non eſt ad cōuerſionē faciliscorpulentia: fetus plerūqꝫ produnt libidines matrū tales: quale eſt illud: quod cū magna delectatōne cōſpexerint: quāto enī teneriorā et formabiliora ſūt primordiaſeminū: tāto efficacius ⁊ capacius ſequūtur intentōemvel appetitū anime materne ⁊ fanthaſiam que in ea facta eſt per corpus: quod cum auiditate conſpexit. ¶Areſtotiles vbi ſupͣ. In tracia ſunt duo flumina: quoꝝvno potato: oues pariūt nigros: et alio vero potato pariunt albos: et etiā aliud de quo rubeos ¶ XXXVII¶ De diſtinctione ſexus in embrione.T quoniā embrio priuſꝙͣ matrice cōpleatur eius creatio: diſtinguitur mas et femina. Dubiūs eſt vtrū illa differentia ſit ex mare aut ex femina: an ex locis matricis: quia mas erit in parte dextra:femina vero in ſiniſtra: Dicit aūt Empedocles ꝙ ſperma cadens in matriceꝫ calidā fit mas: in frigida fit vero femina. De mocritus ponit: ꝙ ſecundū maioreꝫ ⁊ minorem abundantiaꝫ ſpermatis exeuntis a mare fit iſtadifferentia. Porro quidam homines fingūt: ꝙ ſi parsdextra teſticuloꝝ ligata fuerit generabitur femina: ſi ſiniſtra maſculus: quod etiā dicebat Lucanus: ſed hoc fectum non eſt: quoniā aīalia ml̓ta ſine teſticulis generatvt carentes pedibus: ſicut genus piſcium et ſerpentes.Sermo aūt illoꝝ qui fingūt ꝙ calor et frigus eſt cauſageneratōnis maris et femine. Et etiā illoꝝ qui finguiꝙ cauſa huius eſt exitus ſpermatis a parte dextra velſiniſtra: eſt aliquid differentie ſcd̓m aliquem modum.Dextra nanqꝫ pars eſt ſiniſtra calidior: et calidius eſtmagis ē digeſtibile: ſed hoc ē cauſaꝫ remotā aſſignate.