LiberUiceſimuſſecūdus

duaſ māmillas in pectore: qꝛ ſtrictum eſt. Item homorecti corporis eſt: ideo coxas et crura habet multuꝫ carnoſa. Abſtulit enim natura a ſuperiori parte corporiseius carnem: et addidit eam ſuper inferioreꝫ: ꝓpter pōdus corporis: et vt ſit corpus rectum. In alijs aūt animalibus coxe et crura carne priuant̉: ⁊ ſunt ex oſſibꝰ acneruis ad portādū corpꝰ. ⁊ qͣtuor eoꝝ pedes ſunt qͣtuorſuſtentamentaᵉ: propter hoc naſcitur animal quadrupes ſtans ſine labore: homo vero non poteſt eſſe rectuslongo tempore: ſed indiget corporis quiete. Animaliamagni corporis vnum filiū generāt. Parui vero corporis multos. magnis etenim cibuſ in crementū corporistranſit: nec remanet ex eo niſi modicuꝫ ¶ IIII¶ De membris animalium.N corpore animalis ſunt tres modi cōpoſitionis. Prima ſcilicet mixtio elementoꝝ in mēbriscōſimilibus. Secūda mixtio cōſimilium in officialibus. Tercia organorum ex diſſil̓ibꝰ: ſic̄ māus componitur ex neruis et oſſibꝰ ⁊ huiuſmodi. Senſus quidēprius eſt in omnibus mēbris cōſimilibuſ. oꝑatōnes aūtin membris organicis: ſunt per virtuteꝫ ſenſus et motꝰet appetitus animaliū. Neceſſariū eſt ergo vt ſit mēbꝝin corpore recipiens illa principia: quoniam ergo recipiens eſt omnia ſenſata ſcilicꝫ cor:debet eſſe ex ſimplicibus: et quia motor eſt et principium appetitus: debeteſſe organicum. hoc membrū in animalibꝰ ſanguine carentibus eſt illud quod aſſimilat̉ cordi. Cor aūt diuiditur in ꝑtes cōſimiles: ſicut vnūquodqꝫ alioꝝ membrorum interioꝝ et illoꝝ oīm natura ſanguinea eſt: qꝛ ſitꝰeoꝝ eſt ſuper vias venaꝝ et vacuitas eſt in ter ea. Omnia ergo membra corꝑis cōpoſita ſunt ex venis ī qͥbuscurrit ſanguis. in corde vero eſt principiū venaꝝ et prima virtus creans ſanguinē. membra ꝗdeꝫ creata ſuntpropter oꝑatōnes: ſicut corpus ꝓpter animaꝫ. Et dicit̉mēbrū ſanū: cum ſine diminutōne cōpleuerit opꝰ ſuumet cum propter opꝰ ſuū non fuerit debilitatū. Sicut autem corpus animalis in duo diuiditur: ſcꝫ in dextrumet ſiniſtrum ⁊c. ſic et pleraqꝫ mēbroꝝ dupla ſunt: vl̓ numero: ſicut duo renes: et quorūlibet ſenſuū inſtrumēta.vel ſi non duo numero tn̄ in duo diſtincta: vt cor vnumduos habet vētriculos. et pulmo duas pennas: et ep̄arſimiliter. ꝙͣuis de ſplene ſit opinio dicentiū: ꝙ ſit ep̄arimpuruꝫ. lingua quoqꝫ vna eſt: ſed diſtincta. et ſic vnūanimal eſt quaſi duo: In qͥbuſdā animalibꝰ ſunt om̄iamembra interiora: In qͥbuſdā non. Et menbra que cōueniunt in numero: in qͥbuſdā animalibꝰ diuerſātur ineſſe. Cor eniꝫ eſt vniuſmodi in om̄ibus aīalibꝰ Epar inqͥbuſdam fiſſum eſt multis fiſſuris. et in quibuſdam nōomnino: maximeqꝫ ep̄ar piſcium: ⁊ quadrupeduꝫ ouantium: et auium. qm̄ iſtoꝝ corꝑa ſunt ratōne reſpiratōiſac diſſolutōnis: et non eſt in eis maluꝫ ſuꝑfluū multumIdeoqꝫ multa felle carent. oīa menbra interiora intromittuntur in telam ea cōtinenteꝫ: qꝛ cooptorio indigētet tele natura talis eſt: vt ſit lenis et ſpiſſa ad patiēduꝫoccaſionem. Et ſit carnoſa ne attrahat ad ſe ſuꝑflua.Omnia animalia habēt duo membra cōmunia: ſcꝫ mēbrum per quod recipiūt nutrimentū: ⁊ mēbꝝ per quodeiiciunt. Aliud qͣꝫ mēbꝝ cōmunicās ad qd̓ vadit nutrimentū poſt ingreſſum eius in os: qui eſt venter. Omneergo animal habens veſicā: habet et ventrem nō auteꝫecōuerſo. Epar autem et ſplen poſſunt decoquere cibūquoniam ex ſanguine ſūt: ⁊ habent calorē multū. Epatis quidē ſitus ē in dextera: ſplenis in ſiniſtra. Renesvero ſunt. ad colanduꝫ ſuꝑfluitatē humidi quod curritad veſicaꝫ: ⁊ qꝛ calor naturalis regit corpꝰ: ſicut princiceps regionem. ideo omne animal habens ſanguinemhabet cor et ep̄ar. Cor ad ſeruāduꝫ calorem ſicut in fornace. ⁊ epar ad digerenduꝫ. animal anhelans habet ettercium membrum: ſcꝫ pulmoneꝫ: Membra magni cor

poris ſunt caput collum clibanus. id eſt totuꝫ quod eſtinter collum et finem ventris: duo quoqꝫ brachia: ⁊ pedes maiores ſcilicꝫ ab ancha vſqꝫ ad articulos. ¶ Conſtantinus in pātegni ii. parte. Unūquodqꝫ aūt animalhabet corꝑis inſtrumenta virtuti anime competentia.Nam leo cum ſit animi audacis et iracundi: corpus hētforte et graue: in pedibus vngues et acutiſſimos in oredentes. Lepus autem cum ſit timidiſſimꝰ habet membra leuitate nimia fuge aptiſſima. homī quoqꝫ fecit natura manus: vt in eis operaretur in qͥbus digiti multiſūt et diuiſi vt pet eos magna et minīa poſſent retineriEpar fecit rubeuꝫ pro vt competebat creādo ſanguiniMāmillas et teſticulos ad creandū lac et ſperma fecitalba. hoc modo fecit omnia membra propriis actōnibꝰconuenientia.¶ V.¶ De capite. ¶ Plinius libro xi.Unc per ſingulas ꝑtes corpoꝝ membratiꝫ anmalium tractetur hyſtoria. Caput habent cuncta que ſanguinem. quedam auteꝫ et capita criſtata: ¶ Areſtotiles. Pars capitis in qua eſt origo capillorum dicitur olla: pars eius anterior ſinciput. poſterior occiput. mediū vero ſummitas Sub ſincipite qͥdeꝫeſt cerebrum: in occipite vero eſt vacuuꝫ Teſta capitiscreata eſt ex oſſe duro. quod cōtinet coriū ⁊ caro. in haceſt ſutura naturalis: que in mulieribus eſt vna circumdans Uirorum autem capita multas cōtinent ſuturasSolus homo caput habet rectū et eleuatuꝫ pre ceteriaanimalibus. Fuitqꝫ caput creatuꝫ ſine carne: vt eſſꝫ melioris ſenſus: et ꝑfectōris ac velocioris: Nam et ſi eſſetmulte carnis: eſſet oꝑatio cerebri contraria oꝑatōni naturali: propter quā creabatur: ſcꝫ ad infrigidandū cor.nec in eo poſſent eſſe ſenſuſ: ſi eſſet cerebrum ſicut aliqd̓ſuꝑfluitatuꝫ. Principiū vero ſenſus eſt in corde: ⁊ duoquidem ex ſenſibꝰ ſunt continui cum corde: guſtus ſcꝫet tactus. Tres vero reſidui ſunt in capite: viſus ſcꝫ inanteriori circa cerebrum: auditus in poſteriori quod eſtvacuum. Olofactus aūt anterius in medio triuꝫ inſtrumentorum. Item ſi eſſet caput carnoſum: eſſet et ponderoſum: cum econuerſo in omnibꝰ animalibꝰ eſſe debeateleuatum ⁊ rectuꝫ: propter hec tria ergo nō ē caro in capite. ſcꝫ propter ſubtilitatem ſenſus. et oꝑationem cerebri: et ip̄ius capitis leuitatem. Quod autem inferius eſt ſub ſutura capitis facies dicitur: non recte tamēniſi in homine pars vero faciei ſuperior frons. Omneanimal habens caudam piloſam: habet caput paruum:et madibulas magnas. homo vero maius habet caputcōparatōe ſui corporis. Pueri minoris ſunt intellectꝰquia caput groſſum habent et ponderoſum. Serpentisproprium eſt mouere caput ad poſterius: reliquo corpore quieſcente. et hoc ſibi datum eſt ad cuſtodiam ſui corporis quoniam imbellice eſt¶ VI.¶ De vertice et cerebro. ¶ Plinius vbi sͣ.Ertices bini hominum tantū. aliquibus capitbus oſſa plana ⁊ tenuia ſine medullis. Serratiſpectinatim ſtructa compaginibus. perfracta n̄queunt folidari. Sed exempta modice non ſunt letaliain vicem eorum ſuccedente corporea cicatrice. Infirnſiſima ſunt vrſis: duriſſima pſitacis. Cerebrum hn̄t oīaanimalia: que ſanguinem: ſed homo portōne maximuꝫet humidiſſimum: omniū viſcerū frigidiſſimum: duabſupra ſubterqꝫ membranis velatum: quaꝝ alterutra rupi mortiferum eſt. omniū aūt cerebro medio inſunt oſicula parua: vni hōi ſcꝫ in infantia palpitat: nec robo.ratur āte primū ſermonis exordium. hoc eſt viſcerū excellentiſſimum. proximūqꝫ telo capitis: ſine carne: ſinecruore: ſine ſordibus. hic habet ſenſuum arcem: huc venarum a corde omnis vis tendit. hic deſinit vel definithic culmen altiſſimum. hic mentis eſt regimen: ab eo ꝓficiſcitur ſomnus hinc capitis mutatio. Que cerebrum