Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUice ſimuſprimus

Ultipes eſt vermis terrenꝰ et multitudine p̄edum vocatus: qui contractus in globum cōplicatur. Naſcitur ſub petris ex humore et terra Areſtotiles. Animal anuloſuꝫ longi corporis multorum pedum equalem habet anuloſitatem: et viuit aliquantulū poſt capitis abſciſionem. Item per fumū ſtoracis ſicci multipes deluditur ac deprehenditur. Exlibro de naturis rerum. Multipes a re nomen habet:et ſanguine caret. hoc animal. dicit. Auguſtinus. aliqn̄coram ip̄o allatum: eoqꝫ ſpectante in multas partesciſum: et tamen vnaqueqꝫ pars vixit ab alijs partibusſeparata Auicēna vermis rubeus. qui eſt ſub vrceisaque: plurimos habet pedes: et cum tangitur rotundatur Si palatum ex eo cum melle tangitur: valet contraprefocatōnes: et ſimiliter cum comeditur. Cōfert etiāaſmati et ad dilatōnem anhelitus: ſcd̓m quod dicitur.Item vermis multipes cuꝫ vino bibitus confert ictericie: et difficultati vrine. Iſidorus.CXLVI. De Muſaraneo.Uſaraneus eſt animal perexiguuꝫ in ſardiniaaranee forma: que ſolifuga dicit̉: eo diem fugiat: in metallis argentariis plurima eſt occulto reꝑtans: et per imprudentiā ſuperſedentibꝰ peſtē facit. Plinius li. viii. In ytalia muribuſaraneis venenatus eſt morſus eoſdē auteꝫ vlterior appennina regionon habet Iidem vbicunqꝫ ſunt orbitā ſi tranſiere moriūtur. Idem in libro xx. Muriſaranei morſus foliorum aridorum braſice farina ſanatur. Eruce quoqꝫ ſemen ſcorꝑionum et muriſaranei venenis medetur.Idem in libro xxii. Cinis etiā ordei morſibus aduerſ atur muriſaranei. Idem in libro xxiii. Item acetuꝫ muriſaranei morſus ſanat hauſtū. Idem in libro xxvii.Abſinthiū etiam aduerſatur muriſaranei morſibus.Idem in libro xxvii. Leporis coagulum ex aceto valet contra murenaraneū. Idem in libro xxix. Muriſaranei morſuſ ſanatur agnino coagulo poto vngule arietine cinere cum melle. Item muſtele catulo. iteꝫ ſi iumēta momorderit mus recēs cuꝫ ſale imponitur. aut veſꝑtilionis fel ex aceto. Ip̄e quoqꝫ muſaraneus cōtra ſe remedium eſt diuulſus et impoſitus. Optimū quidē eritſi imponatur ip̄e: qui momorderit. Sed ad vſum huncſeruant alios: oleo vel luto circūlitos. Pretera contramorſum eius eſt remedium terra exorbita. Ferunt eniꝫorbitam ab eo trāſiri torpore quodā nature. Idēin libro xxx. Muriſaranei morſibus aduerſantur talpeterraqꝫ orbitis depreſſa: vel ſemen eruce. De ſolifugaquoqꝫ dicetur infra.CXLXII. Iſidorus. De muſca.Uſca ex greco venit: ſicut et mus. hec ſicut etapes necate in aqua aliquotiēs poſt vnius hoAre ſpaciū reuiuiſcūt Areſtotiles. Animaliaduas alas habentia tantum pungunt aculeo: qui eſt ininteriori ſui capitis: vt muſce et muſtiliones. Cūqꝫ qd̓libet anuloſum habeat membꝝ per quod ſentit cibum:muſce ac muſtiliones hoc membro pungūt: et ſanguinēextrahunt. Muſca ſicut et apis non facit ſtrepitū ac ſibilum: niſi volando. ſcilicet alas per aerem inter ipſaset corpus cadentē extendendo et cōtrahendo. Muſcaet formica non ſunt nidificātes. In heyme coeūt ſi aercōueniens fuerit: et ventus meridionalis flauerit.autem ſeparātur in coitu niſi grauiter quedā anuloſa:quia coitus in eis multum durat: vt patet in muſcis etaraneis Muſca habet aculeum ſicut apis extra: cuiusnatura eſt mollis vacua: per ip̄m guſtat et ſentit ac cibum attrahit. habet itaqꝫ dentes muſcaruꝫ genus etapum: qui non ſunt ſimiles dentibꝰ alioꝝ. Animaliadam naſcētia nec ſuo generi aſſimilātur: nec a ſuo genere diuerſātur. vt muſce et aꝑicule et ex iſtis oriunt̉animalia quoꝝ natura eſt ſimilis generi a quo ſunt

imo vermes ab illis exeunt Actor. Muſce vt ferturex immūdicia naſcūtur: immūdis adherēt: loca immūda frequentāt. Inquiete ſunt: et importune et infeſte:pungitiue ac tumultuoſe Ex libro de naturis rerū.Muſcā proterue volat: et circumuolando ſtrepitum facit ex aere circumagitato. Inter alas roſtrum habetquaſi cannam concauam: pedibus poſterioribus alasacuit: anterioribus autem roſtrum et caput: lucem dilgit: nec in tenebris ambulare nouit. Ad caloreꝫ ſe libētius confert: humidis inſidet: cruorem appetit. ſalſa etaſpera fugit. albaqꝫ et mundiora libēter cōinqͥnat. Carnes recēter ceſas vbicūqꝫ tetigerit ſtatim vermes inſequuntur: qui corrūpūt infectaſ: hoc maxime diebꝰ canicularibus. infeſta eſt omni animali: et maxime hominiex corruptōe fimi generant̉ muſce: in aqua merſe reuiuiſcunt expoſite. heme latent extinctis ſimilime. Etin auguſto ꝓuolant importune. Uermiculos autem nigros ac duros edunt: e qͥbus muſce ꝓueniunt.CXLVIII. De eodem.Plinius libro decimo.Uſcā precipue ꝑabulū eſt aui dicte hematopodes. Quedam vero generāt aliquid coitu: ſedimperfectuꝫ eſt ac diſſimile: et ex quo nichil amplius gignitur: vt vermiculos muſce Idem in li. xi.Muſce binas gerunt pennas Ueſpe muſcas grandiores venantur: amputato hiis capite reliquū auferuntcorpus. inſectis aliqͥbus ſunt in ore pro lingua aculei.qͥbuſdam hebetes nec ad punctū ſed ad ſuctū vt muſcarum generi in qͥbus lingua fiſtula euidens eſt. nec ſunttalibus dentes. Muſcis humore exanimatis ſi cinerecondantur: vita redit. inſectoꝝ pedes primi longioresſunt oculos duos habentibꝰ: vt ſubinde tergāt eos pedibus: ſicut in muſcis notamus. Idem libro xxi. Eſtmons in creta carina nouem milium paſſuum ambitu:intra quod ſpacium muſce non reperiuntur: ibiqꝫ melnuſꝙͣ attingunt. Idem in libro xxiiii. Muſce quideꝫnecantur: ſi locus folioꝝ ſambuci decoctione ſpergat̉.Idem in libro xxv. Ellebora quoqꝫ muſce necātur albo: trito: et cum lacte ſparſo. Idē in libro xxvii. Porro literas a muſcis tuetur: attramentum libroꝝ ex diluto abſinthii temperatū. Idem in libro xxix. Alopicias replent capita muſcaꝝ recentia folio ficulneo priusaſperata. alij ſanguine vtunt̉ muſcaꝝ alij decē diebuscinerem illaꝝ illiniūt cum cinere carthe vel etiā nucumita tercia pars ſit e muſcis. Idem in libro xxxiiii.Halitus fornacis plumbi qn̄ decoquitur muſcis et culicibus noxius ac peſtilens ſentitur. Auicenna in iiiicanone. Muſcas interficit arſenicū qn̄ de illo ponituraliquid in lacte: et ſugunt muſce. Interficit etiā eas fumus eius: et fumus thuris: atqꝫ decoctio ellebori nigri. Haly vbi ſupra. Muſce proſunt oculorum doloribus: et caſui palpebraꝝ. Que ſi cōburātur et melle ſuper alopicie loca ponantur capillos producuntCXIIIX. De opimacho Ex li. de naturis rerum.Pymachꝰ eſt vermis corꝑe admodū exiguꝰ ſꝫaudacia animi et ingenio robuſtus nimis. Dicitur autem cum ſerpentibꝰ habere certamen:et ingenio preliandi vitā defendere. Cunqꝫ corpore ſitexiguus: ac viribus impar: exercitio tamen pugne ſepentem vincit fortioreꝫ ſe. viuitqꝫ ſecurus audacia potius: ꝙͣ naturali fortitudine. Actor. Hunc tamenquia in leuitico inter volatilia numeratur. ſuperiꝰ intervolucres deputauimus: ibiqꝫ nōnulla de illo inſeruimꝰSed quia corpore. vt dictum eſt. admodū exiguus eſt:rectius arbitror eum ſicut apes et muſcas in numerovermium eſſe deputandū.CL. De papilione. Iſidorus.