Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUiceſimuſprimus

ad locum: in quo ponit ea que deprehendit: et quandopatitur famen: humiditatem illius fugit: in qua vitā eius exiſtit. Cum autem eſurit reuertitur ad uenandum.Prius tamen reparans: quod de textura fuerit ruptū CXV.De diuerſis aranee generibus. Pliniꝰlibro decimo.Raneoꝝ plura ſunt genera: ſphalāgia ex hiisappellātur quoꝝ noxii morſus: corpus exiguūvarium: acuminatum: ingredientiū ad ſaltum.altera eorum ſpecies nigri prioribus cruribus longiſſimis omnibus internodia terna in cruribus luporū modo. Miimi non texunt. Maiores in terra cauernarūexigua veſtibula prepandunt. Terciū eorum genꝰ erudita oꝑatōne conſpicuū. Orditur telas tantiqꝫ operismaterie vterus ip̄ius ſufficit. ſiue ita corrupta alui natura ſtatuto tꝑe. vt democrito placet. ſiue eſt intus quepam lanigera fertilitaſ: tam moderato vngue: tam tereti filo: et taꝫ equali deducit ſtamina ipſo ſe pōdere vſuſTexere autem a medio incipit circinato orbe ſubtemina adnectens maculaſqꝫ paribus ſemper interuallis:ſed ſubinde creſcētibus: ex anguſto dilatans indiſſolubili nodo implicat. Cunqꝫ captura inciderit: ꝙͣuigilans et paratus ad curſum. licet extrema hereat plagaſemper in mediū currit. Ex quo ſic īuaxime totum concutieudo implicet. Sciſſa ꝓtinus reficit ad polituramſartiens. Areſtotiles. Aranee multa ſunt genera.Unum eſt ſimile quod grece dicitur locoꝫ: et eſt genusquoddam paruū diuerſi coloris: acutum: ſaltans. Aliud autem maius. et nigri coloris: anteriora crura habens longiora. et eſt tardi motuſ: multiqꝫ ſaltus tēporecoitus. Alia vero reſidua: que apothecarii ferunt: automnino mordēt: aut d̓biliter. Genera vero locōꝫ ml̓ta ſunt: vnū eoꝝ eſt ꝑuū. aliud magnū. paruuꝫ quidemnon texit. magnū auteꝫ aſperuꝫ eſt et malū. texitqꝫ prope terram. Intra foramina ſtat: et manēs ī textura ſuaſpectat donec aliqua beſtiola incidat. Deinde ſuꝑ ip̄aꝫſalit: eamqꝫ precidit. Inuenitur et aliud genus maculatum in vere ſub arboribus: parua texturaꝫ malamtexens. Eſt aliud genus iſto diſcretius: quod fila texture prius extēdit: eamqꝫ in terminis ponit Deinde īterextremitates iſtoſ in medio texit: texturamqꝫ ſufficiētēimponit: et preparat locum venatōni cōuenientem. Ipſe autē in mediū quaſi ſpeculator venit: et ſiqua beſtiola inciderit: ſubito mouetur: et a loco ſuo exit: ligatqꝫ illam: et iuuoluit textura donec ꝑueniat ad debilitatempoſtea fert illam ad locum in quo deponit: et humiditatem eius ſugit cum eſurit. CXVI De morſu aranee. Plinius libro. x.Ranea vt dictuꝫ eſt filo librat ſe ſuꝑ caput ſerpentis porrecte ſub vmbra arboris ſue. Tāta vi morſu cerebrum eius apprehendit: vt ſtridens ſubinde ac rotata vertigine: ne filum quidē deſuꝑpendentis erumꝑe adeo fugere queat: Nec finis ante mortem eſt. Auicenna in ii. canone. Ex morſu aranee accidit plurima ventoſitas in ventre: cum horripilatōne et frigore extremitatū: erigitur virga. Ex huiuſmodi medicinis ſunt nigella et viuum et ruta ſicca. Conſtantinus in pātegni. Araneoruꝫ ſpecies multeſunt. que vbi mordent dolorē multū faciūt: ruboreꝫ: frigidum ſudorem: et citrinū colorē Aliquādo quaſi ſtringirie in vriua duriciē ac virgē extenſionē intra inguīaet genua. reſinoſitatem in ſtomacho: lingue extenſiōeꝫvt eoꝝ ſermo diſcerni non poſſit. Uomit humiditatemquaſi aranee telam: vētris emollitōꝫ ſimiliter. ſi aquacalida infundatur: dolor dimittitur. ſi aūt exeat: reuertitur. Alia ſpecies in loco quem mordet: dolorem facitruborem: ſub dyafragmate conſtipatōnem. in vrina fri

giditatem in virga quoqꝫ extenſionē CVxI. De tela aranee. ActorRanee tela vt patet ex predictis de viſceribꝰeiuſ procedit Euiſcerat em̄ ſe texendo illā adeofrequēter: vt prorſus euacuata deficiat in mortem. Eſt autem tela eius inanis ac debilis et modicovento diſſipatur atqꝫ diſſoluitur. Unde de ypocrita legitur: ſicut tela araneoꝝ fiducia eius. Multis tamēeadem tela ꝓficit medicaminibus: ſicut habet̉ ex diuerſis autoribus. Auicenna in ii. canone. Aranee groſſe alba tela cum oleo roſaceo in aurem diſtillata: dolorēeius ſedat. Itē aranee tela poſita ſuꝑ vulnera ſtringitfluxū ſanguīs Ulcera qͣꝫ et vulnera ꝓhibet apoſtemariDixerunt etiā quidaꝫ aranee tela quibuſdam emplaſtris mixta: et ſuꝑ frontē et timpora poſita: ſanat febrētercianā. Fracto capite ara nei tela ex oleo et aceto impoſita non niſi ſanato vulnere abſcedit. Aranee tela vires habet cōſtringētes. admixta quibuſdā vnguentistimporibus impoſita febres curat. Sanguinē defluentem retinet. Suppoſita vulneri cauo prohibet ſanieꝫfieri. Sine tumore vulnera ſeruat. cuꝫ oleo roſeo coctadolorem aurium mitigat. Album opuſ aranee. id eſt alba tela corio ligatum: et collo ſuſpenſum: quartanaſ vtdicitur tollit. CXVIII. De bibione et blata. Iſidorus.Ibiones ſunt qui in vino naſcuntur quos vulgo muſtiones a muſto appellant. vnde affroniꝰD Cuꝫ a me expectaſſet fabulare incipis ex ore bibiones inuolāt in oculis tuis. Blacte a colore dicteſunt. ſiquidē et comp̄henſe manū tingunt. Unde et blateum colorem dicūt. hoc animal lucē patitur viderecōtrariū muſce. Muſca em̄ eſt lucipeta: blata vero lucifuga. Ex libro de naturis rerū. Blata vermis eſtlucem videre patitur. vnde noctē tantūmodo ambulare cōſueuit. Palladius de agricultura. Blateſunt apibus inimice: ſicut et lacerte. Unde huiuſmo/di animalia et hiis ſimilia oportet apū caſtris vl̓ aluearibus longe fugare: qui vult apes bene cōſeruare.Plinius libro xi. Lucent ignium modo noctu laterumet cluniū colore lampyrides: nec pennaꝝ hyatu refulgētes. Nunc vero compreſſu eodem obumbrate non antematura pabula: vel poſt defecta conſpicue. Ecōtrariotenebrarum alumna eſt blatiſ natura lucemqꝫ fugiuntet. inualidiores et in balneis maxime humido vaporegnate vel ꝓgenite Idem in libro xx. Herbe cunilagꝭnis obiecto manipulo tradunt ad eam cōuenire blatasom̄es de tota domo. Idē in libro xxix. Blatā auulſocapite vna cum roſaceo tritā auribus mire dicunt ꝓdetſe. Alii vero binas ternaſqꝫ in oleo decoctas auribusefficaciſſime ſcribūt mederi: et in lintheo tritas imponiPlura fecerūt eaꝝ genera. vnū ſcꝫ molles quaſ in oleodecoctas efficaciſſime illini verrūcis experti ſunt. Alterum genus. Mylochon appellauere circa molas naſcitur et hiis detracto capite attritis ſanaſſe leprasMuſa et picton in exemplis reliquerunt. Terciumgenus ex odoris tedio inuiſum exacuta clume cuꝫ piſſeleo tradunt ſanare vlcera alias inſanabilia ſtrumas pānos xxi. diebus impoſitas ꝑcuſſa cōtuſa cacoetheſcabiem furūculoſqꝫ detractis pedibus pinniſqꝫ curātAt hercule diadorus morbo regio orthopnoicis reſtitiſſe tradit cum reſma melle. Humaniſſimū eoꝝ cinerem crematoꝝ in cornea pixide ſeruāt ad hos vſus.traduntqꝫ tritas reumaticis orthopnoicis infundendas cliſteribus. corpori quoqꝫ infixa extrahere illita C33.conſtat.De bombice. IſidorusOmbex eſt frondium vermis: ex cuius texturabombicinū cōficitur. hoc aūt nomine appellat̉