LiberUiceſimuſprimus

conſimili forma mulierē alliceret. faciem ei tm̄ oſtēdit.et reliquā partem corꝑis arboꝝ frondibus occultauit¶ Auguſtinus ſuꝑ gen̄. Dicitur aūt ſerpens ille callidiſſimus fuiſſe: vel ſecūdū alios ſapiētiſſimus nō ꝓprieſicut in bono ſolet accipi ſapiētia dei vel angeli vel aīeratōualis: ſed tranſlatiue ſicut apes vel formicas dicimus ſapientes: ꝓpter opera ſapientiā imitantia. ꝙͣuisſerpens non anima ratōnali: ſed ſpū dyabolico: quo plenus erat poſſit ſapiētiſſimus dici. Mali enim angeliꝙͣuis ſuperbia deiecti: natura tamen excellētiores ſuntomnibus beſtiis: ꝓpter eminentiaꝫ ratōnis. Serpensem̄ non intelligebat verba: nec ratōnalis eſt facta. Ꝙeuim verbis magoꝝ vel incantatoꝝ ſerpentes trahuntur de latebris: dyabolica eſt vis. Qd̓ ꝑmittitur ad memoriā illius primi facti: vt ſciatur quia cuꝫ hoc generefamiliariter ſit ei locutus. Eſt autem ille ſerpens ſicutaſina balaam: ſed hoc fuit dyabolicū: illud angelicum:boni enim et mali angeli ſimiliter operantur: ſicut moyXXXIIII.ſes et nagi pharaonis. ¶ Iſidorus.¶ De DIpſadeypſas eſt genꝰ aſpidis: qui latine ſitula diciturquia quē momorderit: ſiti ꝑit. Tante autemIexiguitatis eē fertur: vt duꝫ calcatur nō videatur. Cuiꝰ venenuꝫ extinguit anteꝙͣ ſentiatur. vt faciespreuenta morte: nec triſticiā indicat morituri. De quopoeta: ſigniferuꝫ iuuenem tyrrenis ſanguinis aulum.Torta caput retro: dypſas calcata momordit. vix coloraut ſenſus dentiſqꝫ fuit ¶ Andromachus. Dypſas cūaliquē pungit inflamatur in eo caliditas valde ſuꝑfluaIndeqꝫ accidit ei vehemens ſitis ⁊ aduſtio inflamatanec bibere ceſſat aquam: donec corpus eius ſcinditur:⁊ ſic moritur ¶ Helinandꝰ libro xi. Dicitur dypſas ſitula ꝑ contrarium. Uas enim quod ſitula dicitur: ſitiꝫaufert. hoc infert: ſicut pharetra dicitur que morteꝫ infert: ⁊ feretrum quod fert vel aufert mortuum. de hisait lucanꝰ ſic dicēs. Stabāt in margine ſicce aſpides⁊ in mediis ſit iebant dypſades vndis Et poſt paucade illo quem torta caput retro dypſas calcata momordit. Lucanus refert. Ferroqꝫ aꝑire tumentes ſuſtinuitvenas: at os implere cruore. Legi in quibuſdam gloſisātiquis ſuꝑ deuteronomiuꝫ ſic. Dypſas eſt genus ſerpentis: pede ⁊ ſemis longus: ⁊ duoꝝ palmoꝝ ¶ Phiſiologus: Dypſas etiā torrida dicitur: quia vulneratꝰ abca tanto feruoris eſtu ſuccenditur: vt nulla aquaꝝ abūdantia ſitis eius cōpeſcatur. Dicitur etiam eadem excauſa ſitula: de qua dicetur infra ¶ Auicenna. Serpētis facientis ſitim ſecūdum quoſdaꝫ longitudo eſt palmi vnius ⁊ ſuper corpus eius ſunt veſtigia nigra plurima. Caput eis eſt paruū: ⁊ collum groſſum: a quo incipit creatura eius vſqꝫ ad caudam ſubtileꝫ. inceditqꝫquātiēdo caudam ſuā. Eſt autē in littoribus: et acciditmorſo ab eo: vt aduratur venter eiꝰ ⁊ inflamētur adeovt non ſatietur aqua: nec bibere ceſſat abſqꝫ exitu alicꝰrei ꝑ vrinam aut ſudorem. ita ꝙ inflatur venter eius totus. ⁊ aqua currit in venis eius. huiꝰ autem regimē pꝰcōmunia regiminum eſt indeſinenter eū facere bibereoleū plurimū: ⁊ euomere. deinde cliſteriſare cū his queeducunt feces ⁊ humiditates. ¶ XXXV.¶ De emorroide et enidro et excedra ¶ Iſido.Morrōis eſt aſpis ex eo nuncupatꝰ ꝙ ſanguinem ſudet. qui ab eo morſus fuerit ita vt diſſolutis venis quidquid vite eſt ꝑ ſanguineꝫ euocet: Grece enim emath ſanguis dicitur. ¶ AlexanderĘmorrōis ergo recte dictus eſt a ſanguine. eo ꝙ ab eopunctus nimiū emittit ſanguinē. vnde mulier mēſtruata dicitur emorroiſſa. ¶ Iſidorus. Enidros eſt coluber in aqua viuens. greci em̄ aquam ydor vocant. ¶Excedra dicitur ydra grece ſcꝫ draco multoꝝ capitū

qualis fuit in lerna palude prouintie archadie. latinevero dicitur excedra. eo ꝙ vno ceſo tria excreſcebant:vt dicebatur capita ¶ Actor. De hac ergo plenius dicetur in loco cōgruo ſecūdum ordinem capitalium literaꝝ vbi de ydra tractabitur. De hac em̄ Hieronimusin ꝓhemio Eſdre cōtra detractores ſuos loquens: verſum poeticum tractat dicens. Licet excedra ſibilet victorqꝫ ſi non incendia iactet. nunꝙͣ meū iuuante xp̄o ſilebit eloquium ⁊ p̄ciſa linguā balbuciet ¶ XXXVI.¶ De glandoſa et gnatrice Cōſtātinus vbi sͣLandoſa ſerpens eſt. cuiꝰ morſus eſt putridus.⁊ de qͣ peſſimꝰ odor eminus egreditur. Dicūtaūt quidam ꝙ pedes ſuꝑ illam incedentis excoriantur: ⁊ apoſtema in crure patitur. illius quoqꝫ quiei medetur manus excoriantur. Qui vero hunc ſerpentem occiderit odor eius putridus fit: ⁊ omnem niſi ſolius huiꝰ fetoris ꝑdit. huius morſus ſignificatio eſt: ꝙin illo loco ſubſequitur apoſtema cuꝫ rubore. velica illamenbra circūdat: aliqn̄ ſummatim currit ſanguis quaſiaqua. dolorem quoqꝫ patitur ī ore ſtomachi. ¶ IſidorꝰGnatrix eſt ſerpens aquā veneno inficiens. In quocūqꝫ enim fonte fuerit enm veneno immiſcet. De quo lucanus eſt gnatrix violator aque. ¶ XXXVII.¶ De iaculo et ypnaliIdem.¶ Aculus eſt ſerpens volans: de quo lucanus.Iaculiqꝫ volucres. Exiliūt enim in arboribus⁊ dum aliquod animal obuium fuerit: iactantſe ſuper illud ⁊ perimunt. vnde ⁊ iaculi dicti ſunt.¶ Iorath. Iaculus ſerpens volatilis: animas quodcūqꝫ occurrit ei dum volat īterficit. Et eſt alius quo ſineſenſu doloris animal moritur. Aliꝰ qui ſi quē tetigeritdolore diurno fatigabitur ⁊ poſtea moritur ¶ Ex librode naturis reꝝ: Iaculus eſt ſerpens qui volans alis arbores ſubit: ⁊ in eis deliteſcit. E quibꝰ vi maxima turbinatꝰ penetrat animal quodcūqꝫ obuiū inuenerit.Ipnalis eſt ſerpens ab aſpide genꝰ trahens: qui ſomnō quos mordet interimit. veneno enim immittit ſomnum: quo nullo impulſu deſerit̉ infectum. hunc cleopatra ſiniſtro brachio ſuo appoſuit iuxta ſuum anthoniuꝫſe collocans: vt eius attactu dormiret: ⁊ vitam quietamorte finiret. ¶ XXXVIII.¶ De leuiathan.Actor.Euiathan: iuxta Hieronimū: hebraice diciturdraco. Fertur autem ꝙ draco ⁊ in terra ſerpit⁊ aquis natat: ⁊ in aere volat. Unde etiam inyſala tribus nominibꝰ appellatur ſcꝫ ſerpens ⁊ cetus ⁊leuiathan: loquens em̄ in ſpiritu de diabolo ſub leuiathan typo: ita dicit idem ꝓpheta. In die illa viſitabitdn̄s in gladio ſuo duro ⁊ grandi ⁊ forti ſuꝑ leuiathanſerpentē vectem: ⁊ ſuꝑ leuiathā ſerpentē tortuoſū ⁊ occidet̉ cetū qui in mari ē. ¶ Iorath. Leuin vel leuiathapiſci aſpedo .i. ceto frequēter inſidiatur: ⁊ pugnat cū eooēſqꝫ piſces maris: qui pugnā vidēt inter illos ſubitoad caudā ceti ꝯfluūt. etſi quidē cetꝰ ab illo deuictꝰ fuerit: moriētur ⁊ ip̄i ſtatim. Quos enim cauda cinxerit.mox deglutit. Ꝙ ſi cetus ſuꝑari non potuerit: tunc leuin a faucibus ſuis fetidiſſimuꝫ odorem cū aqua emittit. Cetus auteꝫ ecōtrario aquā haurit ⁊ reſpuit ⁊ odorem fetidiſſimum repellit: et ſic ſe ſuoſqꝫ ſaluat ⁊ defēdit. ¶ XXXIX.¶ De neꝑa et obite. PhiſiologusEpa quibuſdā placet ſerpentem eſſe femineaꝫque in hora libidinis eſtuātis mari ſuo cōpari¶ caput p̄cidens ip̄m necat. Unde ⁊ ip̄a in ꝑtunecatur vicēuerſa. Sic ergo eadem eſt nepa: que et vipera ſic dicta: quaſi vi ꝑiens. Cum enim ꝓpe partumeſt catuli matris viſceribus corroſis: erumpunt cum īteritu ip̄ius matris. ¶ Actor. De hac ergo ſpē pleniꝰ