Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUiceſimus

rabidi fore morſum. Iſaac vbi ſupra. Certū vtiqꝫſignū morſure huius eſt: vt buccella panis linita. vt dictum eſt. canibus proiiciatur. talibus ſomnia ſunt terribilia. In ſomni exꝑgefactione ſunt timoroſi. ſine cauſairaſcūtur. ſtupidi. et cōtinue circumſpiciētes. inſpici abaliquo non patiētes. Qui cum incidūt in paſſionem timent aqua: et quaſi canes latrant. rauci fiūt timētescum in aquā inſpiciūt. aut etiā trementes cadūt. quibꝰ XXVI.niſi medicina ſuccurratur: moriūtur.De remediis cōtra in vſu medicine. Auicenna in ſecundo canone.Anis rabioſi morſui cōfert hominis vrina ſuper illum effuſa Cōfert etiā aqua cepe ſi liniatur ſuꝑ ipſuꝫ. vel emplaſtratur ex eo cum rutaet ſale. ex nuce quoqꝫ ac cepa fit emplaſtrū ſuꝑ eundemmorſum. Item linitur ſuꝑ eum ſtercus pecudis aduſtūprecipue aceto confectū. Sanguis etiā canis rabioſi iuxta dyaſcoridem valet eiuſdem morſui. Triticumquoqꝫ tritū et pulueriſatum: eidem eſt iuuamentū. Itēep̄ar rabioſi canis morſui datur: et cōfert. ip̄mqꝫ meatum aque ꝓhibet. Amigdale quoqꝫ cōferunt eidem etfolia cūcumeris: ſimiliter feniculi radix trita ſuppoſita. Ficus etiam immatura: vel folia eius recentia. Deglutitio etiā mellis eſt cum cura rabioſi canis Ex praſſio cum ſale fit emplaſtrū ad eius morſum. Confert etiam caro oſtree eius morſui. Similiter gentiana cum vino. vel caro arietuꝫ aduſta ſimiliter cum vino: vel capilli hominis in emplaſtri modū ſuppoſiti cuꝫ aceto. Preter ea mel calefactum cum oleo roſato deglutitū. Idēin quarto canone. vulnus hominis a rabioſo cane morſi non ꝑmittas vſqꝫ ad dies quadraginta conſolidari.ſed dilata et aperi et in primis occupare in trahēdo adexteriora. quia quādo trahit humores ad interiora:eis venenum trahit. Cepe aūt et allia venenis reſiſtūt:eaqꝫ abſcindūt a corꝑe repellunt. XXVII. De eodem Plinius libro viceſimo.Anis rabioſi morſui braſſica ſilueſtris imponitur que erratica dicitur: melius ſi cum laſereceto acri. Oluſacrum quod hyppoſelimuꝫ vocant. eidem morſui potum illitum medetur: vel etiamrute ſuccus ex vino bibitur. Foliaqꝫ trita vel commanducata cum melle vel ſale vel cum aceto ac pice decoctaimponūtur. Item eundem morſuꝫ folia fici ex aceto reſtinguūt. Idem in libro. xxviii. Uulnera canis rabioſi morſu facta circumcidunt vſqꝫ ad carnes viuas:admouentqꝫ vituli carnem ius eius carne decoctumpotui dant. vel ip̄am cum calce tuſam. hirci iecore impoſito. nec temptari affirmant metu aliquo. laudant et capre fimum ex vino illitum cuculiqꝫ et yrundinis decoctum ac potum. Idem in libro xxix. In canis rabioſimorſu tuetur a pauore aque cinis canini capitis vulneri illitus: idem etiam in potione ꝓficit. quidam ob idedēdum illud dederunt. Eſt etiam limus ſaliue ſub līgua canis rabioſi: ſi ī potū datur: līphaticos fieri patit̉. Itē ex cerebro galli ſuccurritur: ſꝫ eo tm̄ āno ꝓdeſtdeuoratū. Criſta etiā galli ꝯtrita efficaciter īponitur etanſeris adep̄s melle. valꝫ quoqꝫ accto īpoſitꝰ. Fimus galli pulliqꝫ yrundinum cōbuſti membrana etiaꝫanguium vere alias vernatione exuta cum cancro maculo trita. Preterea ſuccida lana morſibus canis rabioſi inculcata imponitur poſt ſeptimuꝫ diem ſoluitur.Item cōtta limphaticum morbū vtiliſſime iecur eiꝰ quiin rabie momorderit datur crudū. ſi fieri poteſt. mandedum. ſin aūt coctum: vel coctis carnibꝰ ius ip̄m. Idēin libro xxxii. Imponūtur ſalſamenta piſcibus ſeruata contra canis rabioſi morſus. Item huiuſmōi morſupotum expaueſcētibus adipe vituli marini faciē perungunt. Idem in libro xxxiiii. Uſtione ferri morſus canis rabidi ſanantur: expaueſcēteſqꝫ potum preualente

morbo: vſta plaga illico liberātur. Idem pliniꝰ libroviii. Ad morſum rabidi canis remedium nuper repertum eſt radix roſe ſilueſtris: que cynor hoda appellatur Hali. Epar etiam canis rabioſi ſi aſſetur et comedatur. manifeſtiſſime ꝓdeſt morſui canis. XXVIII. De caſtore Ex libro de naturis rerum.Aſtor eſt animal ad modū canis pontici: longūſcilicet gracile. Dētes habet acutiſſimos: pellem delicatam ac nobilem: que quāto nigrior ētanto precioſior. Colores in pilis habet velut taxus. ſꝫpili ſubtiles ſunt pulcri. non poteſt diu ſuſtineri aliasſubſiſtere niſi caudam in aqua teneat. quā habet vtiqꝫpiſcium caude ſimilem: ſaporēqꝫ eius et ſpecieꝫ. Undeet a xp̄ianis in ieiunio comeditur. Pars em̄ caude ipſius edibilis eſt. pars vſibus interdicta. reſiduuꝫ autemeius eſt caro. ip̄aqꝫ cauda longitudinis cubitalis ē: pīguedinem multam habēs. pedes aūt poſteriores habet:vt anſer. et ſi maiores et cum vnguibus. Anterioresautem vt canis. hec em̄ illi natura parauit: vt poſterioribus velut auis ī aqua nataret. anterioribus in terra ſicut quadrupes ambularet. Iſidorus. Caſtoresa caſtrando dicti ſunt: nam teſticuli eoꝝ apti ſunt medicaminibus ꝓpter quod cum venatorē perſenſerint ipſiſe caſtrant: virilia ſua morſibus amputant. De quibꝰcicero in ſcauriana. Redimunt ſe a parte corꝑis ꝓpterquod maxime expetūtur Iuuenalis. Qui ſe eunuchum fecerit cupiēs euadere damnā teſticuli. Ip̄i ſunt etfibri qui etiam pontici canes vocātur. Solinꝰ. Caſtor lutheri ſimilis eſt animal morſu potentiſſimū: adeovt cum hominem inuaſerit cōuentum dentium priꝰlaxet: ꝙͣ oſſa fracta cōcrepuiſſe ꝑſenſerit. Pliniꝰ libroviii. Caſtor eſt animal horrendi morſus: Arbores em̄iuxta flumina vt ferro cedit. hominis parte comprehenſa non anteꝙͣ fracta cōcrepuerint oſſa: morſu reſoluit.Cauda piſciū hiis cetera ſpecies lutheri. vtrūqꝫ aquaticum. vtriqꝫ mollior plumā pilus. Iorath in librode animalibus. Caſtor animal aquaticum ac terreſtre.quod ex hoc genere fortius eſt: debiliorē ſibi in ſeruitutem redigit. morſuqꝫ teſticulos eius folles p̄cidit: vtleuior in fugam cōuertatur. XXIX.Iterum de eodem Ex libro de naturis re.Aſtores. vt dicit exꝑimentator. in grege viuūt ſimul ad ſiluas pergunt lignaqꝫ dentibꝰ abcindentes ad cauernas ſuas ea miro modo referunt. vnum em̄ ex caſtoribus vehiculo reſupinatuꝫpedibus eleuatis in terram ꝓiiciunt: inter crura eiusabſciſa artificioſe cōponunt. et ſic eum trahentes cauda ad propria tecta deducunt. verum iniuriam talemnon faciunt hiis: qui inter illos educati ſunt. ſed illisqui de alienis ꝑtibus ad ſe venerūt. hos em̄ in ſeruitutem ſub certa cuſtodia redigūt. Alioꝝ tamē opinio eſt hoc illis faciant: qui ſenectute laboribuſqꝫ cōfectites obtuſos habent qui ligna ſecare non valent. Tales ergo in ſeruitutē redactos abſumptionē pilorumin dorſo venatores agnoſcūt. eoſqꝫ pietate cōmoti illeſos abire ꝑmittūt. In duplices autem vſꝰ ligna ſecatahabent. Nam et corticem comedūt ex lignis habitacula valde artificioſa faciūt. Amaris quidē arboꝝ foliis et corticibus caſtor ſummis deliciis veſcitur. vn̄de et tota eius caro: et ſi bono tamē amaro odore ꝑfunditur. Comeſturus aūt corticem in poſterioribus pedibus reſidet eleuatus: et anterioribus pedibus ligna tenens. eam tantū ꝑtem comedendo decorticat quā interpedes tenebat. qd̓ autem extra pedes eſt abiicit: et noncurat. Bomum vero ſuā edificat ſuper aquas: faciensin ea manſiones diuerſas. vt cum aquis creſcentibusvl̓ decreſcentibus aſcendat et deſcendat. aūt caſtorarborem ſecat: dentibꝰ ictu dato eminus ab arbore currit. vt vitet caſuꝫ eius. Et hoc tam diu vel ſepe facit