UiceſimusLiber
donec crebris ictibus ꝑcuſſa ceciderit. ¶ XXX.¶ De venatōne caſtoris ¶ PhiſiologusAſtor cum eū venator ꝑſequitur: abſciſos teſticulos ante faciem eius ꝓiicit ⁊ venator habēsquod ab eo cupiebat vltra nō ſequitur. Si aūtalius venator eū ſequatur erigit ſe: ⁊ oſtendit virilia ſenō habere ⁊ ſic euadit. Eſt aūt animal manſuetū nimiſEx libro de naturis rerū. Huius animalis venatōfit hoc modo. Canis ad hoc inſtructus in aquā proiicitur. qui ad forame n̄ manſionis illius ꝑueniens ingreditur: nec cedit caſtor morſibus: donec a venatoribus artificioſa illa manſio cōfringatur. Ꝙ aūt dicitur caſtorēiam caſtratū erigere ſe: iamqꝫ teſticulos amputatos eſſe venatori oſtendere: plurimi eſſe falſum dicūt. in illiscaſtoribus qui apud nos ſunt. qꝛ teſticuli caſtoris nonexterius eminent: ſed intus in ventre iacēt: ſicut renunculi. Egerit aūt ſicut auc̄a. Fel etiam euomit. vt pliniꝰdicit. ad multa vtile medicamēta. Preterea ꝙ diciturſe ip̄m caſtrare: quādo venatores inſequētes preſentit:ſibiqꝫ p̄cidere teſticulos vt euadat. platearius negat.p̄ſertim cū eum magis venentur hoīes ꝓpter pellem:ꝙͣ ꝓpter teſtes. etiā cum ip̄m animal nō ſit tante diſcretionis. Fel eius. vt dictum eſt. ad multa vtile eſt. Eiusquoqꝫ coagulū ſedat morbū caducum. XXXI.¶ De caſtoreo.Platearius.Aſtoris teſticuli abſciſi in vmbroſo loco ſuſpēſi deſiccātur: vt in vſum medicine reſeruentur:⁊ dicūtur caſtoreum. Bonū aūt caſtoreū. id eſt.non ſophiſticatū. habet ſaporē mediocriter acutū. Glutinoſum eſt: ⁊ ſaporem habet multuꝫ horribilē. neruosintricatos: ⁊ pelliculis adherētes. Per ānos ſex ī magna efficacia ſeruari pōt. melius tamē eſt quāto recentius. In medicinis ponitur abiecta pellicula exteriori.virtutem habet diſſoluēdi: attrahēdi ⁊ maxime neruoſa loca cōfortandi. Contra eppl̓. ⁊ alias frigidas paſſiones capitis: datur caſtoreū cum ſuccō rute in potu. veldecoctionis eius vinum. Cōtra paralaſim lingue puluis eius ſub lingua ponitur donec ꝑ ſe reſoluatur ⁊ cōſumatur. Cōtra palaſim totius corꝑis datur vinuꝫ decoctionis eius ⁊ rute ⁊ ſaluie. Cōtra litargiam ꝓuocat̉ſternutatio ex caſtoreo. cerebrum commouet: ⁊ confortat ¶ Dyaſcorides. Caſtoreū teſticuli ſunt animalisquod caſtor dicitur. ⁊ ſepe aquaticā: ſepe vero terrenaꝫſuſtinet vitam. Optimuꝫ eſt ponticū quod ſit interiuscereum ⁊ obſtruſum mēbranulis naturalibꝰ. quidā aūtteſticulos adulterātes immittūt veſicis: cū hammoniaci gutta ſanguine caſtoris cōſperſa. Eligendi ſunt ergoqui iuncti ſunt ex vna radice ſibi coherētes. pleni: inſcidi: fragiles: ip̄is folliculis ſe tractius ſeꝑantes. Purgari em̄ debent ⁊ mediū ip̄m medicaminibus miſceri. Calefacit aūt caſtoreū ⁊ deſiccat ⁊ attenuat. illis ergo quiex plenitudine ſpaſmum patiūtur: aut tremorem neruorū vtiliſſimū eſt. Quibus aūt hoc cōtingit ex inanitatevel ſiccitate contrarium. Uicia quoqꝫ pulmonis emendat: ⁊ humiduꝫ frigidūqꝫ cerebri humorē cum pulegioCum vino bibitum inflationes tollit: torſionibuſ medetur: potiones venenatas nocere non ſinit. Litargicisſingul are p̄ſidium eſt. Tremori ⁊ cōtractionibus ⁊ omnibus neruoꝝ cauſis delitum ⁊ vnctū medetur. virtusem̄ ei termantica ē ⁊ recorꝑatiua. mixtū malagmatibꝰet acoꝑis ꝑaliticis ſeu ſchiaticis et hiis ſimilibus ſubXXXII.uenit.¶ De eodem.AuicennaAſtoreum habet corticem ſubtilem: qui quolibet tactu frangitur Eſt aūt ſubtilius ⁊ fortiusomni quod calefacit ⁊ deſiccat. Inflationeꝫ reſoluit ⁊ illinitum corpus calefacit. cōfert vlceribus pernicioſis. ac neruis: ac tremori ⁊ humido ſpāſmo: ac ſtupori: ⁊ ꝑalaſi. Cōfert etiam obliuioni ⁊ lytargie cū ace
to ⁊ oleo roſaceo. ſurditatiqꝫ frigide ac ventoſitati inaure diſſolutum in oleo nardino. Attractio ꝑ nares exfumigatione ip̄ius cōfert apoſtematibꝰ pulmonis ⁊ infirmitatibus eius. Bibitur cū aceto ꝓpter ſingultum:⁊ facit ſitim. Delet dolorem ventris pungitiuū cū aceto bibitum. ventoſitatem reſoluit. menſtrua ꝓuocat. ſecundinam ⁊ fetum extrahit. Confert morſui paruoruꝫvenenatoꝝ. ⁊ quod ex eo declinat ad nigredinē eſt venenum: ita ꝙ interficit quādoqꝫ in vna die. ¶ Plinius libro xxxii. Caſtorenm id eſt. caſtoris teſtes dicit Seſtiꝰeſſe ꝑuos: ſubſtrictos: ſpine adherētes: nec ſine animalis vita poſſe adimi. Adulterari vero renibus eiuſmōiqui ſunt grandes cum veri teſtes parui admodum reperiūtur hūi per ſe poti ex aqua freneticis ſūt vtiles. litargicos etiam odoris ſuffitu excitāt. ⁊ cum pulegio ſecūdinas eiiciūt ac menſes ciunt. medētur quoqꝫ vertigini: tremulis: ſpaſticis: neruoꝝ viciis. iſchiaticis: ſtomaticis: paliticis: Omnibꝰ perunctis vel triti ad craſſitudinem mellis cū ſemine vrtice alias viticis ⁊ aceto roſaceo. Sic et contra comiciales valent ſumpti. Poti vero contra inflationes: tormina: venena: Aduerſꝰ quippe ſcorpiones bibūtur ex vino. Aduerſus ſphalangiaſet araneos ex mulſo. ita vt vomitione reddātur. aut vtretineantur cum ruta. Aduerſus chalcidas cum myrtite. Aduerſus ceraſten ⁊ preſteras cum panace aut rutaex vino. Aduerſus cecos ſerpentes cū vino. Priuatūqꝫ contra viſcum ex aceto auxiliatur. Aduerſus aconitum ex lacte aut aqua. Aduerſus helleborum albumex aqua mulſa nitroqꝫ medentur ⁊ dentibus cum oleotriti ⁊ in aurem ad cuius partem dolor eſt infuſi. Claritatem viſus faciūt inuncti cum melle attico. Cohibētetiam ſingultus ex aceto. ¶ Idem in eodeꝫ. Capitisvlceribus confert caſtoreum cum peucedano ⁊ roſaceoOculoꝝ quoqꝫ claritati cum melle. auribus etiā vtiliſſimmū eſt cum ſucco papaueris rigorēqꝫ ceruicis moſlit cum pipere ex mulſo mixto ranis decoctis ex oleo etſale vt ſorbeatur ſuccus. in aceti mulſi tribuſ cyatis cōmicialibus datur ieiunis. Iuuat etiam caſtoren tremulos ſi perungantur oleo. Idem ex mulſo potum ꝓdeſtpurgationibus feminaꝝ ſi tamen ſuꝑgrediatur grautda: faciet abortum. valet etiam ad aliā plura in medicina. ¶ Actor. Cetera itaqꝫ de caſtore ⁊ caſtoreo require inferius vbi agitur de fibro. ¶ XXXIII¶ De catoblepa et catto. ¶ Plinius li. viii.Athoblepa appellatur fera modica et ters iuxta fontem nigrin: qui ē apud heſꝑios ethiopes¶vt pleriqꝫ exiſtimauere. nili caput Fera hec ceteris quoqꝫ membris iners caput tantū pregraue egrefert: id deiectum ſemper in terram. Alias internetio eſthumani generis. omnibus qui oculos eius viderīt cōfeſtim expirātibus. Eadem et baſiliſci ſerpentis ē vis.¶ Solinus. Iuxta fluuium tygrim naſcitur catoblepa: modica et iners beſtia peſtilenti aſpectu. ¶ Iſidorus. Cattus. id eſt ingenioſus a greco venit. Muſio ēappellatus: eo ꝙ muribus infeſtus ſit. hūc vulgus captum a captura vocat. dicunt alij ꝙ captat. id eſt. videt.tam em̄ acute cernit vt fulgore lumīs noctis tenebrasſupparet ¶ Auicenna. Ex catti morſu quādoqꝫ accidit dolor vehemens. et viriditas in corpore. et curatioeius eſt curatio communis. Iuuatur autem cum em̄plaſtro cepe. vel calamenti ſilueſtris. ¶ Razi. Catti ſilueſtres ex fumo rute ⁊ amigdalaꝝ amaraꝝ fugiunt. ¶Dali. Carnes catti calide ſunt et ſicce medentur emorroi daꝝ doloribus. renes calefaciunt dorſi doloribus ꝓſunt. ¶ Eſculapius. Stercus catti vel catte cū ſynapiet aceto alopiciam curat. ¶ Actor. Ideꝫ et muſio ſiuemurilegus appelatur: de quo etiam plenius infra dicetur.XXXIIII¶ De cepho et centrococa. ¶ Plinius li. viij.