LiberDecimuſnonus
ſi vincētur. Aliqui p̄ter dn̄m dorſo nullum recipiunt.Interfectis vel morientibus dominis: multi lacrimasfundunt. Solū enim equū fertur ꝓpter hominem lacrimari. ⁊ doloris affectū ſentire. vnde in centauris equorū ⁊ hominū natura ꝑmixta eſt. Solent etiā ex equorūvel meſticia: vel alacritate: futuꝝ euentum dimicaturicolligere ¶ Alexāder. Certiſſimū auteꝫ eſt: ꝙ equi generoſi ſuos dn̄os affectuoſe diligūt. qd̓ patuit in equorodati: qui mortuo karulo magno monachꝰ apd̓ meld̓effectus poſt multa temꝑa irruentibus paganis: equūquē ibidem depoſuerat inſiliit. Quē gaudēter equus.licet iam grandeuus. ſuſcepit. portauitqꝫ gratāter: quouſqꝫ de hoſtibꝰ ſuis triūphauit. Et hic erat de illis: qͥnullū ſeſſorē preter dn̄m ꝓprium admittere volunt ¶Plinius libro viii. Equis eſt cognationuꝫ intellectꝰ. etin grege prioris anni ſorore libentius ꝙͣ matre comitatur. Inuenimus equū: detracto oꝑimento oculoꝝ: cognito cū matre coitu: prerupta petiſſe: atqꝫ exanimatumfuiſſe. Et eadeꝫ cauſa equa in agro reatino laceratūqꝫaurigam pariter inuenimus. Equus ergo ē animal fideliſſimū ante hoīes: ſicut ⁊ canis. Pugnā preſagit. etamiſſum dn̄m lugꝫ. Tātaqꝫ illi docilitas eſt: vt vniuerſus ſybaritani exercitus equitatꝰ: ad ſymphonie cantūſaltatione quadā inueniatur moueri ſolitꝰ. ¶ XLIIX.¶ De generatione ipſorū ¶ Areſtotiles.Quus et equa plus diligūt cōitum: ꝙ animalia cetera: p̄ter hominē. Equa quoqꝫ furit ꝯcupiſcētia coitus: olofaciēdo ſeinuicem ore ad oscōcupiſcentiā prouocant. Maſculus ſupra matrē ſuaꝫnon ſalit. Unde equus aliqn̄. ſicut ſupra dictū eſt. matrē ſuppoſitaꝫ agnoſcens ſubito fugit: ſeqꝫ p̄cipitauit.Coit aut equus duum vel triū annoꝝ: ſed debile generat. Fortis aūt eſt a quatuor annis vſqꝫ ad viceſimuꝫet fortis ē quouſqꝫ generat. Tota vita ſua coit. Et vſqꝫ ad annos. xxx. vel vſqꝫ ad xxxv. viuit. Equa vero vqꝫ. xl. Equus cū equa coit etiam imp̄gnata. Nullaqꝫfemina poſt imp̄gnationem recipit coitū: niſi mulier etequa. Equus implet matricē femine nō determinatisdiebus: ſed aliquādo vno: vel duobꝰ: aut tribꝰ: vel amplius. Et eſt equoꝝ coitus iuuenū ante tempus determinatū: ſi bonū habuerint cibū. Non eſt ledens coitusequoꝝ: ſicut coitus tauroꝝ. Partus equaꝝ melior eſt:ꝙͣ oīm alioꝝ quadrupedū. Apparetqꝫ p̄cipue ī equabꝰet vaccis menſtruū. ¶ Plinius vbi ſupra. Ad generādum quidē paucis animaliū minor fertilitas eſt: ꝙͣ eqͥſIn hoc genere grauida ſtans parit: preter ceteras fetūdiligit. amiſſa parente in armēti grege: relique fete cibum educant. Coitus equinoctio verno: ꝑtuꝫ in eo genere vndecim mēſibus ferūt. duodecimo gignūt. Conſtat in luſitania circa vlixipponē opidū ⁊ ragum amnēequas flante fauonio obuerſas: animalē conciꝑe ſpiritum idqꝫ fieri ꝑtum: et ita gigni ꝑniciſſimū ſed triennium vite nō excedere. ¶ Idē in libro. x. Equi ſingulosgignūt ſicut cameli et elephanti. Equaꝝ iubas tonderi p̄cipiunt: vt aſinoꝝ coitū patiātur humiliate: cōmantes em̄ gloria ſuꝑbire. a coitu ſole aīmaliū eque currūtex aduerſo ad aquilonē auſtrū ve: prout marē aut feminam cōcepere. Colorē illico mutāt rubiore pilo. vel quicunqꝫ ſit pleniore. Equos et canes ac ſues initū matutinum appetere. Feminas aūt poſt meridieꝫ blādiri: diligētiores tradūt. Item equas poſt vnū aut terciū dieꝫab enixū admitti vtiliter putant: cogūtqꝫ inuitas ¶Solinus. Equarū libido extinguitur iubis tonſis. Inquaꝝ partu amoris naſcitur veneficiū: quod in frontibus p̄ferunt recentes editi: fuluo colore: caricis magnitudine ſimile: yppomanes nominatuꝫ. Quod ſi preceptū ſtatim fuerit: nequaꝙͣ mater pullo prebꝫ vbera vellicanda. Quo quis acrior fuerit: ſpeiqꝫ maioris: eo profundius nares merſitat in bibendo. Mas. vt dictum ē
ad bella nunꝙͣ ꝓducitur apud ſcytas: eo ꝙ femine exonerare veſicas et in fuga poſſunt. In ꝓximis vlixipponis opidi eque laſciuiunt mira fecūditate. Nam aſpirāte fauonii vento concipiūt: et ſicientes viros: aurarumſpiritu maritantur. Edunt ergo eque et ventis conceptus. Sed hii nunꝙͣ vltra trienniū euū trahunt. ¶ Exlibro de naturis reruꝫ. Equa ſterilis intelligitur eſſe: ſinō primo coitu ceperit generare. Imp̄gnata vero quādoqꝫ facit abortum: ſi ante nares eius cādela cerca extinguatur.De emiſſarijs ad equas admittendis.¶Palladius libro. iiij.Qui vero admiſſarii ſaginati ante vl̓ paſti mēſe marcio: generoſis equabus admittēdi ſunt ⁊repletis feminis iteꝝ ad ſtabula colligēda. Neqꝫ tamen equalē numeꝝ omnibus debemꝰ exhibere: ſꝫeſtimatis viribus vniuſcuiuſqꝫ admiſſarii ſubmittēdaſunt pauca vel numeroſa cōiugia. Que res efficiet: admiſſarios non parua etate durare. Iuueni cum equoet viribus formaqꝫ cōſtanti: nō amplius ꝙͣ duodecimvel quindecim debemus admittere ꝓ qualitate viriumſuaꝝ. Eadem in equabꝰ ꝯſideranda ſunt: maxīe vt ſintlongi et magni ventris et corꝑis. ſed hoc in generoſisſeruetur armētis. Cetere paſſim toto āno inter paſcuadimiſſis ſecū maribꝰ impleātur. Equaꝝ natura eſt partum ſpacio duodecimi mēſis abſoluere. Illud in admiſſariis eſt ſeruandū vt membris aliquibꝰ ſpaciis ſeꝑarētur: ꝓpter noxam furoris alterā. ſed his armentis paſcua legātur pinguiſſima hyeme. Aprica frigida ⁊ oꝑaca ꝓuideantur eſtate. nec adeo mollibus locis nata: vtvngulaꝝ firmitas de aſperitate nil ſentiat. ſi equā marem pati noluerit: trita ſquilla naturalia eius infecta libidinem cōcitabunt. De inde grauide non vrgeantur:nec famem friguſqꝫ tolerent nec inter ſe locis ꝯprimantur anguſtis. ¶ Plinius libro viii. In equoꝝ generepartum vndenis mēſibus ferunt. duodecimo gignunt.Coitus verno equinoctio bimo vtrinqꝫ vulgaris. ſeda trimatu firmior partꝰ. Generat mas ad ānos xxxiii.vtpote cum a circo poſt xx. annū mittātur ad ſobolem.¶ Zenon in libro de animalibꝰ. Equa feta cum odoratqd̓ eſt in ſepo renum vacce: egredit̉ ꝑtus eiꝰ. ¶ II.¶ De pullis equorij nutriēdis atqꝫ domanꝰdig.PliniusQuinū aūt fetum mater p̄ter animalia ceteradiligit: quem ore terrā attingere poſſe neganttriduo ꝓximo ꝙͣ genitꝰ ſit. ¶ Areſtotiles. Genus equoꝝ naturaliter ſpeciē ſuam diligit: ita ꝙ equamortua: pullum eius relictū aliqua nutriendū ſuſcipit.Aliquādo quidē accipit eum equā ſterilis: ſed quia nōhabet lac: ꝑiclitatur pullus. Pullꝰ equi poſteriori parte pediſ caput ſuum tangit: equus autem non poteſt.¶ Palladius vbi ſupra. Generoſas equas et que maſculos nutriunt: alternis annis ſubmittere debebimus.vt pulli puri ſint: et copioſi lactis robur infundant. Cetere paſſim replende. Etas incipientis admiſſarii quinti anni initio eſſe debebit. Femina recte et bima cōcipiet: quia et poſt decenniū quod ex ea naſcetur erit tardūPulli equaꝝ nati manu tangendi nō ſunt. quia eos tāctus ledit aſſiduus. Quantū ratio patitur: defendatura frigore. In pullis pro etatis merito: ea ſunt ꝯſiderāda: que ſignū bone indolis mōſtrāt que in matribꝰ velpatribus ſpectanda precepi. Dabit et hylaritas alacritas agilitaſqꝫ documentū. In marcio domādi ſūt pulli: niſi tempus bime etatis exceſſerint. Conſiderāda ſūtaūt magna lōga nigra muſculoſa et arguta corꝑa: teſticuli pares: exigui: et cetera que in patribus dicta ſunt.Mores vt vl̓ ſūma quiete facile cōcitentur. vel excitata feſtinatione nō difficile teneātur. Etatis ꝯſideratōtalis. Bimo et ſexto menſium: dentes medii ſuꝑiores