LiberDecimūſoctauus
habens brachia longitudine ſeptem cubitoꝝ quibꝰ elephantē corripit: ⁊ vndis ſubmergit ¶ Plinius libro. ixIn gāge indie ſtacius ſeboſꝰ haud modico miracl̓o affert. vermes branchiis binis. lx. cubitoꝝ ceruleos: quinom̄ a facie traxerūt: his tātas eſſe vires: vt elephātosad potū veniētes mordicꝰ comp̄henſa manu abſtrahātin profundum..AV.¶ De chilone et circho ¶ Ex li. d̓natu. rerūHilon inter oīm anīaliū genera nō paſcitur: ſꝫtm̄ humiditate viſcoſa: que exit ab eo: cibat̉ etnutritur: vnde fit vt hoc anīal ſemꝑ ſit ieiunū⁊ tn̄ corꝑe validū. Nam ⁊ in femīs videmꝰ plus poſſedifferi ieiuniū ꝑ multos dies ꝙͣ in viris. ꝓpter ſuꝑfluitātes humidas ⁊ viſcoſas: q̄ magis abundāt in eis. ideſt. fcmīe. ¶ Circhos. al̓s crichos habet cutē teſteā. lenēnigram. ⁊ in aliqͣ ꝑte rubeā. fiſſuras duas in pede: quetres digitos faciūt. pedem dextruꝫ habet paruuꝫ: ſiniſtrū vero magnuꝫ. Et ideo cū ambulat totū corpꝰ fertſuꝑ ſiniſtrum: aere claro abſolutꝰ incedit. Cōmotis ātventis applicatur lapidibꝰ: ⁊ immotꝰ qͥeſcit. Cuicūqꝫvero rei adheret: forti applicatōe adheret. Et hoc miꝝeſt: qd̓ claro qͥdem tꝑe ſui ptāteꝫ habet. tempeſtuoſo ātdebilitatur ⁊ infirmatur.¶ AVI.¶ De crocodilo ¶ Iſidorus.Rōcodilus a croceo colore dictus eſt. Gignitur in nilo: ⁊ eſt anīal quadrupes: in terra ⁊ inaqua valens. longitudine plerumqꝫ. xx. cubitorum. dentiū ⁊ vnguiū immanitate armatū: tantaqꝫ cutis duricia: vt ꝙͣuis fortium ictibꝰ lapidū tergo repercuſſus ſit: non ſentiat. Nocte in aquis: die humi qͥeſcitQua in terra fouet. Maſculus ⁊ femīa vices ſeruant.Hunc quidā piſces ſerratā hn̄tes criſtam: tenera vētrium deſecātes interimūt. Solus ex anīalibꝰ ſuꝑiorē maxillam mouere d̓r ¶ Auicēna. Morſus autem crocodili regitur ſicut morſus canis nō rabioſi cum attractōeveneni: a quo morſus ip̄e vacuꝰ nō eſt: ꝙͣuis crocodiluſſaluꝰ ſit a veneno vel rabie. ¶ Pliniꝰ in li. xxiii. Cōtramorſum crocōdili valet cum melantio fex aceti. ¶ Ideꝫin libro. xxvi. Potamogicon herba crocodil̓ aduerſat̉.ideoqꝫ ſecum habēt illam qui eos venātur. ¶ Pliniꝰ libro. xxxii. Adipem etiā ⁊ fel columbe aquaticē hn̄tes:qui crocodilos venātur: mirabil̓r adiuuari dicūtur Cōtra crocodiloꝝ vero morſus ẜuatis piſcibꝰ ſalſamentacomedere prodeſt. ¶ Solinꝰ. Crocōdilꝰ malum quadrupes lingua nō habꝫ: Maxillam ſuꝑioreꝫ mouet. Morlus eiꝰ horribili tenacitate cōueniūt ſtipāte ſe pectinatim ſerie dentiū. Qualia anſeres edit oua. Metatur locum nido naturali ꝓuidentia. Nec alibi fetus ponit: ꝙͣquo nili creſcentis aque non poſſint ꝑuenire. In partufouēdo mas ⁊ femīa vices ẜuāt. his ychneomon ⁊ delphines aduerſantur. Habitāt in inſula nili homīes forma ꝑexigui: ſed audacia eouſqꝫ ꝑtingūt. vt crocodilisobuios ſe offerāt. Nam hec mōſtra fugiētes ſequūturformidāt reſiſtentes Capiūtur ergo ⁊ metu ꝑdomiti:victores ſuos in equitātes dorſo vehunt. hanc ergo inſulā ⁊ hauc gentem vbicūqꝫ odoris iudicio ꝑſenſerint:ꝓcul fugiunt: In aqua obtuſiꝰ vident: in terra acutiſſime: hyeme cibum nullum capiūt ¶ Phiſiologꝰ. Crocodilus ſi qn̄ inuenerit homineꝫ: ⁊ pōt eum vincere comedit eum: ⁊ poſtea ſuꝑ eum plorat. Solus in animalibuſoris ſuꝑiora mouet: ⁊ inferiora manēt immota De ſtercore eius fit vnguentū vnum quo vetule ⁊ rugoſe mulieres facies ſuas pungūt: fiuntqꝫ pulcre donec ſudor d̓fluens faciem lauet.CcvII¶ Item de eodem. ¶ Ex li. d̓ naturis rerūRocodilus lingua caret: os patulum ⁊ aꝑtuꝫhabet: ⁊ hyatū vſqꝫ ad aures Per diem in terra quieſcit: adeo immobil̓r: vt niſi ꝯſuetudineꝫ
eius p̄cognoſcas mortuuꝫ illum credas. Oculis clauẜdormire ſe ſiml̓at: ⁊ aues hiatu ſuo pabuli gr̄a inuitatquas ad eſcam deſcendētes ꝑimit ⁊ trāſglutit Quidaꝫhoc anīal. ſicut vrſaꝫ. ſemꝑ creſcere credider̄t. Circanli riꝑas habitat in inſula gens hoīm parua quidem: ſꝫanīoſa: his beluis inimica. Soli em̄ innatare flumē audent: in quo crocōdili habitāt. ſaliūtqꝫ ſupͣ dorſa eoꝝ: ⁊illos inquietāt. hiantibꝰ ergo beluis reſupinato capireſeſſores dextra leuaqꝫ clauaꝫ in ore hiantiū quaſi ꝓ freno tenent: ⁊ in terrā captiuos agūt: ſolaqꝫ eē voce territos euomere recēter abſumpta corꝑa cogūt. Hoc aīalquulſo corde pꝰ ea viuit aliqͣntulū qd̓ ē vtiqꝫ ꝯͣ naturāoīm anīaliuꝫ: que vitaꝫ hn̄t a corde: huiꝰ carnes ſaraceni māducāt ¶ Areſtotiles. Crocodilꝰ in aqua ꝯuerſat̉nō tn̄ recipit aquā intra ſe: ſed aerem: ⁊ parit exͣ. Habꝫſanguinē: duoſqꝫ pedes maioreſ: ⁊ caudā. Oīaqꝫ taliaſunt fiſſi pedis: multorumqꝫ digitoꝝ: ⁊ ꝑticipāt inſtr̄mſenſus in lingua: p̄ter crocodilum: cuiꝰ lingua ſimil̓ eſtlingue quorūdaꝫ piſcium. Hoc etiā anīal nō hꝫ aures:ſed foramīa tm̄: q̄ ſunt vie auditꝰ. Nec habꝫ māmillasnec teſticl̓os: nec virgam apparentē exͣ: ſed intra. nec hꝫpilos: ſed per totum corpꝰ eſt corii ſquamoſi. Habetqꝫdentes magnos ⁊ acutos ⁊ diſtinctos. habet etiā ocl̓oſſil̓es porcoꝝ: ⁊ habet culmos. In aqua quidē debil̓r videt: qꝛ ſpiſſior eſt aere. Sꝫ eius viſus exͣ aquā eſt acutꝰvalde. Maior eſt eius manſio in die ſuꝑ terrā: et noctoin aqua: qm̄ aqua calidior eſt de nocte: ꝙ aer exͣ. Unicūhabet ventrē: ſicut ⁊ cetera qͣdrupedia ouantia: vt hardon ⁊ lacertulꝰ. Trochilos auis os eius apertū intrat⁊ eius dentes mundificat: illoꝝqꝫ ſordibꝰ ſe cibat.Crocodilus aūt in hoc ſentiens iuuamentū: non uoceteis: ſꝫ cum vult eas exhere. mouet collum: nec eas ꝯmedit. Solus ex animalibꝰ ſanguinem habentibꝰ linguacaret. Nam qꝛ eſt anīal agreſte: locum quidē lingue hꝫ⁊ qm̄ aquoſum linguā caret. Huiꝰ ſquamē ſūt ſicut natura oſſium: ⁊ multis oſſibꝰ fortiores. Ideo aūt mouetſuperiorē mandibulam tm̄: qꝛ pedes eiꝰ cum ſint paruivalde: nō ſunt ꝯueniētes ad accipiendū ⁊ retinendum.Ideoqꝫ natura parauit ei loco pedum: duabꝰ operatōnibꝰ cōueniens orificium. Item ꝓpter indigentiaꝫ pulmonis habet collum: recipitqꝫ cum canna ſpiritum.Plinius libro. viii. Crocodilus plerūqꝫ duo de vigīti cubita excedit magnitudine. Ungul̓ hic quidē armatus ꝯͣ om̄s ictꝰ cute inuicta. Parit oua q̄ tranſferēs exͣlocum illum incubat ſemper. p̄ diuinatōe quadā ꝙ ad illuꝫ ſummo auctu eo anno nilus egreſſurꝰ eſt. Nec aliud anīal ex mīore origine in maioreꝫ creſcit magnitudinem. In ventre quidem eſt ei moll̓ tenuiſqꝫ cutiſ. Iōqꝫvt territi ſe delphini mergūt: aluūqꝫ illiꝰ pinna cultellata. quā in dorſo tanꝙͣ ad vſuꝫ huiōi habēt. ſecāt Sicqꝫillum p̄da tanꝙͣ in ſuo tm̄ amne regnātē abigūt: ⁊ ꝙͣꝙͣimpares viribꝰ aſtu tali perimūt. Crocodilū ſaturū cibo piſcium: ⁊ ſemꝑ eſculento ore in littore ſomno datuꝫparua auis q̄ trochilos ibi vocatur. rex auium in ytalia inuitat ad hiandū pabl̓i ſui gr̄a. mox dētes eiꝰ ⁊ ītꝰfauces: ad hāc ſcabēdi dulcedinē hiant. In qua voluptate ſomno p̄ſſum cōſpicatꝰ ychneomon per eaſdē farces: vt telum aliud immiſſum erodit aluuꝫ ¶ CVIIIDe medicinis ex crocōdilo¶ Idem in libro. xxviijRocodiloꝝ genꝰ cui vita eſt in aqua ⁊ in terracōmunis: dentes ē maxilla dextra dextro lacetto ad alligati: coitus ſtimulare dicuntur. Canini quoqꝫ dentes arcent febres. Capillos etiā in ventreillius exemptoſ aduerſus horrores febriū veniētes pollere tradūt ⁊ ob hoc egyptii ſuos egros ip̄iꝰ adipe ꝑungūt. Alter vero minor illi valde ſimil̓: ī terrā tm̄ modocōſiſtit: odoratiſſimis floribꝰ viuit. Ob id eiꝰ diligēter