LiberDuodecimus

leniter purget. Maxime vero cum aliquibus dandumeſt: que ſtomachuꝫ reſtituant. Sed ſi fortem humoremid eſt. coleram nigram deponere volueris obolos eiusduos vel tres. ellebori nigri duos. aloe dragmā vnamdabis ac ſupradicta purgabis: cui ⁊ ſalem admiſce¶ Conſtantinus vbi ſupra. Dyagridium eſt in terciogradu calidum ⁊ ſiccum. proprie coleram rubeam purgat: ꝑ contrarium flegmā. Stomacho tn̄ ⁊ epati nocꝫappetitum amputat. propter hoc autiqui iuſſerunt aniſum ⁊ daucum ⁊ apium cum eo ⁊ amigdaleon miſceriteriqꝫ vl̓ cum cytoniis coqui. Hec ſubtiliſſime debentteri: ne villi auellantur ſtomachi: ⁊ lyenteriaꝫ generentTritum et cum aceto temperatum: morpheam ⁊ ſcabiem acutam aufert. tam̄ ſi aſſue fiat eſt malū.j.CXX.¶ De elacterio ¶ PlateariusLacterium eſt ſuccus cūcumers agreſtis. Incanicularibꝰ eniꝫ diebus fructus eius colligūtur: et conteruntur: ſuccus expreſſus ſoli exponitur ⁊ ſiccatur. Calidum eſt ⁊ ſiccuꝫ in quarto gradu⁊ eſt laxatiuum. Uirtutem habet purgandi principal̓rflegma. ſecundario melancoliam. vſus eius eſt contraartheticam. pōdagram. cyrogram. yliacam paſſionem.apoſtemata calida. ⁊ contra vermes aurium. contra dolorem ſtomachi: ex frigida cauſa: ⁊ cōtra lentigines faciei ¶ Dyaſcorides. Elacteriū eſt agreſtis cucumerisſuccus: non foliorum vel radicis eius: ſed fructuſ. Quicollectus anteꝙͣ in plenam maturitatem veniat: inciditur: ⁊ ſuccus in vaſe fictili recipitur: ac ſupprimitur.vt non ſolum humor: ſed quicquid carnoſum eſt exprimatur: deinde ſiccatur: ac limpidatur: ⁊ quod quaſi feculentum reſidet leuigatur. et in paſtillos redigitur.Ille vero ſuccus vtilis eſt: qui eſt albus leuis. humecticus: ⁊ in guſtu amariſſimꝰ. citoqꝫ igneſcit: lucerne appoſitus. viridis autem et aſper: et quaſi colore auroſuſet grauis eſt inutilis. Elacteriuꝫ duoꝝ annoꝝ: ad ventris purgationeꝫ vtile. Idemqꝫ ſuccus bene factus. x.an. durare poteſt. Quidam ita probandum dicunt elacterium: vt lucerne admotum et incenſum: ſi ſcintillead ſuperiora: et inferiora exiliant: pariter ⁊ vomitum:⁊ ventrem purgabilem oſtendit. Si vero in alterā partem exilierint magis ꝙͣ in aliam. maiores fore virtuteſin eadem. Obolo vno datuꝫ perfecte quidem virtutishomines: oboli vero dimidium purgat infanteſ. Namſi plus acceperint necem infert ſic neceſſitatibꝰ infantium diſciplina datur. colerā ⁊ flegmā ventris deponit.vrinam ꝓuocat. diſpnoicis ſubuenit: maxime ſale addito: ⁊ poſt calida bibita. Solutum in aqua et cuꝫ pennaſub lingua traiectuꝫ: facit vomituꝫ: Quem ſi fortiꝰ volueris facere: adde illi oleum vrinum: ⁊ loco p̄dicto tratce. Sane qui purgantur eius virtute: non admittendiſunt dormire: at ſi ꝓuocato vomitu nimie vomuerint:aqua frigida compeſcēdi ſunt: et polenta ⁊ puſca: ⁊ malis macianis: ⁊ oībus que ſtringere poſſunt: lacti mixtū⁊ naribus immiſſum: yctericis eſt ſingulare preſidium.Mitigat dolorem capitis antiquuꝫ. ⁊ ſinanticis inunctum maximū preſtat effectum: maxīe oleo addito: autmelle. aut felle thaurino. Nā ſic virtus eiꝰ augetur.¶ Plinius libro. xx. Elacteriū tempeſtiuū eſt autūnonec vllum ex medicam̄tis longiore durat euo. Incipita trimatū. ſi quis vti recentiore velit paſtillos in fictilinouo igne lento in aceto domet. eo meliꝰ quo vetuſtiuserit. Qd̓. cc. annis ẜuatuꝫ eſſe: autor eſt theofraſtus.Et vſqꝫ ad quinqͣgeſimū lucernaꝝ lumina extinguit.et hoc veri exꝑimentū eſt: ſi admotū priꝰ ꝙͣ extinguat:ſcint illare ſurſuꝫ ac deorſum cogat. Meliꝰ eſt pallidū:ac leue herbaceo et ſcabro: ac leuiter amaruꝫ.

.CXXI.¶ De feniculi ſucco ¶ DiaſcoridesEniculi folioꝝ ⁊ vil̓gaꝝ ſuccus in ſole ficcatꝰ:miſcetur confectionibꝰ oculoꝝ: et caligines detergit eoꝝ. In hibernia ſuccus hic pro lacrīovenditur. oībus em̄ oculoꝝ cauẜ opitulatur. Radicisvero ſuccus ydoneus eſt ad multa. maxīe tam̄ ad ocl̓orum vicia. Leniter enī calefacit atqꝫ mollit. Traditumeſt in libris antiquoꝝ ẜpentem annuā ſenectutem feniculi guſtatōne deponere. oculorūqꝫ caligines ſuccū eiꝰexprimere. Unde intelligi datū eſt: eaſdē virtutes etiāhumanis corporibꝰ vtiles eſſe: ⁊ certa poſtmodū experimenta docuerūt ſic eſſe Succus ergo ipſiꝰ vetuſtiſſimālicet caligineꝫ diſcutit: cum attico melle mixtus. Idemquoqꝫ ſuccꝰ infunditur auribꝰ purulentis: ac vermiculos in eiſdē naſcentes interficit. ¶. CXXII.¶ De galbano ¶ Actor.Albanū eſt ſuccus ferule: ſicut dicit Iſidorus:de qua ſcilicet ferula ſuo loco dictum eſt interherbas ſuperius. ¶ Dyaſcorides. Galbanuꝫeſt lacrimū herbe ſimil̓ ferule: que in nichomedia naſcitur: ⁊ in ſyria. Cuiꝰ optimū eſt mundiſſimū: ⁊ hammoniaco. ac thuri ſimile in colore: grāna habens vt fabalimpida. ⁊ quod eſt ſine ligno: et nō eſt graue. adulteratur aūt reſina: ⁊ faba diuiſa: ⁊ gutta hammoniaci. virtus eſt ei ignea: ⁊ dyaforetica: aceto et nitro mixtū: lentigines tollit. Ut granū fabe glutitum: tuſſi medetur.et aſmaticis opitulatur. De alto cadentiū: conquaſſationibus ſubuenit: cum vino et mirra bibitum: venenisoccurrit. Infantes in vtero mortuos: acceptū excluditImpoſitū quoqꝫ doloreꝫ lateris mitigat: tortōes ſpargit. Epylenticis vtiliter adhibetur. Acceptū etiā ītervrine preſtruit. ¶ Platearius. Galbanū eſt caliduꝫ intercio gradu. humidū in primo. Liquor eſt qui in eſtatea frutice erūpit. et circa fruticem condenſatur. Quidāetiā corticem findunt: vt magiſ effluat. Sophiſticaturaūt ex immixtōne minutoꝝ lignoꝝ. Alii vero miſcentpuluerē colofonie: ⁊ fabas fractas. Eligendū eſt auteꝫquod albū eſt ⁊ purius. habetqꝫ virtutem attrahendi:diſſoluendi: ꝯſumendi: ⁊ leniendi. maturandi: relaxādiContra aſma frigidum datur cum aqua ordei: contralitargiam ſuper carbones ponitur: et patiens ſumū recipit. Ad apoſtema rumpendum et maturandū ſuperponitur. Ad dentium bolorem fit ex eo caſula: et dentiſuperponitur. Ad lumbricos occidendos. dātur pilluleex eo melle inuncte. valet ⁊ in emplaſtro contra ſplenisduriciem. ¶ Conſtantinꝰ vbi ſupra. Galbanuꝫ eſt calidum in tercio gradu: ſiccuꝫ in ſecūdo. Cathaplaſmatūcum raphano et aceto ſordiciem puſtulaꝝ mundificat.tuſſimqꝫ ⁊ hanelitū tollit. Eius etiā ſuffumigatio reptilia fugat. Epithima ſuꝑpoſitum: reptilium morſibꝰrepugnat. Super dentes dolentes at roſuram habentes poſitum eos curat. Si vero cum forti vino pregnati detur: mortuū celeriter expellit. ⁊ laborioẜ etiaꝫ ſpaſmaticis ſubuenit..CXXIII.Iterum de eodem ¶ Auicenna.Albanum duas habet ſpēs: vnum eſt ſpinoſūleuis ponderis: vehementioris albedinis. Aliud vero ſpiſſius ⁊ grauiꝰ. Et ex vtroqꝫ meliuſeſt illud quod eſt ſpiſſiꝰ. Et aūt caliduꝫ in ſecundo. exiocatiuum in tercio Uirtus eius eſt lenitiua. reſolutiua.carminatiua ventoſitatum. Eſt aūt ex eis que carnemcorrumpunt. et in ipſo ſunt calefactō. ⁊ inflamato. ⁊ attractio. et reſolutio lentigines eradicat. Confert apoſte matibus et ſcrofulis. et laſſitudini. ⁊ ſpaſmo lacertorum. et dolori molaris. ac dēti corroſo ſubito. doloribꝰquoqꝫ frigidis in aure. et aſmati. et tuſſi antique.