LiberDuodecimus
Cetere vero meſſes ꝙͣ volueris cito peragantur: ⁊ iumentis prebeātur: ſed primo partius prebenda eſt nouitas pabuli inflat enim et multum ſanguinem creat.vbi ſerueris ſepius riga. poſt paucos dies cum fructificare ceperit omnes alias herbas runcato. Ita ⁊ ſexies ꝑ annū mētis: et annis decē poterit manere ꝯtinuis¶ LXXXIIII.¶ Iterum de eodem ¶ Plinius li. xviii.Edica etiaꝫ grecie eſt externa: vt a medis perbella ꝑſarum. que darius intulit: aduecta. Sedin primis tanta dos eius dicēda eſt: vt ex vnoſatu amplius ꝙͣ tricenis annis duret. Eſt autem trifolio ſimilis caule: ac folus geniculata quicquid in cauleaſſurgit: in folia contrahitur. vnum de illa et citoſo volumen amphilotus fecit confuſum. Solum in quo ſeratur: elapidatum et purgatum. Autumno ſubigitur.mox aratum ⁊ occatum integitur crate: iterum: ac tercio: quinis diebꝰ interpoſitis ⁊ fimo addito. poſcit autem ſolum ſuccoſum vel irriguum. Ita preꝑatum ſerit̉menſe maio. al̓s pruinis eſt obnoxia. Opus eſt denſitate ſeminis omīa occupari. et inter naſcentes herbas excludi. Id preſtant in iugera modia vicena. Canenduꝫeſt ne adurat: terraqꝫ protinus integi debet. Si humidum ſit ſolum aut herboſum vincitur: ac deſciſcit ī pratum. Ideoqꝫ protinus altitudine iniciali liberanda eſtherbis omnibus. manu potius ꝙͣ ſarculo. Sccatur cuꝫflorere incipit: et quotiens refloruit: id euenit ꝑ annosſexies. cum minimū: quater In ſemen matureſcere prohibenda eſt. Quia pabulum vſqꝫ ad trimatum vtiliuseſt. verno debꝫ ſeri: liberariqꝫ alijs herbis ad trimatūmarris a ſolo radi. Itaqꝫ relique herbe intereunt ſineipſius damno propter altitudinem radicum. ſi euicerītherbe remedium vnicum aratio ſepius vertendo: donec omnes alie radices intereant. dari non ad ſatietatem debet. nec replere ſanguineꝫ oportet: ⁊ viridis vtilior eſt. areſcit ſurculoſe: ac poſtremo in puluerem inutilem extenuatui ¶ Dyaſcorides. Medica trifolio aſſimilatur quod inter fenum naſcitur. folia quidem habꝫ anguſta. virgulamqꝫ trifolio ſimilem: in qua ſemen eſt illilenticule ſimilis. Semen hoc miſcetur pani pro odore⁊ ſalibꝰ. Elixū et fom̄to adhibitū eſt calidū: hāc herbāazini comedūtLXXXV.¶ De milio et miliaria ¶ Iſidorus.Ilium a multitudine fructus vocatuꝫ eſt. hinc⁊ centenum dictum: eo ꝙ in pleriſqꝫ locis iactꝰ¶ ¶ Neminis incrementum frugis centeſimum renaſcatur ¶ Palladius libro. iiii. Menſe marcio calidis⁊ ſiccis regionibus milium ſeremus ⁊ panicum. leuem⁊ ſolutam terram deſiderant: nec in ſabulone ſoluꝫ ſedin harena quoqꝫ proueniunt Dummodo celo humido⁊ ſolo ſerantur irriguo quia ſiccum ⁊ argilloſum locuꝫreformidant. herbis liberentur aſſidue. Quinqꝫ ſextariis ſpacium iugeri complebitur. ¶ Idem in libro. v̓.In menſe quoqꝫ aprili: locis mediocriter ficcis miliuꝫet panicum conuenit ſeri. ¶ Plinius vbi sͣ. Milia precipue campania gaudet. pultemqꝫ candidam ex eo facit. fit et panis ex eo p̄dulcis. Sarmatarum quoqꝫ gentes hac maxime aluntur pulte. et cruda etiam farinaequino lacte vel ſanguine cruris venis admixto. Ethiopes non aliaꝫ frugem nouere ꝙͣ milii ordeiqꝫ. Miliū⁊ panicum ſunt ex frumentis eſtiuis que ſeruntur exortu vergiliarum vernoqꝫ tempore ſurgunt in culmuꝫgeniculatum et concauum: paruis auibus ſunt expoſita: quippe menbranis continentur indefenſa. Miliuꝫintra hos decem annos ex india in ytalia inuectum eſtcolore nigro. amplum grano. harundineū culmo adoleſcit ad pedes. vii. altitudinis. pregrandibꝰ culmis lo
bas vocant omnium frugum fertiliſſimum. Ex vno ſiquidem grano ſextarii terni gignūtur. ſeri debet in humidis Porro milium ⁊ omnia eſtiua maturantur a flore diebꝰ qͣdraginta. Nec far ⁊ miliuꝫ purgari poſſuntniſi toſta. Catōnis eſt ſententia milium ⁊ panicum prius ſerendum in aquoſo ſolo et frigido. poſtea in calidoSi vero non ſit aquoſum in ſolo rubricoſo vel pullo ul̓harenoſo. Cetera quidem eſtiua frumenta riguis magis ꝙͣ imbribꝰ gaudent. milium autem et panicuꝫ aqͥsminime cum in folia exeunt. vetant ea inter vites arboreſqꝫ frugiferas ſeri. terram eſtimantes hoc ſatu emacrari. Milii precipuus eſt ad fermēta vſus muſto ſubacti in annuum tempꝰ. Miliū occatur et ſeritur: et nōiteratur: non runcatur. Miliū in ſtercorato nō ſeritur¶ Idem in libro. xxii. Milio quidem aluus ſiſtitur: tormina diſcutiuntur: in queꝫ vſum torretur ante. Neruorum doloribꝰ feruens in ſacco imponitur: nec aliud eſtvtilius: qꝛ leuiſſimū eſt ac molliſſimum et doloris capaciſſimum. Itaqꝫ talis vſus eius eſt ad omnia. quibꝰ calor profuturꝰ eſt. farina vero eius cum pice liquidā ſerpentium ac multipedum plagisᶻ imponitur. ¶ IſaacMilium frigidum eſt in primo gradu: ſiccum in ſecundo. Teſtatur hoc lenitas eius: et concauitas: ⁊ viſcoſitas: atꝫ vnctuoſitatis abſentia minus nutrit ꝙͣ ceteragrana ex quibus panis fit. ſanguinem mitimū nec laudabilem generat. Sed tamen gratia ſiccitatis confortat ſtomachum: et alia menbra corporis. ventremqꝫ cōſtipat. Dyaſcorides dicit miliū eſſe diureticū: aſſatumad tortionem doloremqꝫ vētris ſuppoſitū calidū valer¶ Plinius vbi ſupra. Miliaria vocatur herba que milium necat. Hec aūt trita: pōdagras iumentoꝝ ſanare¶ LXXXVId̓r cornu cū vino infuſa.¶ De ocino et olira ¶ Plinius libro. xviij.Cinum catho vocat quoddam apud antiquosꝑabuli genus: quo ſiſtebant aluum bobus. Iderat e pabulis ſegete viridi deſecta anteꝙͣ gelaret. Sura manulius id aliter interpretatur. Traditenim decem modios fabe: duoſqꝫ vicie. et tantundemeruilie in iugero. miſceri autumno. et ſeri ſolitos: mielius et auena greca: cui nō cadit ſemen: admixta. hocqꝫvocitatum ocinum. et boum cauſa ſeri ſolitum. Uarroautem propter celeritatem proueniendi dicit ocinuꝫ appellatum a greco: videlicet quod ocys oceos dicunt.Olira eſt frumenti genus ex quo farina in egypto conficitur. Hoc ſiquidem eſt ibi tritum ſpice genus.Oliram autem et oriſam. eandem eſſe quidam exiſtimant. ¶ Idem in libro. xxii. Oliram diximus vocariarincaꝫ. hac decocta fit medicamentū qd̓ aterā egyptiivocāt: infantibꝰ vtiliſſimū. Sꝫ eodē ⁊ adultos illiniūt.XXXVII.¶ De ordei natura IſidorusRdeum dictum eſt eo ꝙ pre ceteris frumentigeneribus ariduꝫ fiat: vel ꝙ ſpica eius ordīeshabeat. huiꝰ tria ſunt genera: primum exaticūdicitur. eo ꝙ ſpica eius ſex ordines habeat: quod quidacanterinum appellant: eo ꝙ animalia melius ꝙͣ triticūpaſcit. ⁊ homines ſalubrius ꝙͣ maluꝫ triticum. Alterūdiſticum eo ꝙ duos ordines habeat. hoc pleriqꝫ calaticum vocant. Tercium trimenſe quia cum cogit neceſſitas verno ſeminatur: ⁊ celeriter colligitur. ¶ Pliniuslibro. xviii. Circa vergiliaꝝ occaſum ſatum: terra perhyemem nutrit ordeum: ſicut far et triticum. Sine ramis erumpit a ſatu primo die ſeptimo. Ex ipſo alterūgrani caput exit in radiceꝫ. alterum in herbaꝫ: q̄ ⁊ pͥorfloret. Radicem groſſior pars grani fundit et tenuiorflorem. ceteris autem ſeminibus eadem pars et floremet radicem. Ordei ſati fructus ſicut et tritici ſpicis cō-