Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberDuodecimus

ex ipſo impleta conſolidantur. Idem cum aceto tritumodoramento ſuo fluxum abſcindit ſanguīs narium: ſimil̓r cum in nares intromittit̉ ex eo liciniū. Cum acetohibitum aque mixto: difficultati ꝯfert hanelitus: ac tremori cordis frigido. Cum oleo farina fabaꝝ adminiſtratū frangit lapidem ꝓprieqꝫ ſilueſtre: confert diſtilſatōni vrine. minctui quoqꝫ ſanguīs ac dolori pungitino inflationi ventris. Idem datur in potu cum vinoad morſus vermiū venenoſoꝝ ꝓprieqꝫ ſilueſtre: cuiꝰ ſemen eſt ſemini lilii ſil̓e. Ciminū quidē nabatiū ventreꝫſoluit. kermeniū vero ſtringit. Et herba ſilueſtris ꝓuocat coleram in vrinaꝫ. Qn̄qꝫ maſticatur miſceturoleo: diſtillatur ſuꝑ vngulam. ſuꝑ coagulatum ſanguinem ſub oculo cōfert. Qn̄qꝫ maſticatur cum ſaleet diſtillatur ſputum ſuꝑ ſcabiem vngulā abſciſamphibet adherentiā. Et luccus ſilueſtris abſtergit viſū attrahit lacrimas. Macer. Eſſe putāt medici calidum ſiccumqꝫ ciminū. Tercius eſt illi gradus in virtutibus iſtis. Aſſumptū quocūqꝫ modo depellere tradūtUiſcera vexantem ventum ſtomachumqꝫ grauantemEſt digeſtiuū ſtomachi iecoriſqꝫ calorem Excitat veneris dicunt inhibere furorem. Et fluxū ventris in aceto ſtringere coctum Hoc orthopnoicis miram preſtaremedelam. Exꝑti dicunt: cum puſca ſepius hauſtum.Atqꝫ venenoẜ cum vino morſibuſ ip̄m. Prebet opem.tritūqꝫ facile cum polline iuncto. Melle tēpente. ſoletteſtes curare tumentes. Appoſitū ſiſtit cuꝫ puſca menſtrua ſumptum. Dicunt pallentem dare manſum ſepecolorem. .XII. De cōcognido et coriandro PlateariꝰOcognidū eſt ſemen laureole: qd̓ cōpetit vſuimedicine. virtutem habet purgādi principal̓rflegma coleram. vnde ſanis lapſis: egris multū febricitātibꝰ dari pōt puluis cōcognodū ſubtilis diu cuꝫ oleo bullitur: ſic ex eo pecten ꝓpter ſtringiriam diſſuriaꝫ inungitur. Renes quoqꝫ propter tenaſmon ex frigido et glutinoſo hūore inteſtinis adherente: et ꝓpter ſurditatem immittitur auribꝰ: ſi fiat exhumoribus ibidem exiſtentibus. Sanioſas quoqꝫ ſuperfluitates conſumit Pliniꝰ libro viceſimoſeptimo.Cocognido eſt color croci. magnitudo maior eſt grano piperis. vis eius eſt ardens: ob hoc in pane deuoratur: ne cum gulam tranſit exurat. huic eſt vis preſentanea ꝯͣ cicuta ſiſtit aluuꝫ. Conſtantinꝰ vbi ſupͣCocognidum eſt caliduꝫ ſiccum in fine ſecūdi gradꝰydropicis eſt conueniens: ventri tn̄ nocet ſed aquam citrinam purgat: et coleram rubeam flegma. Frondeseius cathaplaſmate: vulnera putrida mundificant. ſcabiem et impetiginem curant. Platearius. Coriādriſemen in receptōibꝰ ponitur. qd̓ ex qualitatibꝰ aliqͣntula aromaticitate virtutem habet ꝯfortādi ad digeſtionem. ſcꝫ cōfortandā. ad dolorem ſtomachi ex ventoſitate datur ſemen in cibis: vinum decoctōnis eius.puluis eiuſdem ſemīs ſuꝑ carnes aſperſus: eas redditſaporatas. Iſidorus. coriandri ſemen datum in vinodulci proniores in venerem reddit. ſi ſupͣ modū dederis: amentiā nutrit. Dyaſcorides. Semen coriandribibituꝫ cum dulcore .i. paſſo: lumbricos extinguit. genitalia et ſemen virile creſcere facit ſi multū acceptūfuerit: ſenſus his hebeteſcit. aut etiam infert necem. exaqua vero potatū: ſolutōem ventris abſtringit. Miꝝeſt aūt xenocrates tradidit. quot grana ſeminis mulier biberit: tot ei diebus menſtrua contineri .ſ. vno dieſi vnū. duobus ſi duo. et ſic deinceps Conſtantinusvbi ſupͣ. croci ortenſis ſemen calidum et ſiccum eſt ī tercio gradu. flegma purgat et colicā paſſiōem. Tritumin iure pinguis galline miſſum et potui datum: purgatfegma viſcōſum. et ſtomacho nocet. Plinius li. xx.

Seminis coriandri grana tria iubēt in tercianis deuorari ante acceſſionem aliqui vel plura fronte iubent illiniri. Sunt qui ante ſolis ortum ceruicalibus efficaciter putant ſubiici. Semen illud ex aqua bibitur in choleris. cum ruta pellit anīalia interaneoꝝ cum malipunici ſucco et oleo ſemen potum. Auicenna. Semenriandri torrefactū cōſtringit. Palladius li. iii. coriādrum a mēſe marcio ſeritur vſqꝫ in octobrem. amatqꝫterrā pinguem: ſed et macro ſolo naſcitur. et eiꝰ ſemenqd̓ vetuſtius fuerit: melius putatur. humore delectat̉.et ſatum bene cum olere quocunqꝫ naſcitur XLII.De dauco et eruce ſemine.Auicenna in ſecundo canoneAucus eſt ſemen bancie ſilueſtris. calidus eſtin gradu tercio. et ſiccus in eiuſdem principioaꝑitiuus eſt valde. ꝓuocat vrinā et menſtrua Pliniꝰ li. xxv. Dauci differētie ſunt. ꝓbatiſſima eſtin creta. mox in achaia. ſemen huiuſ cimino ſil̓e. pͥorismilio album. et acre. odoratū. ac feruens. ſcd̓um quoqꝫpͥore vehementiꝰ eſt. ideoqꝫ parce ſumi debet. Terciuꝫquoqꝫ ſil̓e eſt paſtinace erratice oblongo ſemine dulciradice. Omīa hec intacta ſunt quadrupedibꝰ: niſi poſtabortus. Ex alijs vſus eſt femīs. Ex creta dulcis dragmaqꝫ vna bibitur a ẜpēte ꝑcuſſis datur: etiā quadrupedibus ꝑcuſſis. Dyaſcorides. Daucus eſt calidevirtutis et extenuatorie. In flore albo ſemē naſcitur qͣipiloſum: in magnitudine milii. minutū guſtū aſperum.inſcidum et odoratuꝫ. Eſt aliud genus qd̓ ſemen habꝫoblongum: graue ſicut ciminū agreſte. et eſt calidiuscunctis ſupͣdictis ſeminibꝰ. Bibitum menſtruis imperat. vrinā ꝓuocat. tortōibꝰ ſubuenit. ad om̄e viciū thoracis ydonee facit. Tuſſientibꝰ effectū tribuit. ꝑcuſſionibus ſphalangioniſ occurrit. Tuſſi veteri ac torminoſis ꝓficit. Cathaplaſmatibꝰ adhibitum puſtulas et tumores cōpeſcit. Om̄ia ſemīa cum vino bibita: faciūt ꝯͣẜpentiū morſus ac venena Plateariꝰ. Eruce ſemenvſui medicine ꝯpetit p̄cipue. ſcd̓o folia. virtutem habꝫcōſumendi coitum excitandi: valet ꝯͣ ſtranguiriādyſenteriā paraliſim cum carnibꝰ decocta. vel puluisſeminis cum cepis decoctis Dyaſcorides. Eruce ſemen eſt diureticum et calefactoriū. carnes a putredinepōt ſeruare Plinius li. xx. Semen eruce ſcorpionuꝫmedetur venenis et muriſaranei. Arcetqꝫ beſtiolasom̄s. Innaſcentes corꝑi vicia cutis in facie melle illituꝫ emendat: et lentigines ex aceto. cicatrices quoqꝫnigras reducit ad candorem cum felle bubulo. Palladius li. ii. Semen eruce in ianuario ac menſibꝰ et locis qͥbus volueris. ſerere nil moreris.XIIII. De feniculi ſemine ac ferule Iſaac.Eniculi ſemen calidū eſt in ſecundo gradu. ſiccum in fine pͥmi lactis augm̄tatiuū. Opilationem epatis renū veſice aperitiuum. lapidesfrangit. menſtrua ꝓuocat. valetqꝫ ꝯdiuturnas febres Platearius. Semen feniculi in pͥncipio autumni col̓ligitur. in multa efficacia mediū annū ſeruatur.inuenitur receptio maratri: ſemen feniculi debet poni.valet ꝯͣ doloreꝫ ſtomachi ex frigiditate vel ventoſitatedigeſtionē cōfortat. Pliniꝰ vbi ſupͣ. Semen feniculi efficaciꝰ eſt ꝙͣ radix. ſtomachum aſtringit diſſolutuꝫNauſeam ſedat ex aqua tritum. pulmonibꝰ iocineribus laudatiſſimū. ventrem quoqꝫ ſiſtit modice ſumptūvrinā excitat: ad tormina decoctū valet. atqꝫ in defectu lactis potu māmas replet. Dyaſcorides. Feniculi ſemen ex mero ventrem ſtimulat. lactis abundantiam puerperis preſtat. cuꝫ aqua nauſeam ſedat. Nec vllum periculum oritur: ſi in febre ſumatur hoc ſemenviride exp̄ſſum: dimittit ſuccum vtilem ad plura: ſicutvidelꝫ dictū eſt. Agreſtis feniculi ſemine ſatō ſil̓ cuꝫ