LiberUndecimus

pallores facit Et qꝛ calidiſſimū eſt: veſice dolorē placatet ad calculos iuuat. Cuminum agreſte multū naſciturin calcedonia hyſpanie. virgam hꝫ duabꝰ palmis lōgaꝫin qua folia quatuor aut qͥnqꝫ naſcūtur tenuiſſima ⁊ diuula ſicut gͣuidium. In hac virga ſunt qͥnqꝫ vel ſex capicella rotunda et mollia: in qͥbus ſemen eſt qd̓ ſi applicūcris guſtui inſcidior noſtro eſt. Naſcitur aūt in locis humectis. Semē eius bibitū torſiōes et inflatōes ſaluberrime curat aque mixtum. Cum aceto vero ſugglutiēti.hus opitulatur. venenis occurrit. dolorē ſtomachi ꝯpeſcit. maſticatum et impoſitum liuores detergit. additomelle et vuapaſſa: oīa ſupͣdicta facit. flos in eo naſcituriuger: qui bibitus morſibus venenatis occurrit. ſtringirijs ac veſice doloribus ꝑficit. ⁊ coagulatum ſanguīemn vriuas mingere facit ¶ Auicenna. herba cumini ſilneſtris ꝑuocat coleram in vrina. Succus eius tritꝰ aqͣmellis ſoluit ventrē. idem ſuccus abſtergit viſū ⁊ attrahit lacrimas: ponitur etiā in cauteriis ad euulſiōes piloꝝ in oculo ⁊ non naſcuntur ¶ Palladiꝰ li. iii. In mēſe februario cuminum ſeritur loco bn̄ ſubacto: ⁊ cui letamen admiſceatur. Qd̓qꝫ ſatum eſt: herbis aſſidue purcetur ¶ Idem in libro quarto. lociſ lautioribꝰ meliꝰ ꝓueiut. itemqꝫ ceteris ſi hūore iuuetur ac ſtercore ¶ IſaacCicroli ſunt frigidiores et cucumeribꝰ grauiores. ſuntem̄ frigidi ī fine gradꝰ. ii. ꝓinde groſſū flegma generātac ueruoſitati ſtomachi pluſꝙͣ cucumeres nocent Rurſum ꝓpter duriciem ſuam et frigiditateꝫ groſſam ⁊ friridos hūores gignunt. qd̓ certificat qꝛ viſcoſitatem inſtomacho faciunt. venenoſoꝝ tn̄ humoꝝ corruptōi ſubueniunt. Oībus ergo cicroli plus nocent: medulla tn̄ eorum generat chymū ꝑfectōrem. ¶ LIII.¶ De coriandro et eꝰ medicina IſidorꝰOriandꝝ ex greco noīe ſumptū eſt: qd̓ illi coriōvocāt. Cuius ſemen in dulci vino datum: ꝓniores reddit in venerem. Si ſupͣ modum dederisamentiam nutrit. Canes etiā ex coriadro infici traditūeſt ¶ Palladius libro. iii. a menſe marcio vſqꝫ ad octobrē totum ſeritur coriandꝝ: amat terrā pinguē. Sed etmacro ſolo naſcitur. ⁊ eius ſemen qd̓ vetuſtiꝰ fuerit melius putatur. humore delectatur. et ſatū bn̄ cū olere quocūqꝫ naſcit̉ ¶ Plinius libro. xx. Coriādꝝ īter ſilueſtrianon inuenitur p̄cipuū eſſe cōſtat egyptiuꝫ. valetqꝫ ꝯtraẜpentiū genus vnum qd̓ āphibenam vocant: potum etimpoſitū. Sanat et alia vulneraᵇ epynictidas et puſtulas tritum. Sic et om̄es tūores atqꝫ collectōes cū melle vel vuapaſſa: pānos vero tritum ex aceto. Seminiseiuſ genera tria iubent ī tercianis deuorari: āte acceſſionem vel plura: frōti iubent illiniri. ſunt et qͥ āte ſolis ortum ceruicalibus erficaciter putēt ſubiici. Uis magnaviridi eſt ad refrigerādos ardores vlcera ẜpētia ſanatcum melle vel vuapaſſa. Itemqꝫ teſtes: ambuſta: carbūculos: aures: cum lacte mulieris epyforas oculoꝝ ventris et inteſtinoꝝ fluctōes. ſemen ex aqua bibitur in cōleris cū ruta. Idem cū punici ſucco ⁊ oleo potuꝫ aīaliapellit interaneoꝝ. Marcus varro Coriandro ſb̓trito⁊ aceto carnē incorruptā eſtate ẜuari putat ¶ Byaſcorides. Coriādri virtus frigida ē Tritum et cum polentaac pane triticeo mixtum ignem acꝝ extinguit. tumoresigneos tollit. Collectōes cōpeſcit cuꝫ faba freſa mixtūſcrofis ac puſtulis p̄ſtat effectum ¶ Cōſtantinꝰ in pātegni Coriandꝝ melius eſſe inter potōes ꝙͣ inter herbanumerandū. aliqn̄ occidit: aliqn̄ ad p̄ſtanduꝫ ſōnū facitherba ꝑ ſe non eſt ꝯmedēda: ſed cū alijs coq̄ndis admiſcenda. Odoris boni cauſa maſticatū: aufert allij ac ceꝑ odorem fetidum.IIIIIIterum de eodem¶ AuicennaOriandꝝ frigidum eſt in fine pͥmi: ſiccū ī ſcd̓o.In ip̄o eſt ſtipticitas et ſtupor. cōfet apoſtematibus calidis cum ceruſa et aceto. Cōfert ⁊ verfigini facte cum vapore colerico. et flegmatico ⁊ ep̄ęlē

ſie facte ex hoc Nā eius ꝓprietas eſt vaporem ꝓhiberea capite et ob hoc ponitur in cibo patiētis epylenſiaꝫ exvapore ſtomachi. Multitudo qͥdem eius humidi et ſicci ꝑ̄miſcet ſenſum. et qd̓ humidum eſt facit ſomnū et ꝓhibet fluxuꝫ ſanguīs nariū. Generat aūt tenebroſitatēviſus: et ſuccus eius diſtillatus ſedat pulſatōꝫ in oculoIdem vero ſuccus multū bibituſ cū infrigidatōe īterficit. ſemen eius torrefactum cōſtringit Eſt aūt coriādꝝtarde digeſtionis. et cōfortat ſtomachum calidum ſiuecalefactum. et quod ex eo torre factum eſt ꝓhibet vomitum. Bicitur ꝙ ip̄m ſedat eructuatōꝫ acidā poſt cibuꝫcōfert etiā tremori cordis calido. potatūqꝫ cū aqua lingue arietis: retinet ſputum ſāguinis. Beſceguaſcen ēcoriandꝝ putei et ꝑfice eſt bereguaſcen. ſyriace capillꝰporcinus. et arabice eſt capillus algol. Et eſt herba naſcens in ſaltibus et curſibꝰ aquaꝝ. coriandro humido ſimilis. Eius tyrſi ad rubedinem et nigredinem declinant. et eſt ſine ſtipite: nec florem habet. Gixit galienuſꝙ eſt equalis. ego aūt dico ꝙ fortaſſe modicum decīīatad caliditatē et ſiccitatē Eſt aūt reſolutiuꝰ: ſubtiliatiꝰet aꝑitiuꝰ. In ip̄o eſt ſtipticitas ꝓhibens curſum. et qn̄miſcetur cibo galloꝝ fortes eos facit ad dimicandum.Cinis eius cum aceto cōfert alopicie et etiā tyrie. Ipſecum oleo myrtino ꝓlongat capillos: et caſuꝫ eoꝝ ꝓhibꝫItemqꝫ ſcrofulas delet: ꝯfert etiā fiſtulis fraudulentiſqꝫ vulneribus. e iuſqꝫ cinis ꝯfert furfuribꝰ. cōfert etiaꝫpulmoni purgando ip̄m valde. Et cum vino fluxui ſuꝑfluitatum ad ſtomachum cōfert etiā dolori ſplenis etyctericie vrīam et menſtrua ꝓuocat. lapidem frangit: ſecūdinam extrahit: ⁊ fetā mulierē purgat. fluxūqꝫ ſāguinis abſcindit. Apud plures ventrem ſtringit. ſed iuxtafilium meſangi ſoluit. idem cum vino ꝯfert morſui ẜpētis: et rabioſi canis: ceteriſqꝫ venenoſis. ¶ Plate ariꝰcoriandrum eſt calidum et ſiccuꝫ in ſecūdo gradu Huiꝰſemen in receptōibus ponitur. qd̓ ex qualitatibus ⁊ aliquātula aromaticitate virtutem habet ꝯfortādi Ad digeſtionem aūt ꝯfortandā et dolorem ſtoachi ex ventoſitate datur ſemen eius in cibis: et vinum decoctōnis eꝰpuluis ſemīs ſuꝑ carnes aſꝑſus eas reddit ſaporatas.Iſaac vbi ſupra. Coriandꝝ diuerſe virtutis eſt. varietas ſui ſaporis hoc teſtatur. habet enim amaritudineꝫet ponticitatem hoc em̄ ſcd̓m cibum dariuſ eſt: digeſtioniqꝫ inobediens. Quod ſi miſceatur cum aceto et maligranati acetoſiqꝫ ſucco temperiem ſumit. vnde caloreꝫextinguit. ſuccus eius mixtus cum ceruſa aceto litargiro et oleo fit ꝯtra apoſtemata calida. et colericas puſtulas. mixtus aut cum mica panis ⁊ farina lentiſ: valꝫ cōtra eriſipilam de groſſis humoribus. ¶ LV.¶ De croco et eius medicina et diſciplina.¶ Iſidorus.Rocus d̓r a loco in quo plus et melius ꝓuenit.ſcꝫ a coricio ſicie opido. Optimum autem ē qd̓fuerit recens: odoris boni: albedine ꝑua. porrecte longitudinis: integruꝫ: et neqꝫ in fragmenta ꝯminūtum: inſpiratōe bona: et cum carpitur manus inficienset leniter acris. Quod aūt huiuſmodi non fuerit aut vetuſtum: aut infuſum agnoſcitur. Adulteratur auteꝫ aduſto crocomagmate augendi quoqꝫ pōderis cauſa: ſpuma argenti contrita adiicitur et ꝓditur ſi puluerulentūreꝑitur: atqꝫ decoctum ſi a ꝓprio odore fuerit lapſum.¶ Solinuſ. dat crocum plurimum circa corilum ciliciaſed et̄ cyrēa dat atqꝫ licia. hoc autem p̄cipuuꝫ eſt ſpiratqꝫ fragrātius et eſt colore pluſ aureo. ſuccōqꝫ ꝓficit admedelam citius ¶ Dꝫaſcorides. crocus medicine vſui ēvtilis. ſed melior eſt coricius ceteris qui fuerit recenſ ⁊boni odoris: colore rutilus: modice ſubalbus: et oblogꝰnon fragilis ſed plenus. Cuius tactu inficitur manus.et qui non habet ſecum odorem inſcidum. Qui hec ſigͣnon habet vetus aut infuſus eſt. ſecūdus eſt ex olimpo