Diſtinctio27
ratio intelligēdi: vel ipſa ſpeciesque eſt ſimilitudo rei intellecte ⁊ſine vtroqꝫ iſtorum non poteſtquis intelligere. Vtrūqꝫ em̄ iſtorum eſt id quo quis ītelligit formaliter Et ideo impoſſibile ē ꝙhoc modo accipiendo verbum aliquus intelligat niſi verbo intellectus ſui qd̓ ſit vel operatio eiusvel ratio operacōnis ad eam. ſicut medium cognoſcendi ſe hn̄sque eſt ſpecies rei intellecte. Vnde cum pater inbelligat ſi nō eſſet ibi verbum niſi perſonale qd̓eſt filius; oporteret ꝙ pater intelligeret filio quaſi formaliter.et hoc ſupra īprobatum eſt. Etideo dicendū eſt cum alijs ꝙ hocnomen verbum ex virtute vocaboli poteſt et perſonaliter et eſſentialiter accipi. nō enim ſignificat tantum relationem. ſicut hͦnomen pater vel filius. ſed imponitur ad ſignificandum rem aliquam abſolutam ſimul cum reſpectu: ſicut hoc nomen ſcientia.Sꝫ in hoc differt ꝙ relatio queimportatur in hoc nomine ſcientia: non eſt relacō originis ſcd̓mquaꝫ referatur ſcientia ad illud aquo eſt. ſed eſt relatio per quaꝫrefertur ad illud ad quod eſt. ſicut ſcibile. Sed hoc nomen verbum importat relationem ſcd̓mquam refertur ad id a quo eſt.ſcilicet ad dicentem. Huiuſmodi autem relationes in diuiniscontingit eſſe dupliciter. Quedam enim ſunt reales relacōesque requirunt diſtinctionem re-
alem: ſicūt paternitas et filiacioquia nulla res ſibiipſi poteſt eſſepater et filius. Quedam ſuntrelationes racōnis tantum: quenon requirunt diſtinctionem realem: ſed rationis. ſicut relatioque importatur in hoc nomine operacō. Habet enim operato reſpectum implicitum ad operantem a quo eſt. Nec ndiuinisdifferunt operans et operacō inſi ratione tantum. Si ergorelatio importata in hoc nomine verbum ſit relatio raconis tantum:ſic nihil prohibet quin eſſentialiter dicatur. et hoc videt̉ ſufficere ad raconē verbi ſcd̓m ꝙ a nobis in deum tranſſumitur. quiain nobis vt dictum eſt nihil aliud eſt verbum niſi ſpecies intellecta. vel forte ipſa operatio initelligentis. et neutruꝫ horum realiter diſtinguitur abeſſentia diuina. Si autem importat reſationem realem diſtinctionem exigenteꝫ; oporbet ꝙ perſonaliterdicatur qꝛ non eſt diſtinctio realis in diuinis niſi perſonarum.Et eſt ſimile de amore qui ſcd̓meandem diſtinctionem eſſentialiter et perſonaliter dicitur vt ſupra dictum eſt Sed tamen inſu ſanctorum et communiter loquentium eſt hoc nomen verbuꝫſcd̓m ꝙ relationem realiter diſtinguentem importat. Vndedicit beatus Auguſtinus ꝙ verbum idem eſt ꝙ ſapientia gemta. Et ideo iſta queſtio paꝝ valet: qꝛ n̄ ē de re. ſꝫ de vocis ſigni-