Druckschrift 
Preclarissima opuscula diui Thome aquinatis sacri ordinis p[rae]dicator[um] in quibus o[mn]is phy[losophia]e [et] diuinar[um] scripturar[um] theoremata est co[m]plexus
Einzelbild herunterladen
 

Super boe.de trinitate

q̄ ē eiꝰ effectꝰ ꝓprijs .ſ. ꝯgnitio v̓itatꝭ nō p̄t ꝓuenireex ea niū̄ oꝑāte pͥma luce increata. Eiꝰ āt opinio n̄vr̄ eſſe aliud niſi illuſtratio gͦ ⁊cͣ. Itē ſicut ſe hꝫ volūtas ad bn̄ volēdū ita ītellectꝰ ad recte intelligēdū: ſꝫ volūtaſ nō p̄t bn̄ velle niſi dīna gr̄a adiuuet̉vt dicit aug. gͦ nec ītellectꝰ p̄t v̓itatē ītelligere niſidīna luce illuſtret̉. Itē id ad qd̓ vires nr̄e nō ſufficiūt rep̄hēſibiliter nr̄is viribꝰ aſcribimꝰ: ſꝫ rep̄hēſibile eſt ꝙ aliꝗs ſcīam v̓itatis ſuo aſſcribat ingenio ꝗnīmo iubemur illaꝫ deo aſſcribere ẜm illudEccl̓. vlt. Dāti mihi ſapiētiā dabo gl̓iaꝫ: gͦ ad cognoſcēdū v̓itatē vires nr̄e nō ſufficiūt. ⁊ ſic idē qd̓priꝰ. Sed ꝯͣ mēs hūana illuſtrata eſt dīnitꝰ lumīenaͣli ẜm illud pͣs. Signatū eſt ſuꝑ nos lumē vulttui dn̄e. Si igit̉ h̓ lumē qd̓ creatuꝫ ē nō ſufficit adv̓itatē cognoſcēdā: ſꝫ reꝗͥrit nouā illuſtrationē: pari rōe lumē ſuꝑadditū noſufficiet ſꝫ indigebit aliolumīe ⁊ ſic in infinitū ꝙ nūqͣꝫ ꝯpleri p̄t ⁊ ſic īpoſſibile eſt cognoſcere aliquā v̓itatē: gͦ oꝫ ſtare in prīolumine. vt .ſ. mēs luīe naͣli ſine aliquo luīe ſuꝑaddito poſſit v̓itatē videre. Itē ſicut viſibile in actuſufficiēſ eſt ad hͦ vt moueat viſū: ita ītelligibile ſurficiēs eſt vt moueat intellectū ſi ſit ꝓportionatū ſꝫmēs nr̄a hꝫ in ſe vn̄ poſſit facerę ītelligibilē ī actuſ. intellectū agētē ⁊ tale ītelligibile eſt eī ꝓportionatū: gͦ nō indiget aliqͣ noua illuſtratiōe ad hͦ ꝙ v̓itatē cognoſcat. Itē ſicut ſe hꝫ lux corꝑalis ad viſionē corꝑalē: it a ſe hꝫ ītellectꝰ ad ītelligibilē viſionēSꝫ q̄libet lux corꝑalis qͣꝫtūcūqꝫ ſit ꝑua fac̄ aliꝗdvideri corꝑal̓r ad minꝰ ſeip̄am: gͦ ⁊ lux ītelligibil̓q̄ ē mēti ꝯnaͣlis ſufficit ad vitatē aliqͣꝫ cognoſcēdāItē oī oꝑa artificialia ex cognitōe alicuiꝰ v̓itatꝭ depēdēt cū eoꝝ pͥncipiū ſit ſcīa. Sꝫ q̄dā ſūt oꝑa artificialia in q̄ pōt libeꝝ arbitriū ꝑ ſeip̄m ẜm aug. vtedificare domos ⁊ hmōi: gͦ ad aliquā v̓itatē ꝯgnoſcēdā ſufficit hō ſine noua illuſtratione dīna. Rn̄.dd̓ ꝙ h̓ eſt dr̄ia inter v̓tutes actiuas ⁊ paſſiuas: ꝙpaſſiue nō pn̄t exire in actū ꝓprie oꝑatōiſ niſi moueāt̉ a ſuis actiuis ſicut ſenſus nō ſentit niſi moueat̄ a ſenſibili. ſed v̓tutes actiue pn̄t oꝑari ſine hͦ ꝙab aliquo moueāt̉ ſicut pꝫ in viribꝰ aīe vegetabilis. Sꝫ in genere intellectꝰ inuenit̉ duplex potentia actiua .ſ. intellectꝰ agēs ⁊ paſſiua .ſ. intellectuspoſſibilis. Quidā igit̉ poſuerūt ꝙ ſolꝰ ītellectꝰ poſibilis eſt potētia aīe. intellectꝰ v̓o agēs erat q̄dāſb̓a ſeꝑata. Et ex eſt opinio auicē. ẜm quā opinionē ſeꝗt̉ ꝙ aīa hūana nō poſſit ī actū ꝓprie oꝑatiōiſꝗ eſt cognitio v̓itatꝭ exire niſi luīe exterior illuſtret̉illiꝰ .ſ. ſubſtātie ſeꝑate quā dicūt intellectū agēteꝫSꝫ qꝛ verba ph̓i. in. 3. de aīa. magis vidēt̉ ſonare ꝙ ītellectꝰ agēs ſit potentia aīe ⁊ huic ēt aucͣtasſcripture ꝯſonat q̄ luīe ītellectuali nos inſignitoseſſe ꝓfitet̉: cui ph̓s ꝯparat intellectū agētē: iō ī aīaponit̉ reſpectu oꝑatiōis intelligibilis q̄ eſt cognitio v̓itatis ⁊ potentia actiua ⁊ paſſiua. Un̄ ſic̄ aliq̄

potētie actiue naͣles ſuis paſſiuis cōiūcte ſufficiūtad oꝑatiōes naͣles ita etiā aīa hoīs hn̄s in ſe potētiā actiuā ⁊ paſſiuā ſufficit ad ꝑceptionē v̓itatꝭ. Cūaūt q̄libet v̓tꝰ creata ſit finita erit eiꝰ efficacia addetermīatos effectꝰ limitata: vn̄ in aliquos effectꝰ nō p̄t niſi noua v̓tꝰ addat̉. Sic igit̉ ſūt q̄dā ītelligibiles v̓itates ad qͣs ſe extēdit efficaciaº intellectꝰ agētis ſicut pͥncipia q̄ naͣliter hō cognoſcit ⁊ eaq̄ ab hijs deducūt̉: ⁊ ad hec cognoſcēda nō reqͥrit̉noua lux ītelligibilis ſꝫ ſufficit lum̄ naͣliter inditūQuedā v̓o ſūt ad q̄ pͥncipia p̄dicta nō ſe extēdūt ſicut ſūt ea q̄ ſūt fidei ⁊ rōnis facultatē excedētia vtfutura ꝯtingētia ⁊ alia hmōi: ⁊ hec cognoſce̓ mēshūana nō p̄t niſi dīnitꝰ nouo luīe illuſtret̉ ſuꝑaddito lumini naͣli. Quāuis āt nō reꝗͥrat̉ noui luis additio ad cognitionē eoꝝ ad q̄ naͣlis rō ſe extēdit reꝗ̄rit̉ tn̄ dīna oꝑatio. p̄ter oꝑationē .n. qͣ deꝰ naͣs rerū inſtituit ſingulis formas ⁊ v̓tutes ꝓprias tribuens ꝗbꝰ poſſent ſuas oꝑatiōes exercere: oꝑat̉ etiāin rebꝰ oꝑa ꝓuidētie oīum reꝝ v̓tutes ad actꝰ proprios dirigēdo ⁊ mouēdo. Ita eniꝫ vniuerſa creatura dīne gubernatiōi ſubijcit̉: ſicut inſtr̄a ſubdūt̉gubernatiōi artificis: ⁊ qͣlitateſ naͣles v̓tuti aīe nutritiue. vt dr̄. 2. de aīa. vn̄ ſicut ex calore naͣli ſeꝗt̉opꝰ digeſtiue ẜꝫ regulā quā īpōit calori ip̄a vis digeſtiua ⁊ oēs v̓tutes īferiores corpoꝝ operāt̉ ẜmꝙ dirigūt̉ ⁊ mouēt̉ ex v̓tutibꝰ corpoꝝ celeſtiū: itaoēs v̓tutes actiue create oꝑant̉ ẜm ꝙ dirigunt̉ ⁊mouent̉ a creatore. Sic igit̉ in oī cognitiōe v̓itatis indiget mēs hūana dīna oꝑatiōe. ſꝫ in naͣliterꝯgnitis nō īdiget noua luce ſꝫ ſolo motū ⁊ direction eiꝰ. In alijs āt etiā noua illuſtratōe. Et qꝛ boetiꝰ de talibꝰ loꝗt̉: iō dicit qͣꝫtū dīna lux ⁊cͣ. Ad p̄mū gͦ dd̓m ꝙ qͣꝫuis nihil ſimꝰ ſufficiētes cogitareex nobis ſine operatōe dei nō tn̄ oꝫ ꝙ in qͣlibꝫ nr̄aoꝑatiōe nouū lumē nobis īfūdat̉. Ad. 2. dd̓m.ꝙ ẜm hͦ deꝰ nos interiꝰ docet in naͣli cognitione ꝙnaͣle lumē in nobis cāt ⁊ illud dirigit in v̓itatē. Inalijs v̓o etiā lumē nouū in fūdēdo. Ad. 3. dd̓.ꝙ oculꝰ corꝑalis ex illuſtratiōe ſol̓ corꝑal̓ nō ꝯſeꝗt̉lumē aliqd̓ ſibi naͣle ꝑ qd̓ poſſit facere viſibilia inactu ſic̄ ꝯſeꝗt̉ mēs ex illuſtratiōe ſol̓ increati ⁊ id̓ooculꝰ indiget ſemꝑ exteriori lumīe ⁊ nō mēs. Ad4. dd̓ ꝙ lum̄ ītellectuale vbi eſt puꝝ ſic̄ ī āgel̓ ſinedifficultate oīa cognita naͣl̓r demōſtrat ita ꝙ ī eiseſt oīa naͣlia cognoſcere. In nob̓ āt lum̄ hmōi ē obumbratū ꝑ ꝯiūctionē ad corpꝰ ⁊ ad vireſ corꝑeas⁊ ex hͦ īpedit̉ vt nō poſſit libere v̓itatē etiā naͣlitercognoſcibilē īſpicere ẜm illud ſap̄. 9. Corpꝰ ꝙ corrūpit̉ aggrauat aīam ⁊ t̓rena inhabitatio dep̄mitſenſum multa cogitātē. Et ex hͦ eſt ꝙ nō eſt in nob̓oīo v̓itatē cognoſcere .ſ. ꝓpter īpedun̄ta. Sꝫ vnꝰꝗſqꝫ hͦ magis vel minꝰ hꝫ in ptāte ẜm ꝙ lumē ītellectuale eſt in in ipſo puriꝰ. Ad. 5. dd̓. ꝙ corꝑa īferiora qͣꝫuis indigeāt ad hͦ ꝙ operent̉ corꝑibꝰ ſu-