.lxx.Opuculum
perioribꝰ vt ab eiſ moueāt̉: nō tn̄ indigēt ad ꝓprias oꝑatiōes ꝑficiēdas ꝙ nouas formas ab eis recipiāt. Et ſil̓r nō oꝫ ꝙ mēs hūana q̄ mouet̉ a deoad cognoſcēdū naͣliter cognita noua luce ꝑfūdat̉.¶ Ad. 6. dd̓ ꝙ ſicut dic̄ aug. s. ſuꝑ gen̄. ad lr̄aꝫ. ſic̄aer illuīat̉ a luīe pn̄te qd̓ ſi fuerit abn̄ſ ꝯtinuo tenebrat̉ ita mēs illuſtrat̉ a d̓o. Et ita ēt lumē naͣle ſꝑdeꝰ in aīa cāt: nō aliud ⁊ aliud ſed idē. Nō .n. eſt cafieri eiꝰ ſolū: ſꝫ etiā eē ip̄iꝰ. In hͦ gͦ ꝯt inue deꝰ oꝑat̉ īmēte ꝙ in ipſa lum̄ naͣle cāt ⁊ ip̄ꝫ dirigit ⁊ ſic mēsnō ſine oꝑatiōe cāe pͥme in ſuā oꝑationē ꝓcedit.¶ Ad. 7. dd̓. ꝙ volūtaſ nūqͣꝫ p̄t bn̄ velle ſine dīnoiſtinctu. Pōt āt bn̄ velle ſine gr̄e infuſiōe ſꝫ n̄ meritorie. Et ſil̓r intellectꝰ nō p̄t ſine dīno motu veritatē qͣꝫcūqꝫ cognoſcere. p̄t āt ſine noui luīs īfuſione qͣꝫuis nō ea q̄ naͣlē ꝯgnitionē excedūt. ¶ Ad. 8dd̓. ꝙ hͦ ipſo ꝙ deus in nobis lumen naͣle ꝯſeruando cāt ⁊ ip̄m dirigit ad videndū manifeſtuꝫ eſt ꝙperceptio veritatis ſibi p̄cipue dꝫ aſſcribi: ſic̄ operatio artis magis aſſcribit̉ artifici qͣꝫ arti.D ſcd̓m ſic ꝓcedit̉: vr̄ ꝙ deꝰ nullo mō poſſit cognoſci a nob̓. Illud .n. qd̓ in ſūmo gradu nr̄e cognitiōis nobis incognitū remanet nullomō eſt a nobis cognoſcibile. ſꝫ in ꝑfectiſſimo gradu nr̄e ꝯgnitiōis deo nō ꝯiūgimur niſi qͣn̄ ignoto:vt dicit dyo. i. c. miſticę theologie: gͦ deꝰ nll̓o mōeſt a nobiſ cognoſcibil̓. Itē oē qd̓ cognoſtit̉ ꝑ aliqͣꝫformā ꝯgnoſcit̉ ſꝫ ſicut dicit aug. deꝰ oēm formaꝫnr̄i intellectꝰ ſubterfugit: gͦ nullo mō eſt a nobiſ cognoſcibilis. Itē ꝯgnoſcētꝭ ⁊ ꝯgnoſcibil̓ oꝫ eſſe aliqͣꝓportionē ſic ⁊ potētie cuiuſlibet ad ſuū obiectuꝫſꝫ inter intellectū nr̄m ⁊ deū nulla p̄t eſſe ꝓportioſic̄ nec inter infinitū ⁊ finitū: gͦ ītellectꝰ nll̓o mō p̄tdeū cognoſcere. Itē cū potētia ⁊ actꝰ reducāt̉a idēgenꝰ vtpote q̄ diuidūt oīa gnaͣ entꝭ: nll̓a potētia p̄tīactū ꝗ ē exͣ genꝰ ſuū: ſic̄ ſenſꝰ n̄ p̄t ꝯgnoſcer̄ ſbāꝫ ītelligibileꝫ. ſꝫ deꝰ eſt exͣ oē genꝰ: gͦ nō poterit aliquo ītellectu ꝯgnoſci ꝗ ſit in gne̓ aliquo. ſꝫ nr̄ ītellectꝰ ēhmōi ⁊cͣ. Itꝭ remoto prīo ncc̄e eſt oīa ꝯn̄tia remoueri. ſꝫ pͥmū ītelligibile eſt ꝗdditas rei. vn̄ qd̓ ꝗdē: dr̄ eē ꝓpͥuꝫ obiectū ītellectꝰ in. 3. de aīa. ⁊ ꝗd eſt:eſt mediū demōſtrādi an ē: ⁊ oēs alias rei ꝯditiones. ſꝫ de deo nō poſſumꝰ ſcire ꝗd ē vt dic̄ damagͦ nihil poſſumꝰ de deo ꝯgnoſcere. Sꝫ ꝯͣ Ro. i. Inuiſibilia d̓i a creatura mūdi ꝑ ea q̄ fcā ſt̄ ītellc̄a cōſpiciūt̉ ſempit̓na quoqꝫ eiꝰ v̓tꝰ ⁊ dīnitas. Itꝭ iere.?In hͦ gl̓iet̉ ꝗ gl̓iat̉ ſcire ⁊ noſce me. Sꝫ hͦ eēt īanisgl̓ia niſi eū cognoſcere poſſemꝰ: gͦ deū ꝯgnoſcerepoſſumꝰ. Itē nihil diligit̉ niſi ꝯgnitū: vt pꝫ ꝑ aug.in. 2. de tri. ſꝫ deū diligere iubemur: gͦ eū ꝯgnoſcere poſſumꝰ cū n̄ p̄cipiat̉ īpoſſibile. Rn̄. dd̓. ꝙ duplicit̓ aliqͣ res ꝯgnoſcit̉. vno mō ꝑ formā ꝓpͥaꝫ ſicut oculꝰ videt lapideꝫ ꝑ ſpēm lapidis. alio mō ꝑformā alteriꝰ ſil̓em ſibi: ſic̄ ꝯgnoſcit̉ cā ꝑ ſil̓itudīeꝫeffectꝰ vt hō ꝑ formā ſue imaginis. Per formā āt
ſuā aliꝗd dupl̓r ꝯgnoſcit̉. vno mō ꝑ formā q̄ ē ip̄ares ſic̄ deus cognoſcit ſe per eēntia ſuam ⁊ angelſeip̄m. Alio mō per formā q̄ eſt aliud ab ipſo ſiueabſtracta ſit ab ipſo: qn̄ .ſ. forma eſt īmaͣlior qͣꝫ ſitipſa res ſicut forma lapidis abſtrahit̉ a lapide: ſiue ſit imp̄ſſa intelligēti ab eo: vtpote qn̄ res ē ſimꝑlicior qͣꝫ ſil̓itudo per quā cognoſcit̉. ſicut auicen.dicit ꝙ intellīgētiaſ cognoſcimꝰ per imp̄ſſionē earū in nobis. Quia igit̉ intellectꝰ nr̄ ẜm ſtatuꝫ viehꝫ determinatā hītudinē ad formas q̄ a ſenſu abſtrahūt̉: cū ꝯparet̉ ad fātaſmata vt viſus ad colores vt dr̄ in. 3. de aīa: nō p̄t ip̄m deū cognoſcere īhoc ſtatu per formā q̄ eſt eēntia ſua: ſꝫ ſic ꝯgnoſcit̉in pr̄ia a beatiſ. Sil̓itudo etiā quecūqꝫ imp̄ſſa abipſo in intellectu humanū nō ſufficit ad hoc vt faciat eiꝰ eēntiā cognoſci cum in infinitū excedat qͣꝫlibet formā creatam rōne cuius intellectui nō p̄teſſe deus per formas creatas ꝑuius. vt augu. dicit. Nec etiam in ſtatu vie huius cognoſcit̉ deꝰ anobis per ſpeciēs pure intelligibiles que ſint aliqua ſil̓itudo ipſius ꝓpter cōnaturalitatē intellectus noſtri ad fantaſmata vt dictū eſt. Unde relinꝗtur ꝙ ſolum per formā effectus cognoſcatur.Effectꝰ āt ē duplex ꝗ dā qui adeqͣt̉ v̓tuti ſue cāe: ⁊per talē effectuꝫ cognoſcit̉ plene virtus cāe ⁊ perꝯn̄s ꝗdditas eiꝰ. Aliꝰ effectus eſt qui deficit a predicta equalitate: ⁊ per talem effectū nō pōt ꝯp̄hēdi virtꝰ agentis ⁊ per ꝯn̄s nec eſſentia eiꝰ. Sꝫ cognoſcit̉ de cā tm̄ ꝙ eſt. Et ſic ſe hꝫ cognitio effectvt principiū ad cognoſcendū de cā an eſt: ſicut ſehꝫ ꝗdditas ip̄iꝰ cāe cū per formā ſuam cognoſcit̉.Hoc āt mō ſe hꝫ oīs effectꝰ ad deū ⁊ iō non poſſumꝰ in ſtatu vie pertingere ad cognoſcēdū de ipſoniſi qꝛ eſt. Et tn̄ cognoſcētiū qꝛ eſt: vnꝰ alio ꝑfectiꝰcōgnoſcit: qꝛ cā tanto ex effectu ꝑfectiꝰ cognoſcit̉qͣꝫto ex effectu magis app̄hēdit̉ habitudo cāe adeffectū: q̄ quidē hītudo in effectu nō ꝑtingente adequalitatē ſe cāe attenditur ẜm tria .ſ. ẜm ꝓgreſſum effectus a cā: ⁊ ẜm hoc ꝙ effectus cōſeꝗt̉ deſimilitudine cauſe ſue ⁊ ẜm hoc ꝙ deficit ab eiusperfecta ꝯſecutiōe: ⁊ ſic tripliciter. mens humana ꝓficit in cognitiōe dei qͣꝫuis ad cognoſcenduꝫquid eſt non pertingat ſed an eſt ſolū. Et pͥmo ẜmꝙ perfectiꝰ cognoſcit̉ eius in ꝓductio res efficatia. ſcd̓o ꝓut nobilioꝝ effectuū cā cognoſcit̉: qꝛ cn̄eiꝰ ſil̓itudinē altiori mō gerāt magis eminētīā eiꝰcomēdāt. t̓cio ꝙ magis ac magis cognoſcit̉ elongatꝰ ab hijs oībꝰ q̄ in effectibꝰ apparēt. Unde dic̄dyo. de di. no. ꝙ cognoſcit̉ ex oīum cā ⁊ exceſſu ⁊ablatione. In hoc aūt ꝓfectu cognitiōis maximeiuuatur mens humana cum lumen eius naͣle noua illuſtratiōe cōfortat̉. Sicut eſt iumē fidei ⁊ doni ſapientie: ⁊ intellectꝰ: per qd̓ mens ſupra ſe inꝯtemplatiōe eleuat̉ inqͣꝫtū cognoſcit deū eſſe ſupͣoē id qd̓ naͣl̓r app̄hēdit. Sꝫ qꝛ ad eius eſſentiā vi