Druckschrift 
Preclarissima opuscula diui Thome aquinatis sacri ordinis p[rae]dicator[um] in quibus o[mn]is phy[losophia]e [et] diuinar[um] scripturar[um] theoremata est co[m]plexus
Einzelbild herunterladen
 

loci.De natura

cierū ratio ꝯſiſtit in īdiuiſibili. Propter quod dicimus ꝙ ad ſb̓am nō eſt motꝰ: qꝛ rō ſubſtantie inīdiuiſibili ꝯſiſtit nō ſic aūt rō albedinis: qꝛ pōt ꝑticipari ẜm magis ⁊ minus a ſubiecto: nūc aūt ita ēꝙ rō ſitus in īdiuiſibili ꝯſiſtit. Ergo ad ſitū non eſtmotꝰ. Preterea ſitus noīat̉ ordinē partiū in locolocus gͦ ponit̉ in diffinitione ſitus. Motus gͦ ꝗ nōpōt eſſe ad locū nō pōt eſſe ad ſitū. Sed motꝰ celiẜꝫ eos nō eſt ad locū: gͦ nō ē ad ſitū. Ideo al̓r dixitAuēpace. Dixit .n. ꝙ linea recta ⁊ corpus rectuꝫvtrūqꝫ īdeterminata ſunt de ſe: ⁊ ideo īdigēt aliquo finiēte ⁊ termināte ⁊ ꝯtinēte. Linea aūt circūlaris ꝑ ſe ip̄am finit̉: ⁊ ſil̓r corpus circulare ⁊ ideonon īdigent aliquo finiēte ⁊ ꝯtinente: ꝓpter qd̓ dixit nō eſſe de neceſſitate corporis circularis vt ſitin loco: iō dixit ꝙ celū nō ē in loco nec hꝫ motū localē. Huiꝰ .n. opinionis fuit alpharabius quē adducit auēpace ꝓ teſtimonio ſui dicti. Sed hocdictū vr̄ incōueniēs: qꝛ ſicut vult ph̓s. 8. ph̓ycoꝝ:motꝰ localis ē pͥmus motuū: ſed ſicut dicit ibideꝫmotuſ celi ē pͥmꝰ motꝰ: gͦ ē localis. Preterea ph̓s4. ph̓ycoꝝ vult ꝙ celū ſit in loco ſaltē ꝑ accn̄s: ꝓpter hoc dicit aliter Themiſtiꝰ ꝙ celū eſt in loco ꝑpartes. Ad cuiꝰ ītellectū ꝯſiderādū eſt ꝙ nō eētlocus niſi eēt aliꝗs motus ẜm locū. Licet .n. de rōne corꝑis non ſit locus: eſt tn̄ de rōne corꝑis motilocaliter. Un̄ ẜm ꝙ diuerſa corꝑa ſuccedūt ſibi ineodē loco ẜm hͦ debet̉ locus alicui moto localit̓.Alique .n. īueniunt̉ moueri motu recto: ſicut ſūtleuia ⁊ grauia. Et hec ẜm ſe tota mutant locū: ⁊ iōẜm ſe tota ſūt in loco. Quedā aūt ſunt que mouentur motu circulari: ⁊ hec ẜm ſe tota non mutāt locū niſi ẜm rōnes ſed ẜm partes mutāt locū ⁊ fiūt īalio loco ẜm ſubiectuꝫ: ꝓpter qd̓ illud qd̓ mouet̉circulariter nō de neceſſitate ē in loco ẜm ſe totū:ſed ſolū ẜm partes. Et ꝓpter hͦ vltima ſpera cummoueat̉ circulariter nō ē in loco ꝑ ſe ſed ꝑ partesſuas. Sed hͦ vr̄ eē falſum: qꝛ toti ꝯuenit moueri ⁊ eē in actu ⁊ nō partibꝰ: gͦ ⁊ toti ꝯuenit eē ī loco:⁊ nō partibus: qꝛ ſicut ꝯuenit alicui motꝰ ſic ⁊ locus. Propter hͦ dicēdū ē ꝙ ꝑtibꝰ ſpere vltimelꝫ non cōpetat eē in loco actu: ſunt tn̄ ī loco ī potentia: qꝛ ꝑs ſi diuidatur a toto erit ī toto ſicut ī loco.Sic igit̉ ꝯuenit celo vel ſpere ꝙ ſit ī loco ꝑ ꝑtesbus ꝯuenit ſolū ī potētia eē ī loco. Et iō ſi volumacciꝑe illd̓ veritatꝭ qd̓ ꝯtinet hec opinio poſſumuſdicere ꝙ celū ſimpl̓r ī loco nō ē niſi ꝑ accn̄s: qꝛ eſtcirca locū. Ad cuiꝰ ītellectū ſciēdū eſt ꝙ ſic̄ vultauerroys oē naͣl̓r ꝗeſcens de neceſſitate ē in loco:nō tn̄ oē motū de neceſſitate ē ī loco. Cuiꝰ rō eſt qꝛoē qd̓ ꝗeſcit ꝓpter cōnaturalitatē ad ſuū ꝯtinēs ꝗeſcit: ⁊ iō oē qd̓ ꝗeſcit naͣliter ē in ꝯtinēti ſibi cōnaͣliꝓpter qd̓ de neceſſitate ē ī loco. Illud aūt qd̓ mouet̉ nō de neceſſitate ē ī loco: qꝛ eoꝝ q̄ mouent̉ q̄dā īdigent motū ad ſuū eē ⁊ ad ſuā ꝑfectionē: ⁊ ta-

lia ſunt qͦ ſunt ī ꝯtinēte nō ꝯnaͣli ꝓpter qd̓ mouent̉ad ꝯtinēſ ſibi ꝯnaͣle: ⁊ oīa talia de neceſſitate ſuntin loco. Alia ſunt q̇ nō īdigēt motū ad ſuū eſſe necad ſui ꝯſeruationē ſicut ē corpꝰ celeſte: ⁊ tale n̄ mouet̉ ad ꝯtinēs ſibi ꝯnaͣle: nec in ꝯtinēte ſibi ꝯnaturali: ſꝫ mouet̉ ab ītelligentia ꝓpter explicationeꝫcālitatis cauſe pͥme: ⁊ tale nō de neceſſitate ē ī loco. Eſſe .n. ī loco nō eſt ſolū ꝯtineri a loco: ſed cōtineri ⁊ ꝯſeruari: ⁊ iō qd̓ nō īdiget ꝯſeruāte cuiuſmodi eſt corpꝰ celeſte ⁊ quodcūqꝫ īcorruptibile nō deneceſſitate ē ī loco. Sꝫ ẜm p̄determinata orit̉duplex dubitatio. Prima ē quar̄ orbes īferioreſſunt ī loco: cū nō ſit d̓ neceſſitate corꝑis celeſtis eēin loco. Scd̓a ē ꝓpter ꝗd motꝰ celi dicat̉ localis:cū corpꝰ celeſte ſaltē pͥma ſpera nō ſit ī loco. Adpͥmū dicendū ꝙ accidit orbibꝰ īferioribꝰ ꝙ ſint inloco nec ē de neceſſitate eoꝝ cū nō īdigeāt ꝯſeruāte: vt dixit Auēpace: ꝓpter qd̓ dicunt̉ equoce orbes īferiores eē ī loco ⁊ elemēta: qꝛ orbes inferiores ſolū dicunt̉ eē ī loco qꝛ ſunt in aliquo exterioriꝯtinēte. Elemēta aūt ⁊ elemētata ſunt ī loco tāqͣin ꝯtinēte ⁊ ꝯſeruāte. Ad ſcd̓ꝫ pꝫ ſolutio: qꝛ motus nō dr̄ localis eo ſolū ꝙ ſit ī loco: ſꝫ ēt dr̄ motuslocalis eo ꝙ ē circa locū. Propter qd̓ dic̄ ph̓s primo celi ⁊ mūdi: ꝙ motꝰ localis eſt triplex .ſ. a medio: ad mediū: ⁊ circa mediū. Motꝰ a medio ē leuiū: motꝰ ad mediū ē grauiū motꝰ circa mediū eſtcorꝑis celeſtis: ⁊ h̓ ē intētio cōmētatoris. 4. ph̓ycoꝝ. Sꝫ iuxͣ hec q̄ dicta ſt̓ remanet vnū dubiū.Cū ſuꝑficies corꝑis ꝯtinētis dicat̉ locus qūo locꝰ⁊ ſuꝑficies dicant̉ eē diuerſe ſpēs qͣꝫtitatꝭ. Rn̄deo obmiſſis oībꝰ alijs opiniōibꝰ q̄ ſt̓ circa hͦ dicēdū ē ꝙ ꝓpͥa rō qͣꝫtitatꝭ q̄ cōpetit qͣꝫtitati vt qͣꝫtitaſē:ē rō mēſure: ꝓpter qd̓ dic̄ auerroys ꝙ qͣꝫtitates ſt̓dr̄ie mēſuraꝝ. Alia ē .n. rō mēſurādi aliꝗd extrinſece ⁊ ītrinſece: ⁊ iō vltimū ꝯtinētis vt mēſura eſtcontinentis intrinſeca dr̄ ſuperficies: vt autē mēſura contenti ⁊ locati extrinſeca eſt locus. Et ideoſuꝑficies ⁊ locuſlꝫ ſint vnum materialiter qͣꝫtumad id ꝙ quodlibet eſt vltimū continentis: tamendiuerſe ſunt ſpecies conſtitute ꝑ diuerſas formales rōnes. Et hec de loco dicta ſufficiant. Amen. Explicit opuſculum quinquageſimum ſecūdūſancti Thome de aqno de natura loci. Hic finit̉ numerus ⁊ ordo opuſculoꝝ ẜm ꝓceſſum magiſtri Petri de bergamo. ſubſequētia voopuſcula aſſcripta ſcō Thome īuenimꝰ ī nōnulliscodicibꝰ inter ꝗ aliq̄ vere a doctore ſcō ſt̓ cōpilatavt teſtat̉ dn̄s Antoninꝰ ī ſua cronica. Sil̓r magiſter Petrus de bergamo ī ſua quā ſuꝑlibris ſancti Thome cōpilauit tabula vt puta de ſacro ſuꝑboecio de ebdomatibꝰ ⁊ trinitate. Alia v̓o ſb̓ dubio relinꝗmꝰ: ſed qꝛ doctori ſcō cōiter in oībꝰ ferecodicibꝰ aſſcribunt̉: iō ī ſubſequētibꝰ h̓ annotant.