fallacii.D

catione cauſe vt luna ꝓpter interpoſitioneꝫ terredeficit: ⁊ interemptus ꝓpter īteremptionem īterijt. Aliud exemplū eſt de potiſſima demonſtratione. Oē corpus naturale illuminatū a ſole priuatū luce a terre obiectu deficit luna eſt huiuſmodi ergo luna deficit. Et ꝓbat̉ paſſio ꝑ diffinitionēdicentem ꝗd ⁊ ꝓpter ꝗd. Demonſtratio v̓o nonpotiſſima ſit multipl̓r .ſ. qn̄ p̄dicat̉ paſſio de ſubiecto particulari ꝑ mediū qd̓ eſt ſubiectū illiꝰ paſſionis. qꝛ .ſ. ſubiectū eſt cā ꝓxima paſſionis in ſubiecto particulari: vt ſi ꝓbat̉ hr̄e tres d̓ yſochelitriangulū .ſ. oīs triāgulus hꝫ tres yſo. eſt triāguluſergo yſo. hꝫ tres vn̄ iſte ſyllogiſmus pōt eē ſophiſticus vel dyalecticus vl̓ demōſtratio particularis. Syllogiſmus .n. ſophiſticus eſt ſi ꝓbet̉ d̓ ſubiecto particulari tanqͣꝫ de ſubiecto vl̓i ⁊ ꝯuertibili ꝓpter ydemptitatē quā hꝫ yſocheles cū triāgulo. Quādo .n. ꝓpter ydemptitatē ī parte ſubiecticū p̄dicato mouet̉ ad credendū ꝗcꝗd dicatur devno ⁊ de altero eſt fallacia accn̄tis. Syllogiſmdyalecticus eſt ꝓut ꝓbat̉ paſſio de illo vt de yſochele vt de ſubiecto particulari ꝑ triangulū inqͣꝫtum eſt cōe p̄dicabile quoddā de pluribus. Manifeſtū eſt .n. ꝙ in ſyllogiſmo dyalectico eſt cōe p̄dicabile de pluribꝰ. Item demonſtratio particularis eſt qn̄ paſſio de yſo. vt de ſubiecto particulari ꝑ triangulū ẜm quod eſt cā ꝓxima paſſionis īſubiecto particulari. Triāgulus enim eſt cā ꝓxīa:quare yſo. hꝫ anguloſtres non .n. yſo. in eo ꝙ yſo.hꝫ tres ſed in eo ꝙ triangulus. Aut demōſtrationon potiſſima ſit aliter .ſ. qn̄ ꝓbat̉ effectus ꝑ cāmremotā: vel qn̄ ꝓbat̉ cā ꝑ effectum vt ſi ꝓbet̉ hr̄etres de yſo. non ꝑ triangulū ꝗ eſt cā ꝓxima ⁊ īmediata yſochelis vt dcm̄ eſt. Sꝫ ꝑ figuram planaꝫ⁊cͣ. q̄ eſt diffinitio trianguli ⁊ ſue paſſionis dicensꝗd ⁊ ꝓpter ꝗd: quid eſt cā ꝓxima reſpectu ſubiectivniuerſalis ⁊ cauſa remota reſpectu ſubiecti particularis. Item aliter ſit demonſtratio nō potiſſina quādo ꝓbat̉ cā ꝑ effectum vt ſi de planeta ꝓbetur ꝓpe eſſe ꝑ non ſintillare hoc modo. Omnecorpus luminoſum nō ſintillans eſt ꝓpe poſitumviſui: ſed planeta ē huiuſmodi: ergo ꝓpe poniturnobis. Hic .n. demonſtrat̉ cā ꝑ effectum: qꝛ ꝓpepoſitus eſt cā eius qd̓ eſt nō ſintillare ⁊ ecōuerſo.Nō .n. qꝛ planeta n̄ ſintillat ē ꝓpe poſitꝰ: ſꝫ qꝛ ꝓpepoſitꝰ nō ſintillat. Si v̓o ꝑ corpꝰ luminoſū demēſtretur non ſintillare demōſtrabit̉ effectꝰ ꝑ cām.Sil̓e eſt ſi ꝓbet̉ de luna ꝙ ſit circularis: qꝛ augetcirculariter hͦ mō: oē corpus luminoſū vl̓ aptu illuminari ī quo lumē auget̉ circulariter ē circulare: luna auget̉ circulariter iō ē circularis: ſꝫ qꝛ circularis ⁊ ſperica eſt luna: ideo lumen circulariterauget̉. Et ſic pꝫ ꝙ diximus.¶ Explicit opuſculū. 3s. ſancti Thome de aqno.de demonſtratione.

¶ Incipit opuſculū trigeſimū nonū eiuſdē doctoris de fallacijs ad quonobiles artiſtas.¶ Ꝙ duplex eſt modus rōcinandi .ſ. rectus ⁊ nōrectus.Aia logica eſt rationalis ſcīa ⁊ ad rōcinandū inuenta. Rōcinari aūt ꝯtingit recte ⁊ n̄recte. Utrūqꝫ .n. ad logici ꝯſiderationē ſpectat vt ꝑrectā rōcinationem ad rei verā cognitionem ꝑueniat ⁊ falſaꝫ rōcinationem vitando errorem falſitatis euitet.Uterqꝫ rōcinandi modus cōpetit vni homini: etad ſeip̄m ⁊ ad aliū naͣm ⁊ ſecū aliꝗs ꝯſiderās pōtrecte ⁊ non recte rōcinari ⁊ cū alio ꝯferens. Sedcū aliꝗs ſecū ꝯſiderans rōcinatur non recte p̄ter ītentionē: hoc accidit qꝛ nullus ſuiipſius deceptionem intendit. Cū aūt ad aliū rōcinat̉ nō recte cōtingit: qn̄qꝫ ex intētione rōcinantis cum .ſ. aliꝗs d̓altero intēdit vel experimentū ſumere vel victoriam hr̄e ad ſui gl̓iam. Rōcinatio aūt q̄ ad ſeip̄meſt ſyllogiſmus dici pōt ſiue aliqua alia ſpēs argumentationis. Sed rōcinatio q̄ eſt ad alterū nonſolū eſt ſyllogiſmus vel argumentatio ſed diſputatio vertit̉ .n. inter duos .ſ. inter opponentem ⁊rn̄dentem. Et ideo de falſis rōcinationibus tractaturi pͥmo a diſputatione incipiendum eſt.CA. I.¶ De diſputatione.Iſputatio eſt actus ſyllogiſticus vnius addalterū ad aliquod ꝓpoſitum on̄dendum.¶ Per hoc qd̓ dr̄ actus tangit̉ diſputatiōisgenus: ⁊ ꝑ hoc qd̓ dicit̉ ſyllogiſticus tangit̉ diſputationis inſtr̄m .ſ. ſyllogiſmus ſub quo comp̄hendunt̉ oēs alie ſpēs argumentationiſ ⁊ diſputationis ſicut imꝑfectū ſub ꝑfecto. Et ꝑ hoc diſtinguit̉diſputatio ab actibꝰ corporalibꝰ vt currere vl̓ comedere: ⁊ ab actibꝰ volūtarijs vl̓ amare ⁊ odire.Nā ꝑ hoc ꝙ dicit ſyllogiſticus oſtendit̉ ꝙ ē actusrōnis: ꝑ hoc qd̓ dicit vnius ad alteꝝ tangunt̉ dueperſone opponentis ⁊ rn̄dentis inter quas vertitur diſputatio ēt hoc addit̉ ad dr̄iam rōcinatiōisquā hꝫ ꝗ ſecū rōcinat̉. Per hoc aūt qd̓ dicit ad ꝓpoſitū on̄dendum tāgit̉ diſputationis effectꝰ ſiueterminꝰ aut finis ꝓximus. Et ꝑ hoc diſtinguit̉ diſputatio a ſyllogiſmis exēplaribꝰ ꝗ non inducūturad on̄dendum ꝓpoſitum aliquod: ſed ad formaꝫſyllogiſticam exemplificandam.¶ De qͣttuor ſpēbus diſputationis. CA. IIIſputationis aūt quattuor ſunt ſpēs .ſ. dod ctrinalis dyalectica temptatiua ⁊ ſophiſtica q̄ ēt alio noīe dr̄ litigioſa. Doctrinal̓ſiue demōſtratiua eſt q̄ ad ſcīam ordinat̉ ꝓcedesex pͥmis ⁊ veris ⁊ ꝑ ſe notis ⁊ ꝓprijs pͥncipijs illiꝰſcīe de qua ſit diſputatio ⁊ h̓ vertit̉ inter docente