Aemotū cordis
qͣꝫ ordo: compoſitio: ⁊ figura: ex quibus ꝓdire nōpn̄t tales v̓tutes ⁊ actiones. vn̄ pꝫ ꝙ ſi quas taleſv̓tutes artificiata ꝑficiant: puta ꝙ ad aliquā ſculpturā moriant̉ ſerpēteſ: aut īmobilitent̉ aīalia vl̓ledant̉: nō ꝓcedit hͦ ab aliqua v̓tute indita ⁊ permanenti: ſꝫ ex v̓tute agentꝭ extrinſeci qd̓ vtit̉ talibus ſicut inſtr̄is ad ſuū effectū. nec pōt dici ꝙ tāles actiones ꝓueniāt ex virtute corpoꝝ celeſtiū:qꝛ naͣliter agut in iſta inferiora: ⁊ ex eo ꝙ aliqd̓ cōpuis ſic vl̓ ſic figuret̉ nullā ydoneitatē maiorē vl̓minorē hꝫ ad recipiendū īpreſſionē naͣlis agentꝭ.Unde non eſt poſſibile ꝙ ymagines vl̓ ſculptureq̄ fiunt ad aliquos effectus ſingl̓ares ꝓducendosefficaciā hēant ex corporibus celeſtibꝰ: lꝫ ſub certis ꝯſtellationibꝰ fieri videant̉: ſed ſolum ab aliꝗbꝰ ſuperioribus agentibus ꝗ per ymagines ⁊ ſculpturas oꝑant̉. Sicut aūt ymagines ex maͣ naͣli fiunt: ſꝫ formā ſortiūt̉ ex arte: ita ⁊ verba humanamaͣm quidē hn̄t naͣlē .ſ. ſonos ab hoīs ore ꝓlatosſꝫ ſignificationē. q. formā hn̄t ab ītellectu ſuas cōceptiones ꝑ tales ſonos exprimēte. Un̄ pari rōenec v̓ba humana hn̄t efficaciā ad aliquā īmutationē corꝑis naͣlis ex v̓tute alicꝰ cāe naͣlis: ſꝫ ſoluꝫex aliqua ſpūali ſb̓a. Hee .n. actiones q̄ ꝑtalia v̓ba fiunt: vl̓ ꝑ quaſcūqꝫ ymagines vl̓ ſculpturas:vl̓ queuis talia nō ſunt naͣles: vtpote nō ꝓcedentes a v̓tute intrinſeca: ſꝫ tm̄ extrinſeca: ſꝫ ſunt adſuꝑſtitionē ꝑtinētes. Actōes v̓o quas ſupͣ diximꝯſequi formas corpoꝝ ſūt naͣles: vtpote ex pͥncipijs intrinſecis ꝓcedētes: ⁊ hͨ de oꝑatiōibus ⁊ actionibus occultꝭ ad pn̄s dcā ſufficiant.¶ Explicit opuſculū. 34 .ſ. Tho. aquinatis de occultis oꝑationibus nature.¶ Incipit opuſculū. 35. eiuſdē d̓ motu cordis admagr̄m Philippum.Uia omne qd̓̇ moquetur neceſſe eſt hr̄e motorē: dubitabile vr̄ quid moueat cor: ⁊ qualis ſityeius motus. Non .n. vr̄ eius motuseē ab aīa. Ab aīa .n. nutritiua nō mouet̉ qꝛ aīe nutritiue oꝑationes ſūt generare: alimēto vti ⁊ augmentatio ⁊ diminutio: quoꝝ multū motꝰ cordiseſſe vr̄. Hec etiā aīa plantis ineſt. Motꝰ aūt cordis aīaliū ꝓpͥus ē. Nō etiā aīe ſenſitiue motꝰ eſſevidet̉: nec intellectiue: qꝛ intellectꝰ ⁊ ſenſus nonmouent niſi mediāte appetitu. Motus aūt cordis inuolūtariꝰ ē. Sed nec naͣlis eē vr̄: cum ſit adꝯͣrias parteſ. Componit̉ .n. ex pulſu ⁊ tractu. motus aūt naͣlis ad vnā partē ē. vt ignis mouet̉ tm̄ſurſum ⁊ terra deorſum. Dicere aūt motū cordiſeſſe violentū eſt oīno exͣ rōnem. Manifeſte .n. hͦmotu ſubtracto ſubtrahitur ſiue morit̉ aīal: cū tn̄nullū violētum ꝯſeruet naͣm. Uidet̉ aūt h̓ motuſmaxime naͣlis eē cū vita aīalis ⁊ h̓ motꝰ ſe inſeꝑa
biliter ꝯſequant̉. Dicunt aūt ꝗdem hūc motumnaͣlem eē nō ab aliqua ꝑticulari naͣ aīali ītrinſecāſed ab aliqͣ naͣ vl̓i vl̓ ab intelligētia. Sꝫ hͦ ridiculuꝫ ē. In oībus .n. rebꝰ naͣlibus ꝓpͥe paſſiones alicuius generis vl̓ ſpēi aliqd̓ pͥncipiū intrinſecū ꝯſequūt̉. Naturalia .n. ſt̓ quoꝝ pͥncipiū motꝰ ī ip̄is ēNihil aūt ꝓpͥum magis ē aīalibꝰ qͣꝫ motꝰ cordis:quo ceſſante perit eoꝝ vita. ſequit̉ igit̉ ineſſe ip̄iſaīalibus aliqd̓ pͥncipiū talis motꝰ. Adhuc ſi aliomotus in corꝑibus inferioribꝰ ex natura vl̓i cauſent̉ nō ſemꝑ eis adſūt: ſicut in fluxū ⁊ refluxū maris pꝫ qui ſequunt̉ motū lune ⁊ ẜm ip̄am variāt̉.Motꝰ aūt cordis ſemꝑ adeſt aīali. nō eſt gͦ a cā ſeparata tm̄ ſꝫ ab aliquo intrinſeco pͥncipio. Dicūtaūt alij pͥncipiū hꝰ motꝰ in aīali eē calorē ꝗ ꝑ ſpm̄generatꝰ mouet cor. ſꝫ hͦ irrōabile ē. Illud .n. ꝙ eſtin aliqua re pͥncipaliꝰ oꝫ eē cām. Principaliꝰ āt īaīali videt̉ eē motꝰ cordis ⁊ magis ꝯtēporaneuꝫvite qͣꝫ ꝗs alteratio ẜm caloreꝫ. Non gͦ alteratioẜm calorē eſt cā motꝰ cordis: ſꝫ potius ecōtra motus cordis ē cā talis alteratiōis. Un̄ in li. de motu aīaliū dicit: oꝫ qd̓ futuꝝ ē mouere nō alteratōetale eſſe. Itē aīal ꝑfectū qd̓ eſt mouēs ſeip̄m maxima accidit ad ſil̓itudinē totius vniuerſi. Un̄ ⁊hō qui ē ꝑfectiſſimꝰ aīaliū dr̄ a quibuſdā mīor mūdus. In vniuerſo aūt pͥmus motꝰ ē motus localiſꝗ eſt cā alteratōiſ ⁊ alioꝝ motuū. vn̄ ⁊ in aīali magis vr̄ motꝰ localis eē alteratiōis pͥncipiuꝫ qͣꝫ eꝯͣ.vn̄ ⁊ ph̓s in. 8. phy. hanc ſil̓itudinē ſequēs dicitqꝫmotꝰ eſt vt vita quedā natura exn̄tibus oībꝰ. Adhuc qd̓ eſt ꝑ ſe pͥus eſt eo qd̓ ē per accidēſ. Primꝰaūt motꝰ aīalis eſt motꝰ cordis. calor aūt nō mouet local̓r niſi ꝑ accidens. Per ſe .n. caloris ē alterare ꝑ accidens aūt mouere ẜm locū. Ridiculūigit̉ eſt dicere ꝙ calor ſit pͥncipiū motꝰ cordis ſedoꝫ eis aſſignare cām q̄ ꝑ ſe poſſit eē pͥncipiū motꝰlocalis. Principiū gͦ hꝰ ꝯſideratiōis hinc oꝫ accipere: ꝙ ſicut ph̓s dicit in. 8. phy. quorūcunqꝫ pͥncipiū motus in ſeip̄is ē: hͦ natura dicimꝰ mouerivn̄ aīal ꝗdem totū natura ſeip̄m mouet: corpꝰ āteius ꝯtingit ⁊ natura ⁊ exͣ naturā moueri. Diſſertenī ẜm qualē motū qd̓ mouet̉ eueniat ⁊ ex qualielemēto ꝯſtet. Cū .n. aīal mouet̉ deorſuꝫ ē ꝗdemmotus natural̓ ⁊ toti aīali ⁊ corꝑi: eo ꝙ in corporeaīalis elementū graue p̄dominat̉ cꝰ natura ē moueri deorſuꝫ. Cum aūt aīal mouet̉ ſurſuꝫ eſt ꝗdeꝫmotꝰ naturalis aīali: qꝛ eſt a pͥncipio eiꝰ intrinſecōqd̓ eſt aīa: nō tn̄ eſt uaturalis corꝑi graui. vn̄ ⁊ magis fatigat̉ aīal in hͦ motu. Motus aūt ẜm locuꝫin aīalibus cātur ex appetitu ⁊ apprehēſione ſenſitiua vl̓ intellectiua: vt ph̓s docet in. 3. de aīa. Inalijs igit̉ aīalibus totus ꝓceſſus motꝰ naturaliſ eNon .n. agunt̉ a ꝓpoſito ſꝫ a natura. Natural̓r .n.irundo facit nidū ⁊ aranea telā. Solius aūt hoīseſt a ꝓpoſito oꝑari. ⁊ nō a natura: ſed tn̄ cuiuſ libet