De formaabſolutionis
talia de nouo: ſeruata conſuetudine predeceſſoꝝveſtroꝝ hac intentione: vt in p̄dictos vſus expēderent̉. ¶ Secundo v̓o reꝗrebatis ſi peccaueritiudeus: vtrū ſit pena peccuniaria puniēdus cū nihilhabeat p̄ter vſuras. Rn̄dendum videt̉ ẜm p̄dicta: ꝙ expedit euꝫ peccuniaria pena puniri: neex ſua iniꝗtate cōmodum reportet. Uidet̉ etiammihi ꝙ eēt maiori pena puniēdus iudeus vel ꝙcūqꝫ alius vſurariꝰ qͣꝫ aliquis aliꝰ: qͣꝫto peccuniaque aufert̉ ei minꝰ ad euꝫ noſcit̉ ꝑtinere. Poteſtetiā peccuniarie alia pena ſuꝑaddi: ne hoc ſolumad penam ſufficere videat̉ ꝙ pecuniam alijs debitam deſinit poſſidere. Pecunia aūt pene noīeab vſurarijs ablata: retineri non pōt: ſed in vſusp̄dictos dꝫ expendi ſi nihil habeant aliud qͣꝫ vſuras. Si v̓o dicat̉ ꝙ ex hoc pͥncipes terrarum dānificant̉: hoc dānum ſibi īputent vtpote ex negligentia eoꝝ ꝓueniens. Meliꝰ enim eēt vt iudeoslaborare cōpellerent ad ꝓprium victum lucrādūſicut in partibꝰ italie faciunt: qͣꝫ ꝙ ocioſi viuentesſolis vſuris ditent̉: ⁊ ſic eoꝝ dn̄i ſuis redditibꝰ defraudent̉. Ita enim ⁊ ꝑ ſuā culpā pͥncipes defraudarent̉ redditibꝰ ꝓprijs: ſi ꝑmitterent ſuos ſubditos ex ſolo latrocinio vel furto lucrari. Tenerent̉enim ad reſtitutionem eiꝰ quodcūqꝫ ab eis exigerent. ¶ Tertio querebat̉ ſi vltro offerat pecuniāvel aliquod enceniū: an reciꝑe liceat. Ad qd̓ reſpōdendū videt̉ ꝙ lꝫ reciꝑe: ſed expedit ꝙ ſic acceptum reddat̉ his quibꝰ debet̉: vel aliter vt ſupra dcm̄ eſt expendat̉: ſi nihil aliud habeāt qͣꝫ vſuras. ¶ Quarto querit̉ ſi plus accipit̉ a iudeo ꝙͣab eo xp̄iani reꝗͥrant: ꝗd ſit de reſiduo faciēdumAd quod pꝫ rn̄ſio ex iam dictis. Ꝙ enim xp̄ianiminꝰ reꝗrunt: pōt eſſe ꝓpter duo: vl̓ qꝛ forte iudeus aliquid habebat p̄ter vſurarium lucrum: ⁊ intali caſu lꝫ vobis illud retinere ſeruato moderamine ſupradicto. Et idem videt̉ dicendum ſi illiextorſerint vſuras eis ꝗ poſtea bona volūtate donauerunt: cum tn̄ iudei ꝓmpte ſe offerrēt ad reſtituēdum vſuras. Uel poteſt ꝯtingere ꝙ illi a ꝗbusacceperunt ſunt ſublati de medio vel ꝑ mortemvel in terris alijs morantes: ⁊ tunc ipſi debēt reſtituere. Si tamē non apparēt certe ꝑſone quibꝰreſtituere teneant̉ ꝓcedendū eſt vt ſupra. Quodaūt de iudeis dcm̄ eſt: intelligēduꝫ eſt ⁊ de cauorſinis vel quibuſcūqꝫ alijs inſiſtentibus vſurarieprauitati. ¶ Quinto querebatis de baliuis ⁊ officialibꝰ veſtris: ſi liceat eis officia vendere vl̓ mutuo ab eis reciꝑe aliquid certum: donec tantū recipiant ex officijs. Ad quod dicēdum videt̉ ꝙ q̄ſtio iſta duas difficultates haberę videt̉: quaruꝫpͥma eſt de officioꝝ venditione. Circa quam conſiderādum videt̉ quod apoſtolus dicit: ꝙ multalicent que nō expediunt. Cum auteꝫ baliuis ⁊ officialibꝰ veſtris nihil cōmittatis niſi temporalis
officium poteſtatis: non video quare huiuſmodiofficia non liceat vobis vēdere dūmodo talibusvendatis de quibꝰ poſſit p̄ſumi ꝙ ſint vtiles adtalia officia exercēda ⁊ nō tanto p̄cio vendant̉ officia ꝙ recuꝑari non poſſint ſine grauamine virorum ſubditoꝝ. Sed tamē talis venditio expediens non videt̉. Primo ꝗdem qꝛ contingit freq̄nter ꝙ illi ꝗ eſſent magis idonei ad huiuſmodi otficia exercenda: ſunt pauperes vt emere non poſſint. Et ſi etiam ſunt diuites: illi ꝗ meliores ſunttalia officia nō ambiunt nec inhiant ad lucra exofficio acquirenda. Sequit̉ igit̉ ꝙ vt plurimumilli officia in terra veſtra ſuſcipiant ꝗ ſunt peioreſambitioſi: ⁊ pecunie amatores: quos etiam ꝓbabile ē ſubditos veſtros opprimere: ⁊ veſtra etiaꝫcōmoda nō ſic fideliter ꝓcurare. Ande magiſ videt̉ expediens: vt bonos hoīes ⁊ idoneos ad ſuſcipiēdum veſtra officia eligatꝭ quos ēt inuitos ſineceſſe fuerit cōpellatis: qꝛ ꝑ eoꝝ bonitatem ⁊ induſtriā maiora accreſcent vobis ⁊ ſubditꝭ veſtriſqͣꝫ de p̄dicta officioꝝ venditiōe acꝗrere valeatꝭ.Et hoc ꝯſilium dedit Moyſi eiꝰ cognatꝰ. Prouide inquit de omni plebe viros ſapientes ⁊ timētes deum in quibꝰ ſit charitas: ⁊ ꝗ oderint auaritiam: ⁊ ꝯſtitue ex eis tribunos: ⁊ cēturiones ⁊ ꝗn.quagenarios ⁊ decanos qui iudicent ppl̓ꝫ omnitempore. ¶ Secunda v̓o dubitatio circa hūc articulum eſſe pōt de mutuo. Circa qd̓ dicēduꝫ videt̉ ꝙ ſi pacto hoc mutuū dant vt officium accipiant abſqꝫ dubio pactū eſt vſurariū: qꝛ ꝓ mutuoaccipiunt officij poteſtatem. Unde in hoc datiseis occaſioneꝫ peccandi: ⁊ ip̄i ēt tunc tenent̉ reſignare officio taliter acꝗſito. Si tn̄ gratis officiadederitis: ⁊ poſt ab eis mutuū acceperitꝭ quod d̓ſuo officio poſſint reciꝑe hoc abſqꝫ omni peccatofieri pōt. ¶ Sexto querebatꝭ ſi liceat vob̓ exactiones facere in vr̄os ſubditos xp̄ianos. In quo cōſiderare debetis ꝙ pͥncipes terraꝝ ſunt a deo inſtituti: nō ꝗdē vt ꝓpria lucra querāt: ſꝫ vt cōem ppl̓ivtilitatē ꝓcurēt. Inrep̄hēſione enī quorūdā pͥncipum dr̄ in ezechiele. Principes eiꝰ in medio eiꝰquaſi lupi rapaces poſiti ad effudēdū ſanguinē: ⁊ad querēdas aīaſ ⁊ auaricie lucra ſequēda. Et alibi dr̄ ꝑ quēdē ꝓph̓am. Ueh paſtoribꝰ iſrl̓ ꝗ paſcebant ſemetip̄os. Nōne greges paſcunt̉ a paſtoribus. Iac comedebatꝭ ⁊ lanis oꝑabamini: quodcraſſum erat occidebatꝭ: gregē aūt meū nō paſcebatis. Unde conſtituti ſunt redditꝰ terrarum pͥncipibꝰ: vt ex illis viuentes a ſpoliatione ſubditorum abſtineant. Ande in eodē ꝓpheta dominomādāte dicit̉ ꝙ pͥncipi erit poſſeſſio in iſrael ⁊ nōdepopulabunt̉ vltra pͥncipes populū meum. Cōtingit tamen aliquādo ꝙ pͥncipes non habēt ſufficientes redditꝰ ad cuſtodiam terre: ⁊ ad alia queīminent rōnabiliter pͥncipibꝰ expetenda. Et in ta