Druckschrift 
Preclarissima opuscula diui Thome aquinatis sacri ordinis p[rae]dicator[um] in quibus o[mn]is phy[losophia]e [et] diuinar[um] scripturar[um] theoremata est co[m]plexus
Einzelbild herunterladen
 

De regimineprincipum

vt qui neſcit tenere moderamina vite ſue iudexfiat vite aliene. Scd̓um quā cām Sauli aſſumpto ⁊ inuncto in regē ꝑ Samuelē ph̓am p̄cipiturꝙ aſcenderet ad cuneū ꝓph̓aruꝫ: vt ibidē ꝑ eleuationeꝫ mētis ꝓph̓ando cuꝫ eis circa ppl̓m gubernādum ex diuina influētia haberet ⁊ notitiāagendoꝝ. Quod ⁊ factū fuit: vt pꝫ in pͥmo reguꝫUn̄ impoſſibile eſt reges ⁊ pͥncipes nō errare ꝑꝑdictam cauſam: niſi ad illuꝫ ꝗ omnia gubernat.et omnium eſt conditor ſe conuertant. Et ꝓpterhanc cām dicit̉ in eccl̓aſtico de regibus iſrl̓iticippl̓i ꝙ preter Dauid: Ezechiā: ⁊ Ioſiā ꝗ fueruntviri ſpūales ⁊ a deo illumīati oēs peccauerūt domino. Iſti aūt defectui ſubuenit̉ ꝑ elemoſyne bn̄ficium vn̄ pauꝑes ſuſtentent̉. Sicut ꝑ Danieleꝫꝓph̓am dcm̄ eſt illi pͥncipi Ethnico regi babilonis Nabuchodonoſor ꝗ in toto oriēte generaliserat monarcha. Peccata tua elemoſynis redime ⁊ iniꝗtates tuas in miſericordijs paupeꝝ cōuerte. Sunt gͦ ip̄e elemoſyne quas faciunt pͥncipes indigētibꝰ quaſi quidā fideiuſſor corā deo ꝓip̄is ad ſoluādum debita peccatoꝝ: vt ph̓s dicitde numiſmate reſpectu reꝝ venaliū. Et ſicut numiſma eſt mēſura in ꝑmutatiōibꝰ ꝓ vita corꝑaliita elemoſyna in vita ſpūali: ꝓpter qd̓ in eccl̓iaſtico dicit̉. Elemoſyna viri quaſi ſaculus cū ip̄o⁊ gratiā hoīs qͣſi pupillaꝫ oculi ꝯſeruabit. Ex hisigit̉ ſatis eſt manifeſtuꝫ qual̓r oportunū ē regib⁊ cuicūqꝫ dn̄o in ip̄oꝝ dn̄io de cōi errario rei pu.ſiue regali pauperibꝰ ꝓuidere. Hinc ē ꝙ in ſingulis ꝓuincijs: ciuitatibus ⁊ caſtris ad talia mīſteria exercenda ſunt hoſpitalia inſtituta: ſiue ꝑ reges ſiue ꝑ pͥncipes: ⁊ ciues ad paupeꝝ inopiamſubleuādū: ⁊ nō ſolū apud fideles: ſed etiā infideles. Domos .n. inſtituebāt hoſpitalitatis ad pauperum ſubuētionē quas Iouis hoſpitalia nomīabant: vt pꝫ in libro. 2. mach̓. ꝓpter effectū beniuolentie ⁊ pietatis ꝗ eideꝫ attribuit̉ planete ẜmaſtrologos. De Ariſtotele etiā tradunt hyſtorieꝙ Alexādro exhortatorias litteras deſtinauit ꝙpaupeꝝ inopie memor eē ad ꝓſpitatē ſui regiminis augmentandam. Hic ſanctus doctor declarat qual̓r oꝫ regeꝫ ⁊quēcunqꝫ dn̄anteꝫ ad cultū diuinū intēdere: ⁊ˡ cfructus ex hoc ſequat̉.CA. XVI.Is habitis agendū eſt de cultu diuino adquem reges ⁊ pͥncipes ſtudere debēt toyto conatu ⁊ ſollicitudine: ſicut ad finē debitum. Et iō h̓ in hͦ vltīo capitulo tradit̉: de quo⁊ rex ille magnificus Salomō in ecc̄. 12. c. ſcribitFinē loquēdi oēs pariter audiamus. Deū time⁊ mandata eiꝰ obſerua: hoc eſt enī oīs hō. Et quāuis iſte finis oībus ſit neceſſariꝰ diuinus vꝫ cultus ⁊ reuerētia ꝑ obſeruantiā mandatoꝝ vt iam

dcm̄ eſt regi tn̄ magis ꝯpetit. Et huius reie megis debitor ꝓpter tria que ſunt in ipſo. Et qꝛ vꝫhō: ⁊ qꝛ dn̄s: ⁊ qꝛ rex. Quia homo ſingulariter adeo creatus. Ceteras enī creaturas deꝰ dicēdofecit. Cum v̓o hoīem creauit dixit. faciamꝰ hominem ad ymaginē ⁊ ſil̓itudinē noſtrā. Un̄ apl̓sin actibus apl̓oruꝫ. 17. ca. refert verba arati pōcte dicētis ꝙ nos genus dei ſumꝰ. Ex hac gͦ partedebitores ſumꝰ oēs deo in generali ad diuinā reuerentiā: qd̓ eſt pͥmuꝫ p̄ceptū pͥme tabule. Un̄ dippl̓o iſrl̓itico in deutro. ꝑ moyſem ⁊ ꝑ ꝯn̄s nobisAudi iſrl̓ dn̄s deꝰ tuus deus vnꝰ eſt. Quaſi ip̄e ſolus ſit cui debet̉ reuerētia ⁊ honor inqͣꝫtuꝫ ab ip̄oſolo creati ſumus ⁊ ſingulari quadā p̄rogatiua ꝑducti. Et ꝓpter hͦ habita ꝯſideratōe tanti bn̄ficuſubdit moyſes in eodē ſtatiꝫ loco dicēs. Diligesdn̄m deū tuum ex toto corde tuo: ⁊ in tota aīa tua⁊ in tota fortitudine tua: In hoc volēs oſtēde̓ ꝙ totum deo debeamꝰ quod ſumꝰ. Et in recognitiōeeius p̄ceptum de decimis fuit inſtitutū: ad qd̓ ꝗlibet obligat̉ nō in quātitate numeri: ſꝫ cuiuſcūqꝫrei ex dicta iaꝫ cā. Sed qͣꝫuis ꝗlibet ad hͦ ſit obligatus plꝰ tn̄ pͥnceps etiā ſicut pͥuata ꝑſona: inqͣꝫtūplus participat de nobilitate humane naͣe rōneſui generis vn̄ trahit originē ⁊ inde nobilitatemvn̄ ph̓s ꝓbat in ſua rethorica. Qua ꝯſideratōne motus Ceſar Augꝰ qui ⁊ Octauianus vt hyſtorie tradunt: diuinos honores nō ſuſtinēs ꝗ eidem exhibebant̉ a ro. ppl̓o ꝓpter corporis eiuspulchritudinē ⁊ animi ꝓbitatē. ſuū creatorē ⁊ factorem q̄ſiuit a Sibilla tyburtina quē ⁊ inuenit⁊ adorauit: ꝓhibuitqꝫ edicto publico ne ip̄m vlterius aliquis de dicto populo adoraret: vel deum aut dominū vocaret. Amplius aūt ⁊ inqͣꝫtum dn̄s: qꝛ nō eſt poteſtas niſi a deo: vt apoſtolus dicit ad romaoſ. 13. c. Un̄ ⁊ vices dei gerit interris vt dcm̄ eſt ſupra. Propter qd̓ tota virtusdominij ex deo dependet ſicut eius miniſtri.Ubi aūt eſt dependentia in dominio neceſſariaeſt ſuperioris reuerentia: qꝛ ꝑ ſe nihil eſt: vt ī miniſtris regalium curiarum cōtingit. Propter qd̓in apoch̓. quotienſcunqꝫ agitur de celeſtiū ſpirituum miniſterio qui per ſe mores tāqͣꝫ maturiores in actōibus ⁊ animalia que potius agūtur qͣꝫagant ex vehementi irradiatione diuina: ⁊ in miniſterio deſignantur: ſemper de eiſdem ſubiungitur ꝙ ceciderunt in facies ſuas ⁊ adoraueruntdeum. Qui quidem duo actus ſunt latrie: ſeu diuini cultus. Unde ⁊ illa Nabuchodonoſor monarche in oriente vt ſcribitur in Daniele: quiaſuum dominiū nō recognoſcebat a deo ẜm ſuamymaginationem in beſtiam eſt tranſlatus: ⁊ dictum eſt ei. Septem tempora mutabuntur ſuꝑte: donec ſcias ꝙ dn̄et̉ excelſus in regno hoīum ⁊cuicunqꝫ voluerit det illud. Circa ꝙ etiā monitꝰ