Ca. VI.
qupropter cū quouis eorū omnes alij cōcordant:ocut cum ipele ꝓpheta qui dicit: Erūt omnes docihilea dei. GLO. Hoc in ioele non inuenit̉: ſed aliquid ſimilē. dicit̉ .n̄. ibi: Filij ſyon exultate ⁊ letamīin on̄o deo vr̄o: qꝛ dedit vobis doctorē. Exp̄ſſiꝰ tn̄ ēin iſaia ubi dr̄. Ponā vniuerſos filios tuos docto:a on̄o. ẜ CHRX. Quod quidē p̄cipuū eſt: qͥa ante ꝑhomīes diſcebāt qui dei ſunt: nūc aūt ꝑ vnicū filiupri ⁊ ſpm̄ſanctu. AVG. de p̄deſtinatiōe ſanctoꝝ:omēs aūt docibiles dei veniunt ad filiū: qm̄ audierunt ⁊ didicerūt a patre per filiuꝫ. vnde ſubdit̉: Oīsqui audiuit a patre ⁊ didicit: venit ad me. Si auteꝫomīs qui audiuit a patre ⁊ didicit venit: ꝓfecto oīsqui nō venit nō audit a patre nec didicit. Ualde remota ē a ſenſibꝰ carnis hec ſchola ī qua pr̄ audit̉ etpocet: ut veniat̉ ad filiū: nec agit hoc cuꝫ carnis aure ſed cordis: ibi eſt ⁊ ip̄e filiꝰ. quia ip̄e ē verbū eiuser qd̓ pater ſic docet: ſimul ē ⁊ ſpūſſanctꝰ. Inſeꝑahilia .n. didicimꝰ eē oꝑa trinitatiſ: ſed patri hͦ potiſſimū ē arbitratū: quia de ip̄o ꝓcedit ⁊ filiꝰ ⁊ ſpūſſanctus. Itaqꝫ gratia que occulte ⁊ humanis cordibuspiuina largitate tribuit̉: a nullo corde duro reſpuit̉ideo quippe tribuit̉: vt cordis duricia pͥmitꝰ auferatur. Cur ergo nō omēs docet: vt veniat ad chriſtuꝫ:niſi qꝛ oēs quos docet: miſericordia docet. quos ātnō docet: iudicio nō docet. ſi aūt dixerimꝰ quid volūt diſcere: quos nō docet? rn̄debit̉ nobis: Et vbi eſtqd̓ ei dr̄: Deꝰ tu cōuertēs viuificabis noſ? aut ſi nonfaciat volētes ex nolētibꝰ deus: vt quid orat eccl̓iaẜm preceptū dn̄i ꝓ ꝑſecutoribꝰ ſuis? nō .n. quiſqͣꝫ dicere pōt credidi: ut ſic vocaret. p̄uenit quippę eū miſericordia dei: qꝛ ſic ē vocatꝰ ut crederet 7 A VG. ſuꝑ iohā. Ecce ergo quō trahit pr̄ docēdo de veritatenō neceſſitatē imponēdo: trahere .n. dei ē. Oīs qͥ audiuit a patre ⁊ didicit: venit ad me. quid igit̉ chriſtꝰnihil docuit; quid ꝙ prēm mgr̄m hoīes nō viderūtfiliū viderūt: filiꝰ ergo dicebat: ſꝫ pater docebat. Si.n. ego homo cū ſim illū doceo. qui audiuit v̓bū meum: illū docet ⁊ pater qui audiuit v̓bū eiꝰ. Exponitaūt hoc ip̄e ⁊ on̄dit nobis quid dixerat ꝯtinuo ſubūgēs: Nō qꝛ pa. vi. quiſqͣꝫ: niſi qͥ a deo ē: hic vi. prēꝫ.q. d. Ne forte cū dico vobis: oīs qui audiuit a pr̄e ⁊didicit: dicatiſ apud vos: Nunqͣꝫ vidimꝰ prēm? quōab eo diſcere potuerimꝰ: a meip̄o audite. Ego nouiprēm: ab illo ſum: quō v̓bū ē ab illo cuiꝰ ē v̓bū: nonqd̓ ſonat ⁊ trāſit: ſed qd̓ manet cum dicēte: ⁊ trahitaudientē./ CHRV. Oēs qͥdē a deo ſumꝰ. Id v̓o qd̓ē p̄cipuū filij ⁊ ꝓpriū eius hic nō poſuit ꝓpter audirum imbecillitateꝫ.¶ Amen amen dico uobis: qui credit in me habꝫ uita eternā. Ego ſūpanis uite. Patres ueſtri manducauerūt māna ī deſerto: ⁊ mortui ſūtHic eſt panis de celo deſcēdēs: utiquis ex ip̄o māducauerit nō moriatur.. Ego ſum panis uiuꝰ qui de celodeſcendi. Siquis mauducaueritex hoc pane: uiuit in eternuꝫ.
AVG. Reuelare ſe voluit ꝯn̄s quid eſſet. vn̄ dicit:Ame amē dico vobis: qui credit in me habet vitameternā. q. d. Qui credit in me habet me: quid eſt aūthabere me? habere vitā eternā. vita .n. eterna ē v̓buꝫquod in pͥncipio erat apud deū: ⁊ vita erat lux hoīꝫaſſumpſit vita mortem: vt vita occideret mortem.CHRY. Quia v̓o turbe inſtabāt: cibū corꝑaleꝫ petentes: ⁊ eiꝰ cibi qui patribꝰ eoꝝ datꝰ erat reminiſcētes: vt on̄dat ꝙ omīa illa figura erāt huiꝰ veritatispn̄tis: mentōem de cibo ſpūali facit dicēs: Ego ſumpanis vite. Panē quidē vite ſeip̄m vocat: qm̄ vitamnoſtrā cōtinet ⁊ hāc ⁊ futurā AVG. Sed quia illi de māna ſuꝑbiebāt ſubiūgit: Patres veſtri māducauerūt māna in deſerto ⁊ mortui ſunt. Ideo prēsveſtri quia ſimiles eſtis illorū mumuratores patresmurmuratoꝝ filioꝝ. Nam de nulla re magis deumoffendiſſe ille populꝰ dictꝰ eſt: qͣꝫ cōtra deū murmurando. Ideo aūt mortui ſunt: quia qd̓ videbāt credebant: quod nō videbāt nō intelligebant/ CHRI.Ntō aūt ſine cauſa addit: In deſerto. ſed occulte inſinuās qm̄ nō longū tempꝰ fuit: quo .ſ. māna datū ēneqꝫ ſimul cum venit in terrā ꝓmiſſiōis: ſed quia videbāt panē datū a chriſto minꝰ eſſe illo quod patribus datū erat: in eo ꝙ illud deſuꝑ deſcēdebat. Miraculū v̓o panū inferiꝰ generabat̉ ꝓpterea ſubiūgit:Hic eſt panis de celo deſcendēs. AVG. Hunc panem ſignificauit māna: hūc panē ſigͣnificabat altare dei. Sacramenta hec ſunt: ⁊ illa fuerūt. in ſignisdiuerſa ſunt: in re que ſignificat̉ paria ſunt. Apoſtolū audi: Omēs eandē eſcā ſpiritalē manducauerūt.CHRY. Deinde on̄dit ꝙ maxime eos poterat perſuadere: quoniā ip̄i patribꝰ ſuis multo digniores effecti ſunt: qui māna māducātes ſunt mortui. ⁊ ideoſubdit: Ut ſiquis ex ipſo māducauerit: nō moriaturA fine vtr uſqꝫ cibi on̄dit differentiā. panē autē hicdogmata ſalutaria dicit: ⁊ fideꝫ que in ip̄m eſt autcorpꝰ ſuum: hec .n. conſeruāt animā. AVG. Sednūquid nos nō morimur: qui manducāuimꝰ paneꝫdeſcendētē de celo; ſic illi ſunt mortui: quēadmodum ⁊ nos ſumꝰ morituri: quātū attinet ad morteꝫhuiꝰ corporis viſibilē atqꝫ carnalē. quātū autē pertinet ad mortem ſpiritualē qua patres iſtorū mortuiſunt. Manducauit māna moyſes ⁊ multi qui domino placuerūt ⁊ mortui non ſunt: quia viſibilemcibum ſpūaliter intellexerūt: ſpūaliter guſtaueruntvt ſpiritualiter ſatiarētur. Nam ⁊ nos hodie accipimus viſiibilē cibum: ſed aliud eſt ſacramentū: aliudvirtꝰ ſacramenti: quoniā multi de altari accipiūt: ⁊accipiēdo moriūt̉. vnde apoſtolꝰ: Iudiciū ſibi manducat ⁊ bibit. panem ergo celeſtē ſpūalē māducareeſt innocentiā ad altare apportare. peccata ⁊ ſi ſintquotidiana: nō ſint mortifera anteqͣꝫ ad altare accedatꝭ. attēdite qͥd dicatꝭ: Dimitte nobis debita nr̄aſic̄ ⁊ nos dimittimꝰ debitoribꝰ nrīs. ſi dimittꝭ: dimittēt̉ tibi. ſecurꝰ accede: panis ē nō venenū. ſiqͥs gͦ ex hͦpane māducauerit: nō moriet̉. Sꝫ quutinet ad v̓tutē ſacͣmēti: n̄ qd̓ ꝑtinet ad viſibile ſacr̄m: qͥ mādicat.ſ. intꝰ nō foris. ALCVI. Iō inqͣꝫ nō morit̉ qͥ comedit hūc panē: qꝛ ego ſū panis viuꝰ qͥ de celo deſcēdi.THEO. Per hoc .ſ. qd̓ incarnatꝰ ē: nō ergo pͥus ſolū fuit homo: ⁊ poſtmodū aſſumpſit diuinitatē: vtneſtoriꝰ fabulat̉. ¶AVG De celo deſcēdit ⁊ māna