Mattheus
tientie nullū qͣꝫ ipſiꝰ dn̄i excellētius īuenimꝰ. ⁊ ipſecum alapa ꝑcuſſus eſſet: nō ait: Ecce alterā maxillāſed ait: Si male dixi: exprobra de malo: ſi autē bn̄:qͥd me cediſ? vbi on̄dit illā p̄parationē alteriꝰ maxille in corde faciēdaꝫ AVG. in ſer. do. in mōte: Paratus enī fuit dn̄s nō ſolū in alterā maxillā cedi ꝓſalute omniū: ſed in toto corpore crucifigi. Queri ātpōt: qͥd ſit dextera maxilla. Sed cū facies ſit: qͣ qͥſqꝫcognoſcit̉: ī faciē cedi ſcd̓m apl̓m: ē ꝯtēni ac deſpici.Sꝫ qm̄ faciēs nō pōt dici dextera ⁊ ſiniſtra: ⁊ tamēnobilitas eſt: ẜm deū ⁊ ẜm ſeculum ita diſtribuit̉:tanqͣꝫ in dexteram maxillā ⁊ finiſtrā: vt in quocūqꝫdiſcipulo chriſti contēptū fuerit ꝙ chriſtianꝰ ē multomagis in ſe contēni paratꝰ ſit: ſiquos huiuſmodiſeculi honores hꝫ. Oīa aūt ī qͥbꝰ īprobitatē aliqͣꝫ patimur: ī duo genera diuidunt̉: qm̄ vnū eſt: quod reſtitui nō pōt: alteꝝ quod pōt. Sed ī illo quod reſtitui non pōt: vindicte ſolatiū queri ſolet. Quid enimꝓdeſt ꝙ ꝑcuſſus reꝑcutis: nunqͥd ꝓpterea qd̓ ī corpore leſum eſt reſtituit̉?; ſed tumidus animꝰ talia fomenta deſiderat/ CHRISO. ſuper matth. Nūqͥdautem ſi repercuſſeris eū compeſcuiſti eū: vt te nō ꝑcutiat? ſed magis excitaſti eum vt adhuc percutiat:Nam iracundia per iracūdiam non cōpeſcitur: ſedampliꝰ irritat̉ 7AVGV. in ſer. do. in monte. Undedominꝰ poti miſericorditer ꝑferendā alteriꝰ infirmitatē iudicat: qͣꝫ alieno ſupplicio ſuā mitigandamneqꝫ tamē hic ea vindicta ꝓhibet̉ que ad correctionem valet. Ipſa enī pertinet ad miſericordiā: nec impedit illd̓ ꝓpoſitū quo qͥſqͣꝫ paratꝰ ē ab eo quē correctū eē vult plura deferre. Reqͥrit̉ tn̄ vt ⁊ ille vīdicet:cui rerū ordine poteſtas data eſt: ⁊ ea volūtate vindicet: qͣ pr̄ ī filiū paruulū quē odiſſe nō pōt. Sanctiaūt viri nōnulla peccata morte punierunt: quo ⁊ viuentibꝰ vtilis metꝰ incuteret̉: ⁊ illis qͥ morte puniebant̉: non ipſa mors noceret: ſed peccatū quod augeri poſſet ſi viuerent. Inde ē ꝙ helias multos morte affecit: de quo cū exēplū cepiſſent diſcipuli: reprehēdit ī eis dn̄s nō exēplū ꝓph̓e: ſed ignorātiā vindicandi: aīaduertens eos non amore correctionis: ſedodio deſiderare vindictam. Sed poſtqͣꝫ eos docuitdiligere ꝓximū: infuſo ēt ſpū ſancto: nō deferunt tales vindicte. Nam ⁊ verbis petri ananias ⁊ vxor eiꝰexanimes ceciderunt. Et paulus apoſtolus tradiditquēdam ſathane in interitū carnis. ⁊ ideo quidā aduerſus corporales vindictas: que ſūt in veteri teſtamento: neſcio qua cecitate ſeuiāt: quo aīo fcā ſūt neſciētes. yAVG. ad bonifa. comitē: Quis aūt menteſobriꝰ regibꝰ dicat: nō ad vos ꝑtinet: qͥs velit eſſe ſiue religioſus ſiue ſacrilegus: qͥbus dici nō pōt. Nōaūt ad nos ꝑtinet in regno veſtro: qͥs velit pudicuseē aūt īpudicꝰ. Meliꝰ ē quidē ad deū colēdū hoīesduci qͣꝫ pena cōpelli. Multis autē ꝓfuit: qd̓ experimēto ꝓbamꝰ: pͥus dolore vel timore cogi: vt poſteapoſſint doceri: aut qd̓ lā v̓bis didicerant: oꝑe ſectariSicut enī meliores ſunt quos dirigit amor: ita plures ſunt quoſ corrigit timor. Agnoſcāt in apl̓m paulū pͥus cogētē chriſtū: ⁊ poſtea docēteꝫ. A VG. inſer. do. ī mōte: Tenebit̉ gͦ hoc iniuriarū genere qd̓ ꝑvindictā luit̉ iſte modꝰ a chriſtianis vt accepta iniuria nō ſurgat odiū: ſed paratus ſit animꝰ plura perpeti: nec correctionē negligat: que vel conſilio vel
auctoritate vti poͣtVHIERO. Secūdum aūt myſticos ītellectꝰ ꝑcuſſa dextera nr̄a: nō debemꝰ ſiniſtrāp̄bere: ſꝫ alterā: hoc ē alterā dexterā: iuſtꝰ enim ſiniſtram nō habet. Si nos hereticꝰ in diſputatione ꝑcuſſerit: ⁊ dextrū dogma voluerit vulnerare: opponat̉ ei aliud de ſcripturis teſtimoniū AVG. ī ſer.do. in mōte: Aliud aūt iniuriarū genꝰ eſt qd̓ ītegruꝫreſtitui pōt: cuiꝰ due ſunt ſpēs. vna ad pecuniā: altera ad oꝑa pertinet. vnde de pͥmo horum duoruꝫ ſubdit: Et ei qui vult tecū in iudicio contēdere: ⁊ tunicātuam tollere: dimitte ei ⁊ pallium. Sicut gͦ qd̓ poſitū ē de ꝑcuſſa maxilla oīa ſignificat: que ſic ingeruntur ab improbis vt reſtitui non poſſint niſi vindictaita quod poſitum eſt de veſtimento omnia ſignificat que poſſunt reſtitui ſine vindicta: ⁊ hoc etiaꝫ adp̄parationem cordis: nō ad on̄ſionē operis p̄ceptuꝫrecte intelligit̉. Et qd̓ de tunica ⁊ veſtimēto dictumeſt: in omnibꝰ faciendū eſt: q̄ aliquo iure tēporaliternr̄a eē dicimꝰ. Si enī de neceſſarijs hoc īperatuꝫ eſtquātomagis ſuperflua contēnere conuenit. Et hocipſe ſignat cum dicit: Qui vult tecum in iudicio ꝯtēdere. Oīa ergo intelligunt̉ de quibus in iudicio nobiſcū cōtēdi pōt. Sed vtrū ⁊ de ſeruis accipiēdumſit magna queſtio eſt: nō enī chriſtianū oportet ſicpoſſidere ẜuū qūo equū: qͣꝫuis fieri poſſit: vt maiori precio valeat equꝰ qͣꝫ ſeruus. Sed ſi ẜuus rectiusa te regit̉: qͣꝫ ab illo qͥ eum cupit auferre: neſcio vtrūuiſquā audeat dicere eū vt veſtimentū debe̓ ꝯtēniCHRY. ſuꝑ matthe. Indigna aūt res eſt: vt hō fidelis ſtet in iudicio ante conſpectū iudicis infidelis.Uel ſi fidelis certe ſecularis ⁊ qui te venerari debuerat: ꝓpter dignitatē fidei: iudicat te propter neceſſitatē cāe: ⁊ ꝑdes dignitatē chriſti ꝓpt̓ negociū mūdi.deinde omne iudiciū irritatio cordis eſt ⁊ cogitationum malaꝝ. nā ſi videris ꝙ cauſa tua fraudibꝰ autpecunijs expugnetur: ⁊ ſimiliter tu cauſe tue adeſſefeſtinas: ⁊ ſi ab initio hoc conſilium non habuiſti.VG. in enchiridion: Et ideo ꝓhibuit hic dominꝰſuos de ſecularibꝰ rebus cū alijs habere iudiciū: tn̄cū apoſtolus finit in eccleſia talia iudicia ſiniri interfratres fratribus iudicātibus: extra eccleſiā v̓o terribiliter vetat: manifeſiū eſt qͥd ſcd̓m veniam ꝯcedat̉infirmis LRABA. in moralibꝰ: Sꝫ tn̄ qͥdā dū tꝑalia nobis rapiūt ſolumodo ſūt tolerādi. Quidā v̓oſunt ſeruata charitate ꝓhibēdi: nō ſola cura ne nr̄aſubtrahant̉: ſed ne rapiētes nō ſua ſemetipſos ꝑdātPlus enī ipſis raptoribꝰ debemus metuere qͣꝫ rebus irrationabilibus inhiare. Cum autē ꝓ terrenare pax a corde cū ꝓximo ſcinditur: apparet ꝙ plusres qͣꝫ ꝓximꝰ amat. ¶ A VG. in ſer. do. Tertiū vero īiuriarū genus: qd̓ ad opera ꝑtinet ex vtroqꝫ confectum ē: ⁊ cū vindicta ⁊ ſine vindicta pōt reſtitui: naqui angariat hominem ⁊ cogit ſe improbe adiuuariab inuito: ⁊ penā improbitatis pōt luere ⁊ operamreddere. In hoc ergo genere iniuriarum dn̄s docetanimū chriſtianū eē patientiſſimū: ⁊ ad plura ꝑfereda paratū. vn̄ ſubdit: Et quicūqꝫ te angariauerit mille paſſus: vade cum illo alia duo. ⁊ hoc vtiqꝫ mōnet non tam vt pedibus agas qͣꝫ vt animo ſiſparatꝰICHRY. in hō. Angariare enim eſt iniuſte trahere⁊ ſine ratione vexare AVGV. de ſermo. domi. inmōte: Sic ergo ocm̄ putamus: Uade cū il. alia du-