Druckschrift 
Quadragesimale de floribus sapientiae
Einzelbild herunterladen
 

Os 7Prexivel ars ſequūt̉ finem ꝓpter quē operātur. aūt natura vel ars finē cōſequat̉ ē quādo oꝑins naturā vel artem declinat a mēſura vel regula debite oꝑationis. que ꝗdē in naͣlibꝰ eſt ipſa naͣe inclinatio ꝯn̄s aliquā formaꝫin artificialibꝰ ꝟo ex ipſa regula artis. Sicin ꝓpoſito ī pctō duo ꝯſiderāda ſūt .ſ. receſſusa regula vl̓ mēſura receſſus a fine: ꝯtingitvnū ſine reliqͦ vtputa receſſū a fine. receſſū a regula vl̓ mēſura. Exēplū in naͣlibꝰ poſito ponat̉ in ſtomaco aliꝗd īdegeſtibile: vtferrū vel lapis: pꝫ erit receſſus a fine aregula mēſura digeſtōis. Exēplū in artificialibꝰ. poſito medicꝰ ẜm artē det in firmo potionē: infirmꝰ ſanet̉: vt qꝛ morbꝰ incurabilis ē: aut qꝛ infirmꝰ aliꝗd cōtra ſanitatē agitpꝫ ē receſſus a fine .ſ. a ſanitate a regula mēſura mediāte medicꝰ intēdit finemvn̄ qͣꝫuis infirmꝰ ſanitatē ꝯſeqͣt̉. qꝛ medic decliuauit a regula artīs erit pctōr medicus ipſe: Sꝫ poſito recederet a regulaſura medicīe. īfirmꝰ ſanitatē ꝯſeq̄ret̉ nihilominꝰ medicꝰ peccaſſet. Ex pꝫ megis ē derōne pctī regulā actōis p̄terire. qͣꝫ ab actionisfine defice̓: ſic ſiue in naͣ ſiue in arte ſiue ī mooſi cāculpe: opribꝰ de rōe pctī ē d̓clinare a regula actōis. qͣreꝯſideratōe ꝯclo⁊c̄. vide ſic plꝫ btm̄ Tho. in qōnibꝰ de mala. ſufficiāt pͥma ꝟitate. Ꝙtū ad ẜam ꝟi.dico ẜm eūdē ibidē: lꝫ oīa bonū appctāt: vtpꝫ ethicorū tn̄ naͣ rōnalis ſpāli ꝗdā modoſe hꝫ ad bonū ad malū. Et. oīs aliacreatura in ꝑticulare bonū naͣl̓r inclinat̉. Sola aūt creatura rōnalis bonū app̄hēdit intellectū ſub rōne cōi: mouet̉ appetitū in ipſuꝫc. i. ad j.bonū cōe. Et qꝛ malū opponit̉ bono: maluculpe pene reꝑit̉ ꝓpͥe niſi in rōnali creatura vt pꝫ Aug. li. fide ad Pe. Beminūinꝗt ē creature rōnalis malū vnū quo volūtaſdeficit a ſūmo bono .ſ. culpa alteꝝ in vita ponit̉ .ſ. pena. malū creature rōalis ſufficiēterdiuidit̉ in malū culpe malū pene. Ex ſeꝗt̉ de rōne culpe ē ſit ẜm volūtatē. volūtasaūt in ſola creatura rōnali īuenit̉. qͣre ⁊c̄. ex infert̉ impoſſibile ē idē ẜm idē ſit pena culpa. qꝛ impoſſibile ē idē ẜm idē ſit ſcd̓mvolūtatē cōtra volūtate. ſꝫ ẜm diuerſa nihilꝓhibet idē culpā penā: ſꝫ de hoc in tertiaſequēti ꝯcl̓one. Ad declarationē tn̄ hꝰ ē notand iſta tria .ſ. malū. pctm̄: culpa ſe hn̄tad inuicē ſic̄ maiꝰ cōe minꝰ cōe. Nam malū90 Focōmuniꝰ ē. In quocūqꝫ. n ſit ſiue ſubiecto: ſiue in actu pͥuatio forme aut ordinis aut mēſure debite male rōnem hꝫ. ſꝫ pctm̄ dicit̉ aliquiddebito ordine aut forma ſiue mēſura carensẜm hoc pōt dici tybia curua ſit mala tybia: tn̄ pōt dici ſit pctm̄ niſi forte eo loquēdi quo pctm̄ dr̄ effectꝰ pctī: ſic ipſa claudicatiopctm̄ dr̄. Exquo ſeꝗt̉ ꝗlibet actꝰ inordinat̉pōt dici pctm̄: vel naͣe vel artis vel moris: ſedrōnem culpe hꝫ pctm̄: niſi ex eo ē voluntariū. Nulli .n. imputat̉ ad culpā aliꝗs īordīatus actꝰ niſi ex eo ē in eiꝰ ptātē. nullꝰ .n. bonus nec btūs. volēs .3. ethicoꝝ. Et ecōtra ſic pꝫ pctm̄ in plꝰ ſe hꝫ qͣꝫ culpa lꝫ ẜꝫ cōemmodū loquēdi theologoꝝ vnū altero ſūmat̉Et hāc diſtinctionē ſaluāt̉ diuerſi mōi dicēdi circa mam iſtā. qͣre ⁊cͣ. Quātū ad tertiamꝟi. dico ẜꝫ eūdē opinio ſtoicoꝝ ſuit omniapctā paria. vn̄ ſecuta fuit qͦrūdā hē̓ticoꝝ peſtis quedā dicētiū nullā incqͣlitatē: nec inpctā nec inter merita. ſil̓r nec int̓ pͥmia nec inſupplicia. ſtoicoꝝ aūt hoc fundamētū fuiqꝛ vnūqd̓qꝫ ideo hꝫ rōnē pctī: qꝛ ē p̄ter rectitudinē rōnis eſſe aūt p̄ter rectitudine rōnis dicpͥuationem quādā: pͥuatio aūt videt̉ ſuſcipere magis minꝰ. vn̄ ſi aliꝗd ſit malū ꝓpterpͥuationeē alicuiꝰ vr̄ ibi aliqͣ dr̄ia qͣlitercūqꝫ pͥuet̉ dūmō p̄uet̉. Quōcūqꝫ fiat aliꝗd preter intētionē ſiue ml̓tū ſiue qͦꝝ qͣꝫtū ad illd̓ nulla dr̄ia videt̉. Qd̓ certe fūdamētū ſi intelligat̉. videt̉ tota vis in ꝯſiſtat: qͣl̓r in hisẜm pͥuationē dicūt̉ poſſit magis vl̓ minꝰ reporiri. Et notādū ẜm eūdē pͥuatio duplex ēqͣꝫtū ad ꝓpoſitū ſpectat. q̄dā .n. ē pͥuatio puraquedā pura. Priuatio pura eſt que nihilſui oppoſiti relinꝗt: ſicut tenebra nihil lucisrelinꝗt: ſicut mors que nihil vite relinquit. Priuatio pura eſt que aliꝗd ſui ꝯͣrij relinꝗt vt egritudo tollit totā ſanitatē que ēilli oppoſita. quecūqꝫ .n. priuant̉ aliquo bo nopͥma p̄uatiōe. refert quocūqꝫ modo pͥuenivn̄ minꝰ mortuꝰⁱ eſt vno vulnere interijqͣꝫ pluribꝰ nec domꝰ dr̄ minꝰ tenebroſa ſi candela velet̉ vno velamīc qͦꝫ ſi pluribꝰ: tn̄ īvnū velamē totalit̓ tenebret̉. non ſic autem inhis que priuantur aliquo bono per ſecundaꝫpriuationem. quia cum in tp̄ſis totaliter illudbonum non corrūpatur: patet. illa poterumtdici magis vel minus priuata vnde vnū corpus dicit̉ magis egꝝ nūc qͣꝫ pͥus ſicqꝫ de alijs