Tertius.
⁊ incidit preter intentionē agentiū. Quod .n. exactione cōſequitur diuerſū ab eo qd̓ erat in ītētione ſiue intentum ab agente: manifeſtū ē preter intentionē accidere: malū āt diuerſū ē a bono: qd̓ ītendit ōe agens: eſt igitur malū preter intentionēeueniēs ¶ Itē defectus in effectu ⁊ actione cōſequit̉ aliquē defectū in prīcipijs actionis: ſicut ex aliqua corruptiōe ſemīs ſequit̉ partus mōſtruoſus⁊ ex curuitate cruris ſequitur claudicatō: agēs ātagit ẜm ꝙ hꝫ de uirtute actiua non ſcd̓m id qd̓ defectū uirutis patitur: ſcd̓m āt ꝙ agit: ſic ītendit finē: intendit igitur finē correſpondentē uirtuti: qd̓igitur ſequit̉ rn̄dēs defectui uirtutis erit preter intetionē agētis: hoc āt eſt malū: accidit igitur malū p̄ter intentionē. Ad hec. ad idē tendit motꝰ mobilis ⁊ motio mouētis: mobile āt tēdit ꝑ ſe ad bonū: ad malū āt per accidens ⁊ preter intētionem:qd̓ quideꝫ maxime in generatione ⁊ corruptioneapparet: maͣ .n. cū eſt ſub una forma: ē in potētiaad formā aliam ⁊ priuationē forme iam hīte: ſic̄cū eſt ſub forma aeris eſt ī potētia ad formā ignis⁊ priuationē forme aeris: ⁊ ad utrūqꝫ tranſmutatio maͣe terminatur ſil̓: ad formā quidē ignis ẜmꝙ generat̉ ignis: ad priuationē āt forme aeris ẜꝫ ꝙcorrūpitur aer: nō at intentio ⁊ appetitus maͣe eſtad priuationē: ſed ad formaꝫ: nō .n. tendit ad impoſſibile: eſt āt īpoſſibile mam tm̄ ſub priuatiōeeſſe: eſſe uero ea ſub forma eſt poſſibile: igitur ꝙterminetur ad priuationē ē preter intentionē: terminatur āt ad eā in ꝙͣtuꝫ peruenit ad formā quaintendit: quā priuatio alterius forme de neceſſitate ꝯſequitur: trāſmutatio ergo materie ī generation ⁊ corruptione per ſe ordinatur ad formam:priuatio uero cōſequitur preter intentionē: ⁊ ſil̓roꝫ eſſe ī oībus motibus: ⁊ iō in quolibet motū eſtgeneratio ⁊ corruptio ſcd̓m quid: ſicut cum aliqͥdalteratur de albo in nigrū corrūpitur albuꝫ: ⁊ fitnigrū: bonum āt eſt ẜm ꝙ materia eſt ꝑfecta performam: ⁊ potētia per actum ꝓprium: malū aūtſcd̓m ꝙ eſt priuata actu debitorōe igitur qd̓ mouetur tendit in ſuo motu peruenire ad bonū: peruenit āt ad malum preter intentionē: igitur cumōe agens Lmouens intēdat ad bonū: malum prouenit preter intētionē agentis. ¶ Amp̄. in agentibus per intellectū ⁊ eſtimationē quācunqꝫ intentio ſequitur apprehenſionē: in illud .n. tendit intētio quod apprehēditur ut finis: ſi gͦ ꝑueniatur adaliquod quod nō hꝫ ſp̄em apprehenſā erit preterintentionē: ſicut ſi aliquis intēdat comedere mel:⁊ cōmedat fel credēs illud eſſe mel: hoc erit p̄ter ītentionē: ſed ōe agēs ꝑ intellectū intēdit ad aliqͥd:ſecūdū ꝙ accipit illud ſub rōne boni: ſicut ex ſuꝑioribus pꝫ: ſi gͦ illud nō ſit bonū ſed malū: hoc eritpreter intentionē: agens igitur ꝑ intellectū nō oꝑtur malū niſi preter intentione: cū igitur intende̓
ad bonū ſit cōe agēti per ītellectum ⁊ per naturāmalū non cōſequitur ex intentione alicuius agentis niſi preter intentionē. Hīc eſt qd̓ Dio. dic̄. iiij.ca. de diui. no. ꝙ malū ē pret̓ ītētionē ⁊ uolūtatē.¶ Rōnes quibus uidetur probari ꝙ maluꝫ nonpoſſit eſſe preter intentionem in rebus. V.Unt at quedamque huic ſentētie aduerſari uidētur.Quod .n. accidit preter intentionemagentis dr̄ eē fortuitū ⁊ caſuale ⁊ in paucioribusaccidēs: malū āt fieri nō dr̄ fortuitum ⁊ caſuale:neqꝫ ut ī paucioribus accidēs ſed ſēper uel in pluribus: ī naͣlibus .n. ſēper generationi corruptio adiūgit̉: ī agētibꝰ ēt ꝑ uolūtatē ī pluribꝰ pcc̄ꝫ acciditcū difficile ſit ẜꝫ uirtutē agere: ſic̄ attingere cētrūin circulo: vt dicit Aꝝ. in: ij. ethico. non igitur vr̄malū eē ꝓueniens preter ītentionē. Itē Aꝝ. ī. iij.ethicoꝝ expreſſe dicit ꝙ malitia ē voluntariū: ethoc ꝓbat ꝑ hoc ꝙ aliquis oꝑatur īniuſta uoluntarie: irrōnabile at ē operantē uolūtarie īiuſta n̄uelle iniuſtū eē: ⁊ uoluntarie ſtuprantē non uelleincōtinentē eſſe: ⁊ per hoc ēt legiſlatores puniuntmalos qͣi uolūtarie operātes mala: nō vr̄ igit̉ malum p̄ter uolūtatē uel intentionē eē ¶ Pre. oīsmotꝰ naͣlis hꝫ finē intentū a naͣ: corruptio āt ē mutatio naͣlis ſicut ⁊ generatio: finis igit̉ eius qͥ ē priuatio hn̄s rōnē mali ē intētus a naͣ ſic̄ ēt forma etbonū: q̄ſūt generatiōis finis.¶ Solutio rōnuꝫ p̄miſſaꝝ. VI.T āt poſitarumrōnum ſolutio manifeſtior fiat cōſiIderādū ē ꝙ malum cōſiderari pōt ul̓ī ſubſtātia aliqͣ: vel in actione ipſius: malū qͥdē inſubſtātia aliqua ē ex eo ꝙ deficit ei aliqͥd ꝙ natūē ⁊ debet habe̓: ſi enī hō n̄ habet alas nō ē ei maluꝫ qͥa non ē natus eas habere: ſi etiā hō capillosflauos n̄ habet nō eſt malū qͥa ⁊ ſi natus ē habe̓:non tn̄ eſt ei debitū vt habeatur: eſt tn̄ malū ſi n̄habeat manus quas natus eſt ⁊ debet habe̓ ſi ſitꝑfectus qd̓ tn̄ nō eſt malū aui: oīs aūt pͥuatio ſi ꝓprie ⁊ ſtricte accipiat̉ ē eius quod qͥs natꝰ ē habe⁊ debet habere: ī pͥuatione igit̉ ſic accepta eſt rōmali: materia autē cū ſit in potētia ad oēs fōmasoēs qͥdeꝫ nata eſt habe̓: nulla tn̄ ē ei debita cū fin̄ꝙͣuis vna earū poſſit eē ꝑfecta in actu: q̄libet tn̄eaꝝ eſt debita alicui eoꝝ que ex maͣ ꝯſtituūt̉: naꝫnō pōt eē aqua niſi habet formā aque: nec pōt eēignis niſi habeat formā ignis: pͥuatio igit̉ hꝰ mōiforme cōꝑata ad maͣm nō eſt malū nature: ſꝫ cōꝑata ad id cuiꝰ ē forma ē malū eius: ſicut pͥuatio