Druckschrift 
3 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liber.

di mirati ſunt ſcilicet ph̓i intelligant qm̄ qui fecit hec: fortior eſt illis. Ro. pͥmo dicit̉. Inuiſibilia dei ea que facta ſūt intellecta conſpiciunt̉ ſeꝫquoqꝫ eius vir. Et di. Ex hac aūt admiratiōe deitimor ꝓcedit reuerētia. Un̄ dr̄ Iere. x. Magnūē nomē tuū in fortitudine: quis timebit te o rexgentiū. Tertio hec conſideratio aīas hoīuꝫ ī amo dīne bonitatis accēdit: qͥcqͥd .n. bonitatis ꝑfectionis in diuerſis creaturis ꝑticulariter diſtribu ē: totum in ipſo vniuerſaliter eſt adunatū ſicutin fonte totius bonitatis vt in pͥmo libro oſtenſuꝫeſt: ſi igitur creaturarum bonitas pulchritudo etſuauitas ſic aīos hoīum allicit: ipſius dei fontisbonitas riuulis bonitatū in ſingulis creaturis reꝑtis diligenter cōꝑata aīaſ hoīum inflāmatas totaīiter ad ſe trahet: vnde in p̄s. dicit̉. Gelectaſti medn̄e in fac. tu. et in oꝑibus ma. t. ex. alibi filijshoīum dicit̉. Inebriabūtur ab vber. do. tue quaſitotius creature: ſic torrēte volup. tu. pota. eos:qm̄ apud te eſt fons vite: Sap̄. xiij. dicitur ꝯtraquoſdā. Ex his que vident̉ bona .ſ. creaturis queſunt bona quādā participationē potueruntintelligere qui eſt .ſ. vere bonus īmo ipſa bonitas vt in pͥmo oſtenſum eſt. Quarto hec cōſideratio hoīes ī quādā ſimilitudinē dīne ꝑfectiōiſſtituit: on̄ſum eſt enī in pͥmo libro deꝰ cognoſcēdo ſe ip̄m in ſe oīa alia intuet̉: igit̉ chriſtiana fides hoīeꝫ de deo pͥncipalit̓ īſtruit. per lumē diuine reuelationis creaturarū cognitorē facit: fit īhomine quedaꝫ diuine ſapientie ſimilitudo Hīceſt qd̓ dr̄. ij. Corꝭ. iij. Nos vero oēs reuelata faciegloriam dei ſpeculantes in eandē imagine trāſformamur. Sic igitur patet conſideratio creaturaꝝ pertinet ad inſtructionē fidei chriſtiane:dicitur Ecc̄i. xlij. Memor ero operū dn̄i: que vidi ānūciabo in ẜmonibus domini opera eius. cognoſcē naturas creaturarū valet ad deſtruēdum errores qui ſunt circa deum.III.St etiam neceſſaad veritatis inſtructionē ſꝫ etiam adria creaturarū cōſideratio ſoluꝫerrores excludēdos. Errores nanqꝫ qui circa creaturā ſunt interdum a fidei v̓itate abducūt ẜm overe dei cognitioni repugnāt: hoc aūt multipliciter contingit. pͥmo quidē ex hoc creaturaruꝫnaͣm ignorātes ī hoc peruertūt̉ qn̄qꝫ id qd̓ nonpōt niſi ab alio pͥmā cām deū cōſtituūt nihilvltra creaturas vident̉ eſtimātes: ſicut fuerūt illi qui corpus qd̓cunqꝫ deū eſtimauerūt: de qͥbusdicitur Sap̄. xiij. Qui aūt ignē aūt ſpiritū aut citatū aerē aūt gyrū ſtellarū aūt nimiā aquā aut ſolem lunā deos putauerūt. Scd̓o ex hoc illudqd̓ dei ſolius eſt: creaturis aliquibus aſcribūt qd̓etiā ex errore circa creaturas contingit: qd̓ enī na

rei alicuiꝰ patit̉ ei non attribuit̉ niſi qꝛ eius naͣignoratur: ſicut ſi hoī attribuētur hr̄e tres pedes:qd̓ aūt ſolius dei eſt: na creature patit̉: ſicut qd̓ſolius hoīs ē patit̉ alteriꝰ rei naͣ: ex hoc ergonaͣ creature ignorat̉ p̄dictus error cōtingit: contra hunc errorē dr̄ Sap̄. xiiij. Incōicabile nomenlignis lapidibus īpoſuerūt. In hūc errorē labūt̉qui rerū creationē vel futuroꝝ cognitionē vl̓ miraculoꝝ operationē alijs cauſis ꝙͣ deo aſcribunt.Tertio v̓o ex hoc diuine v̓tuti ī creaturas operanti aliqͥd detrahitur hoc creature naͣ ignorat̉: ſicut pꝫ in his qui duo rerū pͥncipia cōſtituūt qui res ex diuina volūtate ſed ex neceſſitatenature a deo procedere aſſerunt: illi etiam reſvel oēs vel quaſdā diuine prouidentie ſubtrahūt:aut poſſe p̄ter ſolitū curſū oꝑari negāt: hecenī oīa diuine derogant ptāti: cōtra qͦs dicit̉ Iobxxij. Quaſi nihil poſſit facere oīpotēs eſtimabāteum: Sap̄. xij. Uirtutē oſtendis tu: qui non crederis in v̓tute cōſumatus. Quarto homofidē in deū ducitur ſic̄ in vltimū fineꝫ ex hoc igͦrat naͣs rerū ꝯn̄s gradū ſui ordinis ī vniuerſoaliquibus creaturis ſe putat eſſe ſubiectū quibusſuꝑior ē: vt pꝫ in illis voluntates hominū aſtrisſuppponūt. Cōtra quos dicit̉ Iere. x. A ſignis celinolite metuere gētes timēt: in illis qui āgeloscreatores animarū exiſtimāt: aīas hoīm mortales: ſi qua ſil̓ia hoīuꝫ derogāt dignitati. Sicpꝫ falſam quorūdā ſnīam qui dicebāt nihil int̓eſſe ad fidei veritatē quid de creaturis qͥſqꝫ ſētiretdūmo circa deū recte ſentiat̉: vt Augꝰ. narrat inlibro de origīe anime. error circa creaturas redundat ī falſam de deo ſcīam: hoīum mentesadeo abducit: ī quē fides dirigere nitit̉: ip̄as quibuſdā alijs cauſis ſupponit. Et ideo illiſ qui circacreaturas errāt penas ſicut īfidelibꝰ ſcripturaminat̉ dicēs in p̄s. Quoniā intellexerūt operadomini in opera manuū eius deſtrues illos:edificabis eos. Et Sap̄. ij. Hec cogitauerunt eirauerunt: ſubiungit. Non iudicauerunt honorem animarum ſanctarum. aliter conſiderat de creaturis philoſophusg aliter theologus.IIIIAnifeſtum ē autēex predictis conſiderationeꝫ circacreaturas habet doctrina fidei chriſtiane in ꝙͣtū in eis reſultat q̄dā dei ſimilitudo īꝙͣtū error in ipſis inducit in diuinoꝝ errorē: ſicalia ratione ſubijciuntur predicte doctrine ph̓iehumane: ph̓ia hūana eas conſiderat ẜm hmodi ſunt: vnde ẜm diuerſa rerū genera diuerſe ꝑtes ph̓ie īueniunt̉. fides autē chriſtiana eas