De mgr̄is ⁊ ne aliquid exigat̉
CCCXXIII
petens beneficiū p̄beret̉ quo etdocentis releuabit̉ neceſſitas. ⁊via pateret diſcētibꝰ ad doctrinā. ¶ Uerū qm̄ in multis ecclea ſijs id minime obſeruat̉: nos p̄dictū roborātes ſtatutū adijcimus vt nō ſolū in qͣlibet cathedrali eccleſia. ſꝫ etiā ī alijs quaꝝſufficere poterūt facultates. cōſtituat̉ magiſter idoneꝰ a p̄latocū capitulo ſeu maiori et ſanioriꝑte capituli eligēdus qͥ clericoseccl̓iaꝝ ip̄aꝝ gratis in grāmatica facultate ac alios īſtruat iuxͣpoſſe. Sane metropolis eccl̓iatheologū nihilominꝰ habeat qͥſacerdotes ⁊ alioſ in ſacra pagina doceat. ⁊ in his p̄ſertim īformet qͣ ad curā aīaꝝ ſpectare noſcunt̉. Aſſignet̉ aūt cuilibet mabgiſtrorū a capitulo vniꝰ p̄bendeꝓuentus. ⁊ ꝓ theologo a metropolitano tantūdē non qd̓ ꝓpterhoc efficiat̉ canonicus. ſed tamdiu redditus ip̄os percipiat: qͣꝫdiu ꝑſtiterit in docendo. Qd̓ ſiforte de duobꝰ magiſtris eccleſia metropoli. grauet̉ theologoiuxta modū p̄dictū ip̄a ꝓuideatgrāmatico ꝟo in alia eccl̓ia ſueciuitatis ſiue dioceſis q̄ ſufficerevaleat faciat prouideri.M Onorius tercius.¶ Prelati ⁊ capitula ad ſtudiatheologie ſcholares docileſ trāſmittere tenent̉. qui in abſentiaredditus p̄bendarū ſuaꝝ et beneficiorū per quinquēnlū inte-
gralit̓ percipiant et ſi ꝯprij redditꝰ ad ſuſtentationē ſtudij eisnō ſufficiunt debet p̄latus cumcapitulo eis ꝓuidere. magittrivero donec docuerīt integre ꝑcipiunt fructus bn̄ficioꝝ ſuorū.Uper ſpecula. ⁊ īfra. vo¶ Ꝙ lumꝰ ⁊ mādamꝰ: vt ſtatudtum in cōcilio generali de magiſtris theologis: ꝑ ſingulas metropoles ſtatuēdis inuiolabilit̓ē obſeruet̉. ¶ Statuētes vt quiatſuꝑ hoc ꝓpter raritatē mgr̄orūſe poſſent forſitan aliqͥ excuſareab eccleſiarū p̄latis ⁊ capitulisad theologice ꝓfeſſiōis ſtudiuꝫa aliqui docibiles deſtinent̉. qͥ cūdocti fuerīt in dei eccleſia velutſplēdor fulgeāt firmamēti ex qͥbus poſtmodū copia poſſit haberi doctorū: qui velut ſtelle inꝑpetuas eternitates māſuri adiuſticiā valeāt plurimos erudirequibꝰ ſi ꝓprij ꝓuētus eccl̓iaſticih nō ſufficiūt. p̄dicti neceſſaria ſb̓min iſtrent. docentes ꝟo in theologica facultate duꝫ in ſcholisi docuerint. ⁊ ſtudētes in ip̄a intek gre per annos quinqꝫ ꝑcipiantde licētia ſe. apo. ꝓuētus p̄bendarū ⁊ bn̄ficioꝝ ſuorū nō obſtāte aliqua cōtraria conſuetudinein vel ſtatuto cuꝫ denario fraudari non debeant in vinea dominicomparantes.Rubrica. De iudeis ⁊ ſaraceniſet eorum ſeruis.E X concilio math.
poteſt petere collectā. et hoc non prohibet̉ ex iſta litera. ſꝫ a clericis eiuſdem eccleſie ⁊ pauperibus nihil exigere debꝫ. ſed gratis docere: quia ꝓpter illos ſtatuitur beneficiū ⁊ nō propter diuites: ſed ſi ex honeſtate gratis omnibus ſeruiret boneſte faceret ⁊ laudādus eſſet: al̓s diuitibus gratis laborem ſuū impendere nō tenetur. ſi ꝟobeneficiū nullū ſuꝑ hͦcōſtitutū ē ſic̄ bonon̄.coctortbꝰ licite exigūtcollectā: qꝛ ſuis ſumꝑtibus hoc facere nōcogūt̉. sͣ. de p̄ſcrip. cūex officij. xij. q. ij. charitatē. ⁊. c. quicūqꝫ. ⁊.c.eccl̓iaſticis. ⁊ .xxviij. ꝙj. iā nūc. in fi. ſicut iuriſperitꝰ cōſiliū vendere pōt. xiiij. q. v. nō ſane. nec obſtat ſi dicasꝙ gratis debꝫ docereqͥa nihilominꝰ poteſtpetere laboris ſui mercedē ſicut teſtis qͥ gratis teſtificat̉ licite petit ſumptus. iiij. q. iij.§. venturis. ⁊ sͣ. de ſymo. cuꝫ ſit romana.iudex petit ſumptꝰ q̄gratis debet iudicaresͣ. d̓ vita ⁊ bone. cleri.cum ab omni. licite gͦpoteſt petere collectacui beneficiū conſtitutum non eſt. Ioan.a ¶ Obſeruat̉. vndeinſtaurādū eſt. et procurandum vt fiat. vtviij. diſt. que contra.b ¶ Prebende. qͥd ſinon vacat aliqua prebenda: expectet̉ quouſqꝫ vacet. nūquid cenonici tenent̉ aliū eligere vt numerꝰ ſit plenus: cuꝫ ille magiſternō ſit canonicꝰ. videt̉ꝙ ſic. sͣ. de inſti. cuꝫ ineccl̓ia. ff. de decu .l. generaliter. §. penl̓. et ſicanonici ad tēpus iuſta de cauſa retineatfructꝰ p̄bende: nihilominus eligere debental̓s curreret tēpus. sͣ.vt eccle. bn̄fi. vt noſtrū. maxime ſi numerus certus eſt ⁊ iuratꝰſed hoc non videt̉: qꝛ iſte electus nihil ꝑciperet ſed ſpūalia ſinetemporalibus diu eſſe nō poſſunt: ſicut nec anima ſine corporej. q. iij. ſi quis obiecerit. ⁊ dic ꝙ canonici eligere nō debent aliūautoritate huius cōcilij: nec dicūtur facere contra numerū veliuramentū. nec currit eis tempus ad eligendū beneficio huiuscōſtitutionis ꝙͣdiu fuit ibi magiſter qͥ doceat ⁊ ꝑcipiat illud beneficiū: quia nec dicit̉ beneficiuꝫ illud vacare niſi ab eo tēporequo magiſter ibi non fuerit: ſecus dico cum ex cauſa retineret̉ꝓuentus ad tempus. quia tunc currit tempus. vt in p̄dicta decreta. vt noſtrum. quia tunc electus modicum tempus poteſtexpectare. Itē nūquid aliquis magiſter poſſet eligi in canonicūſub illa conditione: vt doceret: non credo. quia ceſſare debetomnis conditio. ſed ſi vacante aliqua p̄benda ſtatueret ꝙ illudonus eſſet annexum illi prebende. non credo ꝙ tunc eſſet ſymonia. arg. sͣ. de p̄ben. ſignificatū. immo ſatis licitum. bern̄.c ¶ Prouentus: non tamen percipient quotidianas diſtrībutiones que tantū reſidentibus dari conſueuerunt. ſupra de preben. licet. Bernardus.
CCCXXIIIpiſUper ſpecula. ¶ Primo ponit ſtatutū antiquū: qd̓ ſecundo addendo corroborat: ibi. ſtatuentes. Abbas ſi.d ¶ In concilio generali. sͣ. c. proximo. Bernardus.e ¶ Obſeruet̉: nec tamē ſeruatur. ⁊ ita nullus eſt fructꝰ illiusſtatuti ⁊ aliorū. f ¶ Propter raritatem. qui nō habent a quodiſcāt bene habēt excuſationem: al̓s nonxxxvij. diſ. §. vlti. ⁊. ff.de iuris ⁊ fac. igno. l.regula. §. j. ⁊. ff. de bo.poſ. l. in bonorū. et qꝛquidam expēſas nonhabent vnde ſtatuit̉ꝙ beneficia habeantprout ſequitur.¶ Docibiles .ī. abiles ad docēdū: ⁊ iſti acapitulis pn̄t eligi vtmittant vt poſtmodūdoceant. ⁊ ſi ꝓpria bn̄ficia illis nō ſufficiātde bonis capl̓i ſuppleant̉ prout ſequit̉. ſedvt quid etiam mēbranas occupāt. xix. diſt.ſi romanorū. cum iſtius cōſtitutionis quoad hunc articulū nullus ſit effectꝰ ſicut necprecedentis. leges em̄iſte impoſite ſunt verbis ⁊ non rebus cumpotius contrariuꝫ ſitveruꝫ. C. cōmunia deleg. l. ij. in fi. ſed nunqͥd qui docibiles ſuntpoſſunt petere: vt ſuꝑpleat̉: quod eis deſitargu. ꝙ ſic ex hac conſtitutione. Bern̄.h ¶ Predicti. ſcꝫ brelati ⁊ capituli. ex hoc ēarg. ꝙ poſſunt ad hoccompelli.i ¶ Integre. nō tn̄ ꝑcipient quotidianasdiſtributiones. q̄ tantum reſidentibus dari cōſueuerūt: ſupra d̓p̄ben. licet. vbi de hock ¶ Annos: nūquiddeterminatio iſta determinat omnia p̄cedentia: nō videtur ꝙprimis aliquod tempus adijciatur: ſed docētibus et alijs qui acapitulis non eligent̉. ⁊ quia illi maius tēpus requirūt ad hocvt doceāt ꝙ ſatis videtur ex hoc. §. quia hic non fit mentio deillis. Sed contra ſupra de appel. inquiſi. argu. in fi. quia hec determinatio in fine ponitur. vt ibi dicitur.l ¶ De licētia. ſcꝫ genenerali conceſſa autoritate huius cōſtitutionis: vnde nō eſt neceſſe aliam indulgentiā impetrare: ſiclxxx. diſt. nō debere. ⁊. xvj. q. j. cunctis. ⁊ ea. diſt. quoniam. ⁊ sͣ.de tranſla. inter corporalia. ⁊. ff. de cōdi. inſti. que ſub conditione. §. vlt. ſed executio ſoīa interpretari debet ſi capitula hec nōſufficiant: quia parum valeret eſſe iura in ciuitate niſi eſſet quiea exequatur. ff. de ori. iur. l. ij. §. poſt originē. Bern̄.m ¶ Denario .i. premio. īmo qui venit extremus diſpenſatorevocante. tantūdem recipit quantum qui venerat ante. argu. sͣde conſtitij. cum omnes. Ioan.Aica. He indeis et ſaraceno. Supra viſum ē de his q̄ ſpiritūſanctū ꝑ ſymoniā vendēdo blaſphemāt ꝯſequēter ſūmittit dehis qͥ deū debonorāt male colēdo. vt ſūt iudei ⁊ ſaraceni. et dehis autor tractaturus ſummittit etiā de eoꝝ ſeruisduerte
Sꝫ