De ſententīa excōicationis
CCCLXXIII
lium inuocat qui committit inlegē: volumus ⁊ mādamus: vta tales ſi tercio a te cōmoniti ſeipſos contempſerint emēdare illius efficiant̉ immunitatis extores: que ꝓ clericorum tutela etb laicorū violentia coherēda dinoſcit̉ inſtituta. I Dem.¶ Ex excōmunicati denuncia/tione repellitur qui non premonuit ⁊ ei cōmunicauit.N pn̄tia dilecti filij: et inT. fra. Nec canonici ſuo decano excōicationē poſſunt obijcere. ¶ Cuꝫ ſuꝑ hoc nec ꝯmonitus nec impetitus fuerit: neqꝫipſi propter hoc eum duxerintceuitādum ſed epiſcopus in mēd ſa ⁊ canonici cōicaue int ei etiāe in diuinis.Dem.¶ Excommunicatus eſt doloſe permittens clericum percutiex quo poterat prohibere ⁊ nōprohibꝰUante p̄ſumptōnis ⁊ teA meritatis exiſtat in recto
res eccleſie manus inijcere violentas: ⁊ infra. ¶ Ne aūt ſolosviolētie hmōi auctores aliquorum p̄ſumptio eſtimet punientdos facientes ⁊ cōſentiētes pari pena plectēdos catholica cōdemnat auctoritas. ¶ Eos des linq̄ntibus fauere interp̄tamurqui cum poſſint manifeſte facinoribus deſinunt obuiari.¶ Dem in concilio generali.¶ Prelatus excōcare nō debetſubditū. niſi cōpetenti monitione premiſſa ⁊ ex cā manifeſta ⁊rōnabili ⁊ ꝯtrafaciēti imponit̉pena hic exp̄ſſa. itē punit̉ ſubditus qui falſo cōquerit̉ ſe excōicatū iniuſte. ⁊ ſb̓ijcit qͥd iuris ſip̄latus dicens ſe erraſſe vult excōicatum abſoluere ⁊ aduerſarius appellat ne abſoluat̉.Acro approbāte cōcilio ꝓ¶ Ꝙ hibemus ne qͥs in aliquēẜͦ excōicatōis ſnīam niſi cōpetētiadmonitōne premiſſa ⁊ ꝑſonisp̄ſentibus idoneis: per quas ſi
Za ¶ Tercio. hec eſt legitima admonitio. jͣ. eo. ſacro. ⁊ xxv. q.iiij. de p̄ſbyterorum. ⁊ xvj. q. vij. omnes decime. ⁊ ita iſti nō ꝑ.dunt priuilegium ſuum vſqꝫ ad terciam admonitionē. sͣ. e. inaudientia. ⁊ sͣ. de vi. ⁊ hone. cle. c. vl. ar. ꝯͣ. sͣ. eo. cū nō ab hoīe⁊. c. ꝑpendimus. ibi ſoluit̉. Illa em̄ intelligunt̉ de his qui grauiter excedunt vt exlr̄a patet hic ⁊ illa decre. in audientia loqͥtur de his qui in modicis excedunt: vndehabet hic locum admonitio ſed nō in cōtrarijs. Item ar. contra. sͣ. de cle. coniu. c.pe. ⁊. c. io. ibi ſtatim ꝑdunt priuilegitum ſꝫibi loquit̉ de cōiugatis qui nō pn̄t nec debent priuilegio clericali gaudere vt ibi dr̄⁊ p̄terea de alio priuilegio dr̄ ibi quam hicvt dr̄ in. c. Io.b ¶ Cohercēda. no.ꝙ nō ſolum in fauorēclericorum. ſꝫ etiaꝫ inmodū laicoꝝ hic fuitinſtitutum cum laiooppido ſunt clericisīfeſti. ij. q. vij. l. laicosvnde eſt argu. ꝙ clericus huic pͥuilegio renunciare nō pōt. sͣ. e.contingit .jͣ. ſicut necilli de fo. compe. ſi diligēti. vbi de hoc. ſi. ffd̓ īiur. l. j. §. vſqꝫ adeo⁊. l. ſi quis ſeruum. eaenim que tm̄ nos cōtingunt ⁊ non alios poſſumus renunciare. sͣ. de ar. cum tꝑe.idem eſt vbi pactum in odiū criminis ſtatutū eſt ar. C. ſi manci. ita alie. fue. ne ꝓſtitu. l. j. ſecus ſi nō in detaſtionē criminis.ar. C. ſi man. alie. vt manumittit̉. l. j. hec decre. olim non fuitin compilatione Innocētij.N p̄ſentia. ¶ Ponit dictū rōnē ſubdēs ibi: cū ſuꝑ. ab. ſi.c ¶ Euitandū. sͣ. de excep. a nobis. ꝯtra. Sol. excipi pōtꝯtra excōicatū accuſantē vel agentē qꝛ nullū crimē obſtat volenti exciꝑe. sͣ. de excep. cū inter. ⁊. c. dilecti filij. ſꝫ ſecus eſt vbidenunciat̉ excōicatio alicuius vbi repellit̉ denūciās vel agēsrōne cōionis vt hic: qui em̄ aliū denūciat debuit illū p̄monuiſſe aliter repellit̉. sͣ. de accuſa. cum dilectus. ij. ep̄s em̄ exciperenon pōt ꝯtra clericum ip̄m accuſantem cui prius cōicauit ethec in odium eius. sͣ. de accu. nulli. cum debeat habere ſecumhoneſtos viros. ij. q. ij. cum paſtoris. ⁊ ſic ꝑ patientiam perditquis bn̄ficium exceptōis. ſic. ff. de adu. ſi vxor. in fi. ff. de aquaplu. ar. labeo. sͣ. de publi. ſi ego. §. j. xxxij. q. v. horrēdus. ⁊ sͣ. deeta. ⁊ quali. accepimus. Item pōt hic ſumi ar. ꝙ ſi paſſus ſuꝫexcōicatū litem ꝯteſtari ꝙ ammodo nō poſſum exciꝑe contraip̄m: ſed hoc nō eſt verum: qꝛ exceptio excōicatōis in qualibetꝑte litis pōt opponi etiā ſi omiſſa fuerit a reo malicioſe: ſꝫ ipſetunc in expenſis punit̉ ⁊ iudex ex officio ſuo ⁊ ſi reus nihil dicat repellere dꝫ excōicatū vt. sͣ. de excep. exceptionē. ⁊ extra eo.Inno. iiij. in. c. pia ꝯſideratōe. in fi. Sꝫ hodie ꝑ illā decre. pia.ſi in ꝑte aliqua litis excōicatiōis exceptio obijciat̉ ⁊ ꝓbet̉ nōꝯdemnat̉ in expeuſis ſꝫ ea que acta ſunt valent ⁊ in ſequentibus non audit̉ donec fuerit abſolutus. de hoc no. in. c. p̄dictoexceptionē in glo. q̄ incipit etiam ſi excōicatio. ff. de poſtu. qͦsꝓbibet. ff. de peti. here. l. vl. in fi. ⁊ sͣ. de elec. nihil eſt. Io.d ¶ In menſa. ſi. sͣ. de cle. ex. mi. ꝓpoſuit. in fi.e ¶ In diuinis. qd̓ facere nō debuerūt. sͣ. e. ſignificauit.Uante. ¶ Legit̉ duobus modis in glo. ⁊ tercio mō exE extra glo. Et ẜm primū modū. h. d. Excōicatus qͥlibet ꝑ
mittens clericū ꝑcuti ſi ꝓhibere pōt. Scd̓m aliū intellectumh. d. Excōicatus eſt ꝑmittēs clericū ꝑcuti: ſi rōe officij poteratꝓhibere ⁊ nō ꝓhibuit ẜm terciā ⁊ veram lec. h. d. vt in rubroDiuidit̉ qꝛ p̄mittit culpā quam ſcd̓o aggrauat ibi: ne aūt. tercio aggrauationē declarat ibi: eos. Ab. Si. f ¶ Cōſentiēteshoc intelllige ꝑ cōꝑaritionē p̄ſtādo auctoritatē qꝛ tunc eadempena puniunt̉ faciētes ⁊ cōſentiētes ⁊ ſicintelligunt̉ verba iſtavbi inuenies ea. sͣ. deoff. dele. c. j. vbi de hͦ.⁊. ij. q. j. votū. ⁊ .xvij.q. iiij. oēs ſic. sͣ. e. mulieres. ⁊. c. nuꝑ.ric. lxxxiij. diſ. §. j. v. qͣInterp̄tamur.eſt grandis. ⁊. c. ſe. etlxxxvj. di. paſce. ff. deli. agno. necare. et itavidet̉ peccare oīs dnō defendit aliū ſi poteſt. xxiij. q. iij. nō inferenda. ⁊. c. vlt. ⁊ ſi nōpoſſit aliter defendere ſaltē defendat clamore. ff. ad ſille. l. ij. §hoc aūt. Sed non videt̉ ꝙ teneat̉ defendere: qꝛ licitū eſt recipere pecuniā pro defenſione alicuius. ff.qd̓ met. cau. metū. §.ſed licet. nec repetit̉ ſidata fuerit: vt ibi dr̄.ff. de dona. ſi pr̄. §. j.ergo vnus alterū defendere non tenet̉ qꝛſi ad hoc teneret̉ pecunia repeti poſſet. ff. de ꝯdi. ob tur. ca. l. vl. Dicit Io. ꝙ qͥlibettenet̉ defendere aliū ꝑ capl̓a p̄dicta. ⁊. xc. di. p̄cipimus. ⁊. iij. q.j. nulli. ⁊. c. ſe. nec obſtat qd̓ dr̄ ⁊ pōt dari pecunia ꝓ defenſiōe.nam ⁊ officiali dat̉ pecunia qui tn̄ gratis tenet̉ impendere officium ſuum. xxiiij. q. v. nō ſane. ad defenſionem clericorū quicquid dicas de laicis quilibet tenet̉ qꝛ hoc ꝑtinet ad publicumius di. j. ius publicū. vn̄ ꝓpter publicā vtilitatē ampliāda ſūtverba edicti: qꝛ fauore religionis multa ꝯtra rōnē inſtituunt̉ff. de reli. ⁊ ſum. fu. ꝑſone. hec dicit Io. Sed hec tria generaliter dicere graue eſt qm̄ poſſet aliquis ꝑiculū incurrere: vn̄ alijdicūt ꝙ ad ſolos p̄latos ſiue iudices vel alios qui habēt aliaꝫptātem in alios hoc ꝑtinet ⁊ ad hoc tenēt̉ qui rōne ptātis adhoc tenent̉ ⁊ nō alij. xxiij. q. iiij. forte. ⁊. c. duo iſta noīa. vnde ſiego qui nō habeo aliquā ptātem video ꝙ aliqͥs vult verberare clericū ſiue ꝑcutere ſine meo conſilio vel auxilio nō credoꝙ ſim excōicatus ſi nō ꝓhibeo illū licet al̓s forte peccē qꝛ ip̄mnō defendo cum poſſim pena em̄ nō dꝫ amplius egredi qͣꝫ delictū reꝑiat̉. sͣ. de his q̄ fi. a maio. par. ca. queſiuit. ⁊. C. de pe.ſancimus. Et qd̓ dicit qui cum poſſint intelligo de his qui rōne ptātis quam habēt in illos ad hoc tenent̉ al̓s cōſentire vident̉ ⁊ p̄ſtare auctoritatem ſi vident illum ⁊ nō ꝓhibēt. Aliaeſt ꝓhibio ſociorum ⁊ aliorū: qꝛ illi ſolūmō admonēdi verbisſed non factis. vt dicit Hug. lxxxiij. di. error. ar. ꝯtra. xxiij. q. iijnon inferenda vbi dicit̉ ꝙ tenemur iniuriam ꝓpulſare a ſocioſed ibi exponit̉ ſi poteſt .i. ſi eſt in poteſtate conſtitutus ⁊ ſi etiam tenear iniuriam ꝓpulſare non tamen ꝓpter hoc ſum excōicatus vt dixi. nam nullus eſt excōicatus ex facto alterius niſiparticipando vel in locutione vel in or̄one aut in crimine. sͣ.eo. nuꝑ. vel niſi mandatū vel auctoritatem p̄ſtiterit. sͣ. eo. mulieres. ſed hic nullo tali modo participat capitula que inducit Io. ꝓ ſe de p̄latis loquunt̉.Tria ſunt dicta vt pꝫ ex rubro. ſcd̓m ibi verū.S Tcin ibi: ſi vo. bT Cōpetēti trinā vꝫ sͣ. e. ꝯtigit. ij. cū ſuis