Cap. XXXIXBeati. Gregorijpape
motus cauſaſqꝫ vigilare ⁊ paliſtrarū morein diuerſi lateris arte ſe vertere Multo tamen acriori labore fatigatur quando vniecōtrarijs vitijs ſeruienti predicare compellitur. ¶ Plerūqꝫ enim quis lete nimisconſperſionis exiſtit. ſed tamen eum repēte ab orta triſticia īmaniter deprimit. Curandum itaqꝫ predicatori eſt quatenus ſictergatur triſticia que venit ex tempore vtnon augeatur leticia que ſuppetit ex conſperſione. ⁊ ſic frenetur leticia que ex conſperſione eſt vt tamen non creſcat triſticiaque venit ex tempore. Iſte grauatur vſuīmoderate precipitationis ⁊ aliquādo tamen ab eo qd̓ feſtine agendum eſt euꝫ visprepedit ſubito nate formidinis. ille grauatur vſu īmoderate formidinis ⁊ aliquādo tamen in eo qd̓ appetit temeritate impellitur precipitationis. Sic imqꝫ in iſtoreprimat̉ ſubito aborta formido. vt tamēnō excreſcat enutrita diu precipitatio. ſicin illo reprimatur aborta repente precipitatio. vt tamen non conualeſcat impreſſaex conſperſione formido. Quid auteꝫ mirum ſi mentiū medici iſta cuſtodiunt. duꝫmedici corporū tanta diſcretionis arte ſetemperant qui non corda ſed corpora medentur. Plerūqꝫ enim debile corpus opprimit languor imanis. cui languori ſcilicet obuiari adlutorijs fortibus debet. ſedtamen corpus debile adiutorium forte nōſuſtines. ſtudet igitur qui medetur. quātenus ſic ſuper exiſtentē morbuꝫ ſubtrahatvt nequaꝙͣ ſuppoſita corporis debilitascreſcat. ne fortaſſe languor cū vita deficiat. Tanta ergo adiutorium diſcretionecomponit. vt vno eodēqꝫ tēpore ⁊ lāguori obuiet ⁊ debilitati. Si igitur medicinacorꝑis indiuiſe adhibita ſeruire diuiſibiliter pōt. tūc enī vere medicina eſt qn̄ ſicper eā vitio ſuꝑexiſtēti ſuccurrit̉ vt etiamſuppoſite cōſperſioni ſeruiat. Cur medicina mētis vna eadēqꝫ predicatione appoſita morū morbis diuerſo ordine obuiarenō valet que tāto ſubtilior agitur. quātode inuiſibilibus tractatur.
Q aliqn̄ leuiora vitia relinquēda ſint vt grauiora ſubtrahant̉.Capitulum. XXXIX.Ed qꝛ plerūqꝫ dū duoꝝ vitioꝝlāguor irruit. hic leuiꝰ. illd̓ fortaſſe grauiꝰ premit. ⁊ illi nimiruꝫ vitio rectius ſub celeritateſubuenit̉ ꝑ qd̓ feſtine ad interitū tenditur⁊ ſi hic a vicina morte reſtringi nō poteſtniſi illud etiā qd̓ exiſtit contrariū creſcat.Tollerandū itaqꝫ predicatori eſt. vt ꝑ exhortationē ſuam artificioſo moderaminevnū patiat̉ creſcere. quatenꝰ aliud poſſit avicina morte retinere. Qd̓ cum agit nonmorbum exaggerat. ſed vulnereti ſui cuimedicamentū adhibet vitam ſeruat. vt exquirende ſalutis congruū tempus inueniat. Sepe enim quis a ciboruꝫ ſe ingluuieminime temperans iamqꝫ pene ſuperatis luxurie ſtimulis premitur. qui huiuspugne metu territus dum ſe per abſtinentiam reſtringere nititur. inanis glorie tēptatione fatigatur. In quo nimirū vnumvitium nullatenus extinguitur. niſi aliudnutriatur. Que igitur ardētius peſtis inſequenda eſt. niſi que periculoſiꝰ premit.Tollerandū nāqꝫ eſt vt per virtutē abſtinentie interim arrogantia cōtra viuenteꝫcreſcat. ne eum per ingiuuiē a vita funditus luxuria extinguat. Hinc eſt ꝙ Paulus cum infirmū auditorem ſuū perpenderet aut praua adhuc velle agere. aut de actione recta humane laudis retributionegauders ait. Vis nō timere poteſtatem.Bonum fac ⁊ habebis laudē ex illa. Neqꝫ enim ideo bona agenda ſunt vt poteſtas huius mundi nulla timeatur. aut perhec gloria tranſitorie laudis aſſumatur.Sed cum infirmā menteꝫ ad tantū roburaſcendere non poſſe penſaret. vt ⁊ prauitatem ſimul vitaret ⁊ laudem. Predicator egregius ei admonēdo aliquid obtulit. ⁊ aliquid tulit. Concedendo enim lenia: ſubtraxit acriora. vt quia ad deſerenda cuncta ſimul nō aſſurgeret. Duꝫ in qd̓dam ſuum animus familiariter relinquit̉