Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioXIIII3

XIIII

nec faciendi ſed patiēdi. Dicendū poſt ſeqͥt̉Aut em̄ agente faciēte leui aūt ab impediētia ꝓhibetia ſoluēte. ita eſt gn̄al̓r qꝛ qn̄ aliqͥdeſt in potētia in naturalibꝰ reqͥrit̉ alid̓ mouesvel ſe vel accūs. vt ſupra dictū eſt. Hoc pꝫ comentatorē ibidē. Propriū inqͥt eſt eēntiali potētie vt fiat in actu niſi ꝓpter motorēeēntialē. Et venit ad actū niſi qn̄ duogregant̉ ſcꝫ recipiēs et agēs. Ecōtrario potētie accn̄tali indiget ad vt exeat in actūmotore extrīſeco niſi accn̄s eſt receſſus impedimēti. Item poſt. indiget vt exeat intiactū alio motore extrinſeco ſit potētia accidētalis. Ad aliud dubiū d̓r oīs malꝰ dicit̉ignorās: qͥn ſciēter poſſꝫ homo facere ꝯtraiudiciū rōnis: ſꝫ qꝛ malus multas ignorātias īcurrit: qͣs incurreret ſi eſſꝫ bonꝰ. qꝛ exercitiū experientiā in bonis actibus poſſꝫ acqͥrere notitiā multoꝝ ignorat ꝓpter malitiā.Ad aliud dico volūtas ꝓpͥe eſt potētianalis qꝛ valet ad oppoſita ẜm inētionem ph̓i ip̄a ꝓpter libertatem ſuā poſſet indrnteragere in vnū oppoſitoꝝ vel in reliquū. ita ſieſſꝫ potētia paſſiua nullo actiua videtur quō poſſit ſaluari eius libertas. Si dicisẜm ph̓m ibidē ad potētia rōnalis de qualoquit̉ ph̓s agat in vnū oppoſitoꝝ ī alid̓:opꝫ det̓minet̉ aliud. volūtas det̓minat ſeip̄am reſpectu taliū. Rn̄deo duplex ēactio cōueniēs hōi: exterior interior. Tūc adhoc volūtas agat actū exteriorē mediate vl̓immediate magis vnū ꝙͣ eius oppoſitū. putaābulare ꝙͣ ābulare. coedere ꝙͣ cōedere:opꝫ det̓minet̉ ad vnū illoꝝ aliud a ſe. puta electōem ſiue volitōem efficacē̓: vult vnūeſſe aliud. Et ſic intelligit ph̓s qn̄ dicitdet̓minet̉ ad ꝓhereſim electōem. Operatiointerior duplex eſt. vna īmediate ē in ptātevolūtatis ſicut volitio. alia non eſt in ptātevolūtatꝭ niſi mediāte pͥmo actu: pͥmo actudeſtructo ille actꝰ eſt in ptāte aīe ſic̄ ītelligere. Et vnū actū elicit ꝯtingēter liberealiū natural̓r. Loquēdo pͥmo actu: poſitoſufficiēti nccͣrio requiſito ad talē actū. putaad actū volūtatis: ſi obiectū cognoſcat̉ et deꝰvelit ꝯcurrere volūtate ad candū qn̄ placꝫvolūtati: pōt volūtas ex ſua libertate ſinealia det̓minatōe actuali vel hītuali actū illuꝫ eiꝰ obiectū elicere vel elicere. Et reſpectu illius actꝰ opꝫ in aliquo det̓minet̉ volūtas niſi a ſeip̄a. Sed loquendo de ſcd̓o actuputa de intellectōe vniꝰ obiecti magꝭ ꝙͣ alterius. ſic vtrūqꝫ ſit eqͣlit̓ pn̄s intellectui. Tuncdico ad aīa intelligat vnū plus ꝙͣ aliudopꝫ ip̄ꝫ det̓minari aliū actū īmediate ē in

eius ptāte. puta volitionē qua vult intelligere vnū reliquū. Et hec eſt intētio ph̓i indicto loco. Ad rōnes alteriꝰ opinionis. Ad dico. ſimilit̓ ad ſecūdā eſt ſimile deappetitu ſenſitiuo rōnali. qꝛ appetitus ſenſitiuus habet aliquē actū poſitiuū niſi actuꝫdeſiderādi: eius oppoſitū. puta actū fugiēdi vindicādi. ſꝫ appetitꝰ rōnalis habet duplicēactū amoris reſpectu obiecti abſentꝭ. vnū quodiligit tale obiectū in ſe ꝓpter ſe eſt amoramicitie: aliū quo cōcupiſcit et deſiderat taleobiectum vt bonum ſibi vel alteri. Nūc autēin appetitu ſenſitiuo preſente obiecto delectabili ceſſat actꝰ deſiderij: qꝛ ille eſt niſi reſpectu abſentis vt abſens eſt. et tūc appetitusſenſitiuꝰ nullū actū habet circa tale obiectū: ſꝫſolū delectationē cauſat̉ ab obiecto mediāte cognitiōe ſenſitiua ſine actꝰ appetitꝰ medio. Volūtas aūt qn̄ obiectū priꝰ deſideratū ēpn̄s ſibi vel alteri cui deſiderauit: habꝫ tūcactuꝫ deſiderij ꝓpter eandē rōem: ſꝫ habet tūcactū amicitie quo diligit tale obiectū in ſe: qͥaille actꝰ pōt indifferēter reſpectu p̄ſentis abſentis. Et tūc mediāte actu illo cauſatur delectatio in volūtate. forte illa delectatio augetur per apprehenſionē p̄ſentie talis obiecti:poſt actu deſiderij p̄t illa cognitio cauſare delectationē in volūtate īmediate ſicut in appetitu ſenſitiuo. Et vel eſt duplex delectatiovna ſequēs actū d̓ſiderij qn̄ obiectū eſt p̄ſens iſta tūc cauſat̉ ab obiecto cognitōe apprehenſiua: ſicut eſt in appetitu ſenſitiuo. Et aliacauſata ab actu amicitie: qd̓ videtur ſuꝑfluuꝫUel erit vna delectatio intēſior ꝙͣ ſi ſolū hr̄etactū deſiderādi vl̓ amādi. videt̉ verū. Un̄ſi volūtas nullū actū hr̄et reſpectu obiecti abſentis niſi actū deſiderādi: nec hr̄e poſſet: tūceēt ꝯn̄ter dicēdū: volūtas pn̄te tali obiectoſolū hr̄et delectatōeꝫ: nullū aliū actū. licꝫ reſpectu obiecti abſentꝭ hēat de fcō niſi actūdeſiderij: poſſet tn̄ aliū hr̄e: illū hꝫ pn̄te obiecto: tūc pꝫ diſtīctio int̓ actū talē d̓lectatōeꝫ.Ad aliud de graui pꝫ eſt ſil̓e: qꝛ gͣue nul actū hꝫ natural̓r niſi motū ad cētruꝫ qn̄ ē exͣip̄m. qn̄ eſt ī cētro ſolū hꝫ qͥetē oppoſitā illimotui: ſic eſt ī ꝓpoſito ꝓpt̓ cāꝫ dictā. Et ſiq̄rat̉ qͥd mouet̉ gͣue effectie qn̄ ē exͣ locū ſuū?Rn̄deā mouet̉ grauitatē ſuā ē qͣlitas diſticta ab eiꝰ ſb̓a: ſi ſeꝑaret̉ potētiā dei adhūc mouebit ſe ad cētrū. Ad alid̓ dico pnt Aſeꝑari miracl̓oſe tm̄: ſic̄ pꝫ ī āgel̓ bōis mal̓: ſic̄ſupra dictū ē. Ad vltimū pꝫ ex pͥmo d̓lecta Atio ē ī aīa ſb̓iectīe. vbi huiꝰ facile rn̄ſionē poteris īuēire. Ad argumēta aūt pͥncipalia patētſolutiōes ex dictꝭ. Et hec de qōibꝰ huiꝰ operis.L I

X vi

Ad ſcd̓m tertidub

Ad primuꝫ te.

Ad quintā

Ad quintā

Ad quarta

Ad tertiā

HAd pͥmā ſcd̓prime opi.