VIII. T. IXEueſtionese
talem penā: ſed ad vitā eternā. Tūc ſi inueniret̉ in vtroqꝫ tꝑe illū actum cōmiſiſſe: tūc in atꝑe eſſet pctōr ⁊ in b non. ⁊ ꝑ ꝯn̄s pōt pctm̄ ſicdeleri ꝑ ſolā trāſitōem tꝑis ſine oī actu vel habitu vel reſpectu nouo. ⁊ ſic ille trāſiret de ꝯͣdictorio in contradictoriū ꝑ ſolā mutatōeꝫ tꝑis⁊ nulla alia mutatōe facta in quocunqꝫ. ſiue hͦcōtingat per aliquē actum nouū in pctōre propter quē deus ordinauit pctm̄ illud nō īputari ad penā eternā. ſicut mō deꝰ remittit de fcōpeccatū mortale ſiue cōtingat ꝑ actū nouū inalio a peccatore ꝓpter queꝫ deꝰ remittit illudpeccatū ſicut ſi remitteret nobis peccata ꝓpt̓oꝑa xp̄i. nō tn̄ oꝫ ꝙ ſit aliquis nouꝰ actꝰ nccrionec in peccatore nec in quocūqꝫ alio: ad hoc ꝙpeccatū remittat̉. Iſtis viſis dicendū eſt adq̄ſtiones ꝓpoſitas. ⁊ circa primā q̄ſtionē. pͥmojvidendū eſt de infuſiōe gratie ⁊ expulſiōe cul-pe quō iſta habēt ſe int̓ ſe. Secūdo vtrū ꝑ penitetiā deleat̉ culpa et īfundat̉ gratia cū alijsvirtutibꝰ. Tertio vtrū iſta gratia infuſa ſit eadē cū illis que infundūtur in alijs ſacramētis.Quarto ad queſtionē ſecūdā. Quīto mouēdaſunt aliqua dubia et ſoluēda. Circa primā q̄ſtionē eſt difficultas cōis. Utrū expulſio vniꝰcōtrarij ſit prior inductiōe alteriꝰ cōtrarij. ⁊ hͦloquēdo ꝓprie. qꝛ alit̓ loquēdū eſt de illis q̄ opponūtur ꝓpͥe ⁊ ex natura rei: ſiue vtrūqꝫ ſit poſitiuū ſiue aliud ſit priuatiuū vel negatiuuꝫ. ⁊alit̓ de hijs que nō ꝓprie opponunt̉ ex naturarei. ſed ſi opponūtur: hoc erit ſolū ꝑ aliquā cāꝫextrinſecā inſtituentē. De pͥmo dico ꝙ expulſio vniꝰ cōtrarij eſt pͥor natura inductiōe alterius cōtrarij. licꝫ aliqͥ dicāt ꝙ inductio vniusſit pͥor ꝙͣ expulſio alteriꝰ qd̓ ſic ꝓbant. qꝛ illudeſt priꝰ natura: qd̓ ab agēte naturali priꝰ intendit̉. ſꝫ inductio forme eſt hmōi ⁊ nō expulſio alteriꝰ niſi ꝑ accidēs: ſicut inducēs albedinē nōintēdit nigredinē expellere niſi ꝑ accidēs. Sꝫiſtud nō valet. qꝛ ẜm ph̓m ⁊ cōmetatorē. v. metaphiſice ⁊. vij. illud eſt prior natura qd̓ pōt eēſine alio ⁊ aliud nō ſine illo. Exemplū de ſubſtantia ⁊ accidēte ẜm ph̓m. vij. metaphiſice. ſꝫexpulſio vniꝰ forme pōt eē ꝑ potētiā diuinā etetiā ꝑ naturā ſine īductiōe alteriꝰ ⁊ nō ecōtra⁊ hͦ tenēdo ꝙ deꝰ nō pōt facere cōtraria ſimuleſſe in eodē ⁊cͣ. Exemplū. qꝛ albedo p̄t expelliab aliquo ſubiecto. ⁊ tn̄ nō oꝫ ꝙ nigredo inducatur: qꝛ ſubiectū eſt ſic indifferēs ad iſta ꝯͣriaqꝛ pōt carere vtroqꝫ etiā naturalit̓. ⁊ iō nō opꝫad expulſioneꝫ vniꝰ ſeqͥ īductionē alteriꝰ. Sidicas ꝙ ꝑ naturā nō p̄t vna forma expelli niſiinducat̉ alia. qꝛ generatio vniꝰ eſt corruptio alteriꝰ ⁊cͣ. Dico ꝙ aſſumptū eſt falſum. qꝛ expulſio ⁊ inductio ſunt diſtincte mutatiōes et deꝰ
pōt coagere cū creatura ad expulſionē nō coagēdo nec ꝯcurrēdo ad inductionē. ⁊ tūc natura creata p̄t expellere vnā formā natural̓r: nōobſtāte ꝙ deꝰ ꝯcurrat ſecū: ſꝫ nō poteſt aliā inducere: qꝛ deꝰ nō cōcurrit. ideo ꝑ naturā p̄t fieri corruptio ſine generatiōe. ſꝫ illa ꝓpoſitio allegata corruptio vniꝰ ⁊cͣ. Habet intelligi qn̄deꝰ cōcurrit equalit̓ in oī actione creature: etalit̓ nō eſt vera. prīa rō ſuperiꝰ inducta ꝯcluditoppoſitū. qꝛ ẜꝫ ph̓ꝫ. ix. metaphiſice. et. ij. poſteriorū illa q̄ ſunt priora intētōe ſunt poſteriorain executōe. ⁊ iō lꝫ inductio forme pͥus intēdatur cū hͦ tn̄ ſtat ꝙ ſit poſterior in effectu. p̄dctāaūt ſunt intelligēda eſſe vera tenēdo ꝙ deꝰ nōpōt facere duo ꝯria eſſe in eodē ſubiecto: quiatūc nec expulſio vniꝰ forme pͥor natura eſſet inductiōe alteriꝰ. nec ecōuerſo: qꝛ tūc ſicut expulſio vniꝰ forme pōt eſſe ſine inductōe alteriꝰ itaecōuerſo inductio vniꝰ pōt eſſe ſine expulſiōealteriꝰ: qꝛ p̄nt eſſe ſil̓ ẜm iſtā viā. ⁊ iō ẜm iſtamopinionē neutra eſſet pͥor alia: ſꝫ hͦ videt̉ irrationabile ⁊ includēs ꝯͣdictōem. Loq̄ndo aūt deduobꝰ qͥ nō ꝓprie opponunt̉ formalit̓ ⁊ intrinſece: ſꝫ ſi opponunt̉ ſolū opponunt̉ ꝑ cām extrīſecā quō eſt de culpa ⁊ gr̄a: qꝛ nullū abſolutumī vno repugnat formalit̓ alicui abſoluto ī alioſꝫ ſi opponant̉ ſolū opponunt̉ inſtitutiōe dīnaq̄ ordinauit ꝙ qͥcunqꝫ eſſet in tali culpa eſſꝫ indignꝰ vita eterna: ⁊ quicunqꝫ hret gr̄am eſſetdignꝰ vita eterna. ⁊ ꝑ ꝯn̄s ex inſtitutōe diuinaſi gr̄a ⁊ culpa eſſent in eodē ille eſſet dignꝰ vita eterna ⁊ nō eſſet dignꝰ vita eterna q̄ eſt manifeſta ꝯͣdictio. De iſtis aūt ⁊ cōſil̓ibus q̄ nonopponūt̉ ex natura rei dico ꝙ nec expulſio vnius eſt pͥor inductōe alteriꝰ ⁊ ꝑ diuina potētiaꝫpn̄t eſſe ſil̓ ⁊ īdifferent̉ vnū ſine alio. ⁊ ecōuerſoPrimū ptꝫ: qꝛ ſic nulla eſt īter ea repugnātia:niſi ex īſtitutōe diuina: ſꝫ deꝰ potuiſſet alit̓ ordinaſſe. igit̉ ⁊cͣ. Scd̓m ptꝫ ꝙͣtū ad vnā partē: qꝛdeus pōt infundere gr̄am ſine expulſiōe: ſicutptꝫ in pͥmo angelo ſtatī in quo nulla culpa p̄ceſſit infuſione gr̄e ⁊ de pͥmo hoīe ptꝫ etiā ẜmaliquos qͥ dicūt eū hūiſſe gr̄aꝫ an̄ lapſū. Quātū ad ſcd̓am ꝑtē pꝫ: qꝛ ſicut inſtituit penā eternā alicui infligendā ꝓ pctō mortali ſine infuſione alicuius poſitiui ſicut pͥus ꝓbatū eſt: itapōt illā penā ⁊ obligatōeꝫ ſibi remittere ⁊ oēꝫoffenſam ſine infuſione poſitiui. Confirmaturqꝛ deꝰ p̄t ſuſpēdere inflictōeꝫ illiꝰ pene ꝓ pctōvſqꝫ ad tp̄s vt manifeſtū eſt. ⁊ hoc ſine infuſione poſitiui. igit̉ eadē rōne pōt ſuſpendere inflictionē illius pene imꝑpetuū abſqꝫ hoc ꝙ infūdat aliquam gr̄am. de facto tamen ⁊ regulariter prius eſt expulſio culpe ꝙͣ infuſio gratie:quia de facto et regulariter non remittitur
Rn̄ſio ad pͥmaꝫq̄oneꝫ pͥncipalē q̄eſt ſcd̓s articulusqͥnqꝫ cōtinet ꝑtiales articulos
Circa primū