QueſtioIII

III

gēdo per gratiam caritatem. quia pono ꝙ ſūtidem om̄ino licet ſint hic diuerſa noīa ⁊ diuerſi conceptus. deus de potētia ſua abſoluta poteſt remittere culpam ⁊ penam ſine collatiōegratie. Cuius cauſa eſt. quia quēcunqꝫ poteſtacceptare tanꝙͣ dignū vita eterna ſine oī gratia inherente illi poteſt remittere omneꝫ culpam ſine om̄i infuſione gratie: ſed deus nuncpoteſt primum facere vt patet ī primo huius.igitur poteſt facere ſcd̓m. Confirmatur: quianon videtur contradictio quin deus poteſt dare alicui exiſtenti in peccato mortali viſionemeſſentie ſue in illo inſtanti in quo poteſt daregratiam quā ſibi vult dare. ergo multomagispoteſt eum acceptare tanꝙͣ dignum vita eterna in eodē inſtanti in quo poteſt ſibi dare gratiam quā ſibi vult dare poſtea. ſed primuꝫ poteſt puta eſſentie viſionem cauſare ſine omnigratia preuia informante. igitur multomagispoteſt eum acceptare ſine gratia. ⁊ per conſequens ſibi remittere omne culpaꝫ ſine gratia.de hoc quere ibi. Tamen dico de facto ꝙ gratia infunditur quāuis probari non poſſit ꝑ rationem: ſed quia hoc ſonāt auctoritates ſacreſcripture ⁊ dicta ſanctoꝝ. ideo teneo hoc cumeis. Circa ſcd̓m an gratia ſiue caritas poſſitinfundi ſine alijs virtutibus theologicis: puta ſine fide ⁊ ſpe. Et arguitur ꝙ nō. quia ſicutſe habet habitus ad habituꝫ: ſic actus ad actū⁊ econuerſo: ſed nullus actus poteſt eſſe in volūtate niſi prius ſit in intellectu. igitur nec habitus voluntatis poteſt eſſe ſine habitu intellectus. ſed caritas eſt habitus voluntatis quodiligit deum: et fides eſt habitus intellectusquo intelligit deum. igitur ⁊cͣ. Si dicatur ꝙ actus caritatis poteſt eſſe ſine actu fidei: ſicutpatet in patria. Contra. ſaltem tunc nō poteſteſſe ſine actu intellectus. ⁊ ſimiliter actus patrie nō eſt ad propoſitum in via. ⁊ ita videturꝙ caritas neceſſario preſupponit aliquē actūvel habitum in intellectu. Ad iſtam difficultatem reſpondeo ꝙ deus poteſt facere de potentia ſua abſoluta caritatem ſine fide et ſpe.ratio eſt: quia quando vnū abſolutum non dependet neceſſario ab alio abſoluto: poteſt fieri ſine eo ſine cōtradictione. ſed caritas eſt qͥdabſolutum ⁊ non dependet a fide ⁊ ſpe vt manifeſtum eſt: quia in nullo genere cauſe. igitur⁊c̄. Confirmatur. quia quando abſolutū reſpicit diuerſa obiecta diſparata ſi poteſt eſſe ſineeis ſeparatim per naturam poteſt eſſe ſine eisconiunctim per potētiam diuinam: ſed in patria poteſt caritas ſeparari a fide ⁊ ſpe ſeparatim. igitur ⁊cͣ. Et licet appareat neceſſitas inactibus: ſic ſcilꝫ ꝙ actus voluntatis neceſſa-

rio preſupponit actum intellectus: tamen inhabitibus non eſt talis neceſſitas: quia deuspoteſt ſuſpēdere actiuitatem intellectionumreſpectu generationis habitus: ita ꝙ non poſſent generare habitum ⁊ cōcurrere cum actuvoluntatis ad generandū habitum. ⁊ tūc hocpoſito generabitur habitus in volūtate ⁊ noin intellectu. ⁊ tūc ad habendum habitum involuntate ſufficit ꝙ obiectū oſtendatur volūtati per actum intellectus ſine om̄i habitu generato. Si dicas ꝙ tunc poteſt generari virtus moralis in voluntate ſine prudentia in inItellectu. Reſpondeo ꝙ non eſt inconueniēsꝙ deus faciat virtutem moralem ſine prudentia habituali. quia deus poteſt ſuſpēdere actiuitatem actus prudentie reſpectu generationis habitus: ⁊ poteſt concurrere cum actu voluntatis reſpectu generationis virtutis moralis habitualis. ſi tamen deus nō poteſt facereactum voluntatis abſqꝫ actu intellectus. tūcdicitur ꝙ virtus moralis non poteſt eſſe ſineactu prudentie. Contra. impoſſibile eſt virtutem moralem eſſe ſine ſuo obiecto. qꝛ ſicut impoſſibile eſt ꝙ aliquis intelligat ſe intelligereniſi intelligat. ita impoſſibile eſt talem virtutem eſſe ſine tali obiecto. nūc autem obiectapartialia virtutis moralis ſunt circunſtantie ſicut locus ⁊ tempus inter quas eſt precipua recta ratio cuius actus debet conformariad hoc ꝙ ſit virtuoſus perfecte. ⁊ per ꝯſequēsimpoſſibile eſt virtutem moralem eſſe ſine recta ratione que eſt actus prudentie. Ad argumētum dico ꝙ non eſt ſimilis proportio interhabitum ⁊ habitum: ſicut eſt inter actu ⁊ actūquia actus voluntatis non cauſatur ab habitu intellectus niſi mediante actu elicito ab illo habitu. ⁊ ideo actus ītellectus eſt cauſa immediata actus volūtatis. ſed habitus intellectus a quo elicitur ille actus nō eſt cauſa volitionis: nec habitus generati a tali volitione:ſed tantum eſt cauſa cauſe: ⁊ ita eſt cauſa mediata: quia non eſt cauſa actus volūtatis: nechabitus generati per illum actum niſi tātummediante actu proprio. nunc autem poteſt deus ſuſpendere actiuitatem illius actus reſpectu generationis habitus in intellectu ⁊ nonin voluntate. ⁊ ideo non eſt ſimile. Circa tertium vtrum infuſa caritate infundantur virtutes morales: dicitur ꝙ ſic. cuius ratio eſt: qͥadeus non minus perfecte operatur in operibus gratie ꝙͣ natura: ſed nō inuenit̉ in naturadare aliqd̓ principiū aliarum operationū niſidet omīa neceſſaria ad illa opera ſicut nō datvirtutem progreſſiuam. niſi det organa ⁊ oīarequiſita ad organum. ⁊ ſic de alijs operibus

Ilidiam

R

Repulſīo

Inſtantia

eAd tertiam