LibriA Al
ditionibus bene vel male nō valet: ſed iſta eſtmagis propria differentia quaꝫ innuit ph̓s ſecūdo ethicoꝝ capl̓o primo ⁊ nono metaphiſice in illo capl̓o. om̄ibus autē potentijs exiſtentibus. ⁊ in illo capl̓o probat autē. diſtinctio eꝙ potentia precedit actum nec augmentaturnec generatur per accum. habitus ſequitur actum ⁊ generatur ⁊ augmentatur per habitū.ſed ꝙ inclinet ad actum bene vel male hoc accidit. ⁊ ad ph̓m ſcd̓o ethicoꝝ dico ꝙ loquiturde habitibus moralibus qui ſunt laudabiles⁊ vituperabiles qui ſūt habitus oppoſiti quorum vnus inclinat ad bene operandū ⁊ aliusad male. ſed habitus prīcipioꝝ ⁊ habitus apprehenſiui non habēt talia oppoſita. ideo ſūtindifferentes nec ſunt determinate inclinatiui ad bene operandum vel male. Preterea cōtra hoc qd̓ dicit ꝙ caracter eſt in ſcd̓a ſpē qualitatis. quia quero quid intelligit per potentiam naturalem aut om̄e actiuum vel paſſiuumreſpectu alicuius actus: aut ome determinabile per actum ad bonum actum vel ad malumactum. non primo modo: quia tunc om̄is formā de tertia ſpecie eſſet ī ſcd̓a ſpecie: quia oīstalis eſt actiua vel paſſiua ⁊ maxime que e maxime actiua: ſimiliter materia prima que eſt receptiua ⁊ forma ſubſtantialis que eſt actiuaeſſet in ſcd̓a ſpecie. qd̓ eſt falſum. nec ſcd̓m: qͥavoluntas et intellectus eſſent in ſcd̓a ſpecie.Similiter talis pontentia non eſt receptiuahabituū. igitur ⁊c̄. Preterea contra hoc qd̓ dicit ꝙ potentia naturalis eſt qua poſſumus abſolute in actum: quia ph̓s in predicamētis dicit potentiam naturalem eſſe illam quā bene⁊ prompte poſſumus in actum quapotētia dicitur aliquis pugilator vel curſor: quia nō quicunqꝫ qui poteſt currere vel pugilare dicit̉ curſor vel pugilator: ſed qui bene ⁊ prōpte poteſte talia facere. Circa iſtam queſtione ſic eſt procedendum. primo vidēdum eſt quid ſit baptiſmus. ſcd̓o quid ſit caracter. tertio ad queſtionem. Circa primū dico ꝙ baptiſmus non habet quid rei etiam extendendo quid rei ad diffinitōem rerum compoſitarum vel ſimpliciuꝫ⁊ rationū ſicut poteſt ꝯceptus diffiniri ⁊ ensrationis ⁊ huiuſmodi: ſed tantum habet quidnominis exprimens quid importatur per nomen. Et ſic loquēdo dico ꝙ baptiſmus eſt ablutio hominis viatoris nec habitualiter necactualiter diſſentientis facta in aqua elementari fluida: ab homine vel muliere iſta verbaproferente inſtituta a chriſto cum intentionefaciendi qd̓ intēdit eccleſia facere. ⁊ ſic loquēdo vt doctores loquuntur patet quid ſit materia huius ſacramenti. quia aqua elementaris
⁊ fluida. que forma: quia certa verba inſtitutaa chriſto q̇ hec ſunt. Ego te baptiſo in noīe patris ⁊ filij ⁊ ſpiritus ſancti. quis recipiens: qͥaviator non diſſentiens: nec actualiter nec virtualiter. quia ſi ſit paruus ad hoc ꝙ ſit ꝑceptiuus iſtius ſacramenti non requiritur conſenſus. ſi vero ſit baptiſandus adultus requirit̉ꝙ aſſentiat vel ad minus ꝙ non diſſentiat. qͥanullus inuitus baptiſari poteſt. ſicut patet extra de baptiſmo ⁊ eius effectu capitulo maiores. Quis miniſter. quia ſuppoſitū ītellectualis nature in ſpecie humana. alius a recipiētehabens intentione debitam. oportet etiam ꝙſit viator vt poſſit ablui. qͥa puer in vtero matris non poteſt baptiſari. Circa ſecundum.dico. ꝙ caracter eſt ſignū quoddam impreſſuꝫbaptiſato per quod diſtinguit̉ a non baptiſato. ſignum inꝙͣ diſtinctiuum: rememoratiuuꝫ:obligatiuum legi diuine indelebiliter manēspoſtꝙͣ eſt ſemel impreſſum. Circa tertiū pridmo dicam. ꝙ non poteſt probari per rationeꝫnaturalem nec improbari nec per auctoritatēbiblie. Secundo ꝙ determinatio eccleſie videtur eſſe pro hoc: ⁊ etiam alique congruētie.Tertio ſuppoſito ꝙ caracter ſit aliquid. dicaꝫꝙ eſt forma abſoluta non reſpectiua. Quartoꝙ eſt in potētia anime: ⁊ ſi eſſent diſtincte potentie ꝙ conueniētius ponitur in volūtate ꝙͣin intellectu: ꝙͣuis nulluꝫ poſſit probari. Quito ꝙ cōueniētius ponitur in prima ſpecie qualitatis. Sexto ꝙ nō poteſt ſimpliciter ſic eſſeindelebile: quin poteſt deleri per potentiā diIuinā. Primū patet. quia illud quod ſolū dependet ex voluntate diuina contingēter cauſante ⁊ libere nō poteſt probari nec improbari nec ratione naturali nec auctoritate biblie.quia poſita cauſa contingent̓ agente ⁊ liberenō propter hoc neceſſario ſequitur effectus. illi etiam qui ponūt caractere non adducūt auctoritatem ad hoc cogente. nec etiam probātꝙ magis imprimat̉ in baptiſmo ꝙͣ in circunciſione. ⁊ tamē ip̄i negāt in circūciſione. Preterea. oīa poſſunt ſaluari: ita. hic ſicut in alijsſacramentis ſine caractere. ergo ⁊c̄. Secūdūvidet̉ innui exͣ de baptiſmo ⁊ eiꝰ effectu. c. maiores vbi querit. de dormiētibus ⁊ amentibusvtruꝫ baptiſantur. videtur ibi dicere ꝙ aliquiſuſcipiūt caracterem ſacramenti: ꝙͣuis nō reꝫſacramenti. Sed auctoritas iſta non cogit. qꝛpoteſt exponi ꝙ intendit per caracterem ip̄mbaptiſmū. qui eſt quoddā ſignū ⁊ ſacramētuꝫ.Congruētia eſt ad hoc. ꝙ congruū eſt ꝙ quilibet receptus in dei familiā aliquid ꝑmanensrecipiat quo diſtinguatur ab alijs. Tertiuꝫprobo: ſcꝫ ꝙ conuenientius ponitur forma ab
Circa queſtionēduo facit
Primum
ICη 5ηεηιduo facit
Secundū
hProbatur ſcd̓n
Probatur primi
Probat̉ tertiū
Tertiū ꝯtinet ſexdicta