Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

ueſtioII

to ꝙͣ in baptiſmo imprimitur caracter baptiſato. Primum patet quia oēs attribuūt iſtacaracteri eſt ſignum diſtinctiuū configuratiuum ſiue aſſimilatiuū. ſed iſta tria poſſūtcompetere niſi forme abſolute. de primo patetquia ſignum per formam quā ſenſibus vel intellectui imprimit facit deuenire in cognitionem alterius: ſed relatio in nullius cognitionem facit venire. De ſcd̓o patet: quia relatio diſtinguit cum diſtinctio ſit relatio. igiturforma abſoluta. De tertio patet: quia ſimilitudo fundatur in vnitate qualitatis. Scd̓m pͥncipale: ſcilꝫ ſit in ſcd̓a ſpecie qualitatis. probatur: quia eſt in quarta ſpecie: quia ibieſt niſi forma qualitatis dimenſiue. nec in tertia: quia ẜm ph̓m. .vij. phiſicoruꝫ tertia ſpeciesqualitatis eſt inter qualitates ſenſibiles queſolum ſunt in parte ſenſitiua. nec in prima: qͥaſcd̓o ethicoꝝ potētia poſſumus ſimpliciter: ſꝫhabitu nos habemꝰ ad paſſiones bene vel male: ſed caracter ordinatur ad aliquid ſimpliciter ſicut ſacerdotium eſt quo poteſt quis conficere ſimpliciter abſolute ſiue bene ſiue male ſemper conficit. igitur non eſt habitus necdiſpoſitio: quia diſpoſitio eſt habitus imperfectus. igitur eſt ī ſcd̓a ſpecie. Preterea cuilibetin natura competūt operatōes proprie. igiturregenerāti in vita ſpirituali competūc operatiōes proprie. ſed vbi ſunt operatiōes proprieſunt principia propria: illa ſunt niſi qualitates in ſcd̓a ſpecie que dicūtur potentie: etſunt ſimiles illis virtutibus quibus ſacramēta habent efficaciam ſibi inditam. Tertiumprobat: ſcꝫ ſit in potentia intellectiua. ſitin potentia probat: quia ſicut gratia que ē pricipium ſpiritualis vite eſt ī eſſentia aīe: ita potentia ſpiritualis eſt in potentia naturali aīe. ſit in intellectu probatur: quia ymago prīcipaliter conſiſtit in parte intellectiua: ſed caracter reſpicit principaliter ymaginē. igit̉ ⁊cͣ.Quartu probat: quia ſicut eſt ī naturalibusita in ſupernaturalibus: ſed in naturalibus reſpectu alicuius operationis eſt dare potentiāactiuam paſſiuā. igitur ſimiliter in ſupernaturalibus oportet dare reſpectu operationuꝫſupernaturaliū principia ſupernaturalia: huiuſmodi autem principiū eſt caracter. igit̉ ⁊cͣ.Contra opinionē iſtam. quicquid ſit de conscluſione quā tenet: tamen rationes probāt ſit aliquid abſolutū: quia ẜm eum relatio eſtalia res a fundamēto. igitur poſſunt predictade caractere conuenire relationi ſicut abſoluto. cōſequentia patet: quia poteſt eſſe ſignumſicut accidens abſolutū probatur: quia vel eſtſignum naturale vel ex inſtitutione. ſi natura-

le: tūc eque bene poteſt relatio ſic eſſe ſignumnaturale ducere in cognitionem ſicut accidens abſolutum. probo: quia ſicut per cognitionem intuitiuam alicuius accidentis abſoluti deueniret in cognitōem ſubiecti: puta ibieſt ſubiectum ſuſtentans accidens ita ſi videretur relatio aliqua intuitiue poteſt vidēs deuenire in cognitiōem ſubiecti ſuſtentantis il relatiōem: quia tantum vel plus dependetꝙͣtum accidens abſolutum. ſi ſit ſignū ex inſtitutione: tunc poteſt ita quis inſtituere relatōnem ad ſignificandum hoc vel illud ſicut poteſt imponere accidens abſolutum: ex quo ſicſignificare eſt ad placituꝫ īſtituere. Pretereailla relatio poteſt diſtīguere aſſimilare ſicutaccidens abſolutum dicitur aſſimilare alteri.quia ſuū ſimile eſt in alio: diſtinguere ab aliquo: quia ſuū ſimile eſt in vno non in altero:ita relatio. Scd̓o non concludit ratio qui caracter poſſit eſſe in tertia ſpecie qualitatis: qͥaaut intelligit per illa que ſunt in tertia ſpeciequalitatis ſunt ſubiectiue ī parte ſenſitiua. hoc non oportet: quia albedo ſimilia nonſunt in ſenſibus aut dicuntur in parte ſenſitiua: quia inferūt paſſionem ſenſibus. hocvalet: quia alique qualitates ſunt in herbisin veneno que poſſunt cognoſci per aliquēſenſum: ſed ſolum cognoſcuntur per operationes eoꝝ ſicut qualitates in veneno per intoxicationem. tamen ille qualitates bn̄ poſſuntponi in tertia ſpecie qualitatis. Si dicaturtales qualitates ſunt in ſcd̓a ſpecie: quia ſuntprincipia operationū. Contra. calor eſt principium operationū: tamen non eſt in ſcd̓a ſpecie ſed in tertia. hoc ponendo ſpecies diſtinctas. Preterea rationes non probant quin caracter poſſit eſſe ī prima ſpecie: quia reſpectuprimoꝝ principioꝝ eſt tam potentia ꝙͣ habitus. nec tamen ille habitus poteſt diſponeread bene vel male operandum: quia circa principium nullus poteſt errare nec ſe habere ſubiſta diſpoſitione bene vel male. Preterea habitus appprehenſiuus eſt habitus: tamēdiſponit intellectum ad comprehendendū bene vel male: ita in propoſito caracter poteſteſſe habitus abſqꝫ hoc diſponat homīeꝫ adbene vel male operandum. Preterea ſicut aliquis actus poteſt eſſe indifferens ad bene velmale: ita habitus. ergo bene vel male poſſumus illo habitu vti indifferenter. Sed dicetſicut cōuenit bene vel male vti habitu: ita couenit bene vel male vti potentia. Ideo dico prima differentia qua ponit inter potentiā habitum: quia potentia reſpicit actum ſimpliciter habitus reſpicit actum ſub iſtis con

R iij

Primā

Scd̓m

prūū

Imū

cōtra rōes dcās

O