Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

LibriTertij

henſione ſenſitiua cauſatur non ab obiectoapprehenſo ſenſu: nec ab actu appetitus. ſedſolūmodo ab apprehenſione potētia appetitiua deo. ſi tamē appetitus habeat aliquamefficiētiam reſpectu illius paſſionis: hoc videt̉ neceſſariū ponere ſicut al̓s patebit. Pri ſcꝫ dolor in appetitu ſenſitiuo cauſetur ab obiecto apprehēſo. patet per propoſitōnem frequēter acceptā: quia effectus ſufficienter depēdet a ſuis cauſis eſſentialibus diſpoſitionibus earum. ſed deſtructo obiecto remanēte apprehenſione obiecti in ſenſu nihilominus poteſt cauſari dolor vel delectatio in appetitu: ſicut patet quando aliquis ſenſus interior puta fantaſia per actum abſtractiuū apprehendit aliqd̓ obiectū nociuū vel delectabile ꝙͣtūcunqꝫ illud obiectum ānihilaretur nihilominus poteſt cauſari dolor vel delectatio inappetitu ſenſitiuo: ſicut etiam ſi deus cōſeruaret viſionem alicuius obiecti delectabilis veltriſtabilis deſtrueret obiectū illius viſionispoteſt ſtatim cauſari delectatio vel triſticia inappetitu ſequente viſiōem. ſicut patet per experiētiam. per conſequens obiectum apprehēſum nullo modo eſt cauſa immediata iſtarūpaſſionū: ſed ſolum ſi ſit cauſa ſicut ponit Io.in. iij. in illa queſtione. vtrū xp̄s doluit ẜm portionem ſuperiorē. ſolū eſt cauſa mediata reſpectu illius paſſionis: ſolum cauſa cauſe inquātum naturaliter noticiam intuitiuam in ſenſucauſar eam cōſeruat. que cognitio cauſat immediate paſſiones modo predicto. Scd̓ꝫ ſcꝫ actus appetitꝰ ſenſitiui cauſat illas paſſiones. patet: quia appetitus ſenſitiuus nullūactum habet reſpectu alicuius obiecti: niſi qnobiectū eſt abſens habitū: quia habetniſi actum deſiderij fuge. iſti ſolum ſunt reſpectu obiectoꝝ abſentium et habitorum.Nunc autem reſpectu illius obiecti qd̓ appetitus deſiderat vel fugit ſtantibus illis actibus in appetitu nunꝙͣ cauſatur dolor vel delectatio in eodem appetitu: ſed quādo obiectuꝫdeſideratum vel cōcupitum habetur eſt preſens potentie apprehenſiue: tunc ceſſat actusdeſiderij qui ſolum eſt reſpectu no hiti cauſatur tūc delectatio que eſt cauſa cauſata ab apprehenſione obiecti deſiderij modo predicto ab actu deſiderij. quia tunc eſt quandocauſatur: illa delectatio. per cōſequēs cauſaeſſe non poteſt. patet: quia ſi aliquis appetatfornicari cum muliere ꝙͣdiuſtat actus deſiderij delectatur in fornicatione ꝙͣtūcunqꝫ videat mulierem cum qua appetit fornicari:quia actus fornicandi habetur a deſiderante: ſed tūc ſolum delectatur in illo actu quādo

habitus eſt vel quando fornicatur: quia reſpectu illius obiecti qd̓ eſt deſideratū ſiue appetitu ſenſitiuo ſiue intellectiuo ꝙͣdiu ſtat actꝰ deſiderij in vna potētia vel alia nunꝙͣ cauſaturdelectatio vel dolor vel triſticia in vno appetitu vel alio. Cōfirmatur: quia poteſt aliquisapprehendere actum fornicandi actu vtriuſqꝫappetitus: tamē efficacius abſolutē nollecarētiam illius actus quo tunc caret actualiter. ſic ſe carere. per cōſequens appetendoſic triſtatur dolet fortiter in appetitu ſenſitiuo ſaltem poſito caſu poſſibili. igitur ẜm iſtūcaſum cauſatur de lectatio in vno appetituvel alio reſpectu illius actus fornicandi ꝙͣtūcunqꝫ vehemēter cōcupiſcatur per actum deſiderij. vnde aūt iſta triſticia cauſatur poſt patebit. Si dicatur iſtud eſt manifeſte contraexperiētiam: quia quilibet experitur in ſe ſivideat obiectū pulchrum delectabile deſideret actum fornicandi vehemēter delectatur ꝙͣtūcunqꝫ nunꝙͣ acquirat illuꝫ actum. ſimiliter quādo apprehendit aliqd̓ obiectu nociuum ſiue per intellectū ſiue per fantaſiaꝫ qd̓ſibi aliquādo nocuit puta vulnus vel aliquidtale appetitus ſenſitiuus fugiat illud volūtas velit ſtatim cauſatur dolor in apperitu triſticia in alio ꝙͣtūcūqꝫ etiam illud obiectūnunꝙͣ habeatur. igitur eſt verum qd̓ dictueſt. Reſpōdeo ad vtrūqꝫ ſimul nec delectatio nec triſticia predicta eſt reſpectu obiectorum habitoꝝ reſpectu quoꝝ eſt actus deſiderandi vel fugiendi in vtraqꝫ potentia: ſedvtrūqꝫ eſt vel reſpectu actus apprehēſiui quotale obiectū deſideratū apprehenditur vel reſpectu actus deſiderij quo appetitur tale obiectum vel reſpectu vtriuſqꝫ. iſte actus apprehēſiuus ꝙͣ appetitiuus habētur ſunt preſentes. Uerbi gratia. exēplo poſito ſi aliquisvideat mulierem deſideret fornicari cum eatalis delectatur in actu fornicandi quēhabet: ſed ſic eſt intellectus apprehendit illud obiectu cogitat percipit et apprehendit cogitatōem ſuam quam iam actualiter habet voluntas vult illam cogitationem actucomplacētie non actu deſiderij qui iam habetur ex volitiōe talis cognitionis habite ſequitur delectatio in volūtate nullo modo reſpectu actus fornicādi qui habetur: ſed vl̓ cauſatur reſpectu cogitationis intellectus vel reſpectu viſus corporalis vel reſpectu actus deſiderij appetitus ſenſitiui: puta ſi intellectusintelligat illam viſionem corporalem actuꝫappetendi ſenſitiuum cognitōem propriam voluntas quēcunqꝫ iſtoꝝ actuum velit: ſtatim cauſatur in volūtate delectatio hoc ptꝫ

Secundū

Primū

Rn̄ſo auctori