TertijLibri
obiectū qd̓ fuit prius ab intellectu vel a ſenſuſignificatū non exiſtente aliquo ſenſu particulari ī actu. iō eſt neceſſe ponere habitū ī ītellectu īclināte ad actū circa tale obiectū ⁊ eadē ēneceſſitas ponēdi habitū in potētia fantaſtica: qꝛ pōt habere actū fantaſiandi nō exiſtētealiquo ſenſu extrinſeco in actu ſuo: ⁊ eodē modo eſt de volūtate ſi pōt elicere actuꝫ ſuū ſiueoſtenſione obiecti poſt intellectū poſt primaꝫoſtenſionē: tunc apparet eadē neceſſitas ponēdi habitū in intellectu ⁊ volūtate: ſꝫ voluntas ita indiget oſtenſione obiecti in tertio vl̓in quarto actu. et ſic deinceps ſicut in primo:qꝛ nunꝙͣ pōt actualiter aliqͥd velle vel nolle niſi actualiter cognitū. iō nō apparet eadem neceſſitas ponēdi habitū in intellectu ⁊ volūtate: nec valet ponere habitū virtuoſum in volūtate: qꝛ volūtas aliqn̄ difficilius inclinatur advirtuoſum actū ꝙͣ alias: qꝛ hoc pōt accidere ꝓpter paſſiones exiſtētes in parte ſenſitiua ⁊ hītus exiſtētes ibi. Ideo dico ꝙ virtus eſt ponēda in volūtate ꝓpter maiore ꝑfectiōem actus⁊ maiorē facilitatē ⁊ inclinatōem ad eliciēdūactus ceteris paribus in oībus aīatis. ⁊ tuncpōt ſic argui. Quecūqꝫ potētia ceteris paribꝰmagis inclinat̉ poſt actū ꝙͣ ante ⁊ ad intenſiorē actū: ⁊ ex illis acquirit habitū: ſꝫ volūtas eſthmōi: qꝛ oībus paribus exiſtentibꝰ in parte ſēſitiua magis inclinat̉ ad actū nūc ꝙͣ prius: ptꝫde cōtinente qͥ habet prauas ꝯcupiſcentias ⁊nō ſequit̉ eas: ⁊ tamē prius ſequebat̉ eas. noneſt hic aliqua variatio in parte ſenſitiua: quiaita poſteriores cōcupiſcentie ſunt praue ſicutprime. nūc aūt volūtas prona ⁊ inclinata ē adnō ſequendū eas ⁊ prius nō: aliter nō eſſet cōtinēs. iō ibi videt̉ ꝙ ſit aliquis habitus neceſſario ponēdus. Ite nō magis ē habitus negādus in volūtate reſpectu vniꝰ obiecti ꝙͣ reſpectu alterius: qꝛ eodem mō reſpicit oīa obiectaꝙͣtum eſt ex parte ſua: ſꝫ reſpectu aliquoꝝ obiectoꝝ ponēdus eſt habitꝰ in volūtate poſt multos actus: qꝛ volūtas reſpectu actus dilectionis magis inclinat̉ poſt multos actus ꝙͣ anteiō nō videt̉ aliqua ratio quare aliqui hitꝰ ſintponēdi ī volūtate ⁊ aliqͥ nō. Quarta ꝯcluſioꝓbat̉: qꝛ hītꝰ ille ꝓprie e ſolū ꝟtuoſus cuiꝰ actꝰē ſolū ꝟtuoſus: ſꝫ ſolꝰ actꝰ volūtatꝭ ē virtuoſus.ꝓbat̉: qꝛ ſolus actus volūtatis eſt laudabilisvel vituperabilis. igit̉ ſolus ille ē ꝟtuoſus. igr̄habitus gn̄atus ex tali actu eſt virtuoſus ſolūCōfirmat̉ ꝑ ph̓m. iij. ethicoꝝ vbi dicit ꝙ nullꝰactus eſt vituperabilis niſi ſit in ptāte noſtranullus em̄ culpat cecū natū: qꝛ eſt cecus ſenſueſꝫ ſi ſit cecus ꝑ pctm̄ ꝓpriū: tūc eſt vituperabil̓iHis viſis ad rōes prime opinionis. Ad pͥmā
de obiecto ꝓportionato: equaliter cōcludit ꝙnō ſit virtus ponēda in appetitu ſenſitiuo: qͥaobiectū ſuū nō eſt ꝓportionatū. Si dicas ꝙ ꝓportionat̉ ꝯcupiſcibili ꝑ habitꝰ: eodē mō dicode volūtate ꝙ pōt reſpicere aliqd̓ obiectū imꝓportionatū ⁊ pōt ꝓportionari ꝑ habitū: neceſt maior rō de vno ꝙͣ de alio. Ideo dico ꝙ qn̄potētia ordinat̉ ad aliqd̓ obiectu qd̓ nō pōt ītenſius vel remiſſius ferri in illud obiectu: tūcnō eſt habitus ponēdus ī tali potētia. nūc autē volūtas pōt ferri in obiectu ītēſius ⁊ remiſſius: qꝛ poſt multos actus fert̉ in obiectū inteſius ⁊ faciliꝰ ꝙͣ nūc: iō ē habitꝰ ponēdus. Etiliam rō ꝓ prima ꝯcluſione equalit̓ cōcludit ꝙ īpotētia viſiua ⁊ auditiua ſit ponēdus habitusſicut in appetitu ſenſitiuo: qꝛ actus illarū potētiarū p̄n̄t elici mediāte actu volūtatis qꝛ volūtas p̄t īꝑare actibꝰ exterioribꝰ: ſic̄ īterioribꝰſꝫ ꝓpter hoc nō dicunt̉ illi actus virtuoſi nechabitus. ſi igit̉ ponerent̉ ⁊ poſito ꝙ cōcludatꝙ in appetitu ſenſitiuo ſit habitus ponendusnō tn̄ cōcludit qͥn ibi ſit ponēdus habitus virtuoſus ſicut in volūtate. Ad aliud dico ꝙ in lquacūqꝫ potētia ponit̉ paſſio q̄ dicit̉ laudabilis vel vituperabilis in eadē dꝫ poni habitusvirtuoſus: ſꝫ in parte ſenſitiua non ponit̉ talispaſſio: qꝛ ſolū dicit̉ laudabilis vel virtuperabilis ꝓpter electōem volūtatis ⁊ ꝓpter finē bonū vel malū. ⁊ ita d̓r talis denoīatione extrinſeca. Ad aliud dico ꝙ aliqn̄ corpus reſiſtit voluntati. patet in multis motibus ꝯtrarijs corporibus: qꝛ ira deſideriū ⁊ tales diſpoſitionescauſant̉ ex diſpoſitionibꝰ corporalibus varijs⁊ ille nō ſunt in poteſtate. ita ꝙ poteſt eas copeſcere. ideo regunt̉ principatu politico: quiapoſſunt ſimiliter reſiſtere. ⁊ vbi eſt talis rebellio ibi poſſūt poni tales habitus: quia animadn̄atur corpori ꝙͣtum ad exteriores operationes: puta comedere bibere ambulare q̄ totaliter ſunt in poteſtate volūtatis: quia ī poteſtate volūtatis eſt comedere vel nō comedere. etſic de alijs talibus. Et reſpectu taliū operationū eſt corpus ſicut ſeruus aīe: qꝛ ꝙͣtū ad talesoperatiōes corpus eſt totaliter ī poteſtate aīe⁊ ſic intelligit ph̓s de iſto duplici pͥncipatu ciuili ⁊ politico. Ad oēs auctoritates ph̓i dicoꝙ ītelligit ꝑ partē irrationabilē voluntateꝫ q̄nō eſt rationalis ꝑ eſſentiā ſic intelligēdo ꝙ licet vna eſſentia oīo indiſtīcta ſit ītellectꝰ ⁊ voluntas. tn̄ d̓r̄ illa eſſentia rōnalis ꝑ eſſentiā qn̄elicit actū intelligēdi ⁊ irrationalis ſiue rōnalis ꝑꝑticipatōem qn̄ elicit actū volēdi ⁊ actꝰvolendi nō eſt rō actus intelligēdi. Aliter p̄tdici ꝙ ponit virtutes in parte ſenſitiua: qꝛ ibiſunt habitus inclinātes ad actꝰ ꝑtis ſenſitiue
HCarra cōcluſſe
Ad rōem primoopi. ꝓ ſcd̓a cōcluſione
Ad ſcd̓am
Ad tertiam
Ad primā ꝓpma co-