LibriTertij
magnū ꝙ nō maiorē ſil̓r non pōt duas parteseiuſdē rationis in eadeꝫ parte materie facere:puta duas partes forme ſenſitiue: lꝫ deus pōtfacere vtrūqꝫ: ſed augmētatio naturalis inaīatoꝝ nō determinat ſibi certū gradū vltra quenō pōt ẜm extenſionē: qꝛ ẜm ph̓m ſcd̓o de aīa.ignis eſt augmentabilis in infinitū ⁊cͣ. ⁊ hoceſt verū tā de formis ſubſtantialibus corporūſimpliciuꝫ ꝙͣ accidentalibus: ſed determinatſibi certū gradū vltra queꝫ non pōt intenſiue⁊ hoc tam in formis ſubſtantialibus augmentabilibus ꝙͣ accidentalibus: qꝛ poſſunt eē totpartes albedinis in aliqua parte materie ꝙ ꝑnaturā non poſſunt eſſe plures in eadē parte:⁊ ſil̓r eadē pars materie deteriat ſibi naturaliter forme ignis certū gradū: qꝛ naturaliter nōpoſſunt eſſe due partes forme ſubſtātialis ī eadē parte materie lꝫ forte ꝑ potētiā diuinā poſſent eſſe. Et per idē poteſt ſaluari ꝙ forma ſubſtātialis nō ſuſcipit magꝭ ⁊ minus: ſꝫ forma accidentalis. nō qͥn forma ſubſtātialis pōt augeri naturaliter ẜm diuerſas partes forme extenſiue vl̓r loquēdo ſicut dcm̄ eſt. ⁊ ptꝫ in augmētatione ſubſtantiarū naturaliter: ſꝫ qꝛ non auget̉ naturaliter intenſiue: qꝛ in eadē ꝑte materie nō poſſunt eſſe naturaliter due ꝑtes formeeiuſdē rationis. ſꝫ in qualitatibꝰ bene p̄nt ſicutin eadē ꝑte oīo poſſunt eſſe due partes albedinis. ⁊ hoc eſt qd̓ probat ph̓s. v. phiſicoꝝ ꝙ adformā ſubſtantialem nō eſt motus: qꝛ in motudebet eē idē mobile ſiue ſubiectū ꝓ vtroqꝫ terminoꝝ. nūc aūt qn̄ auget̉ forma ſubſtantialisextenſiue nō eſt ideꝫ ſubiectum: ſed ſemper eſtalia ⁊ alia materia ſicut eſt alia ⁊ alia forma. ⁊ꝙ hec ſit intētio ph̓i in p̄dicamētis. ptꝫ: qꝛ dicit ibi ꝙ ꝙͣtitas non ſuſcipit magis ⁊ minus ⁊pōt tn̄ augeri in infinitū extenſiue: ſꝫ naturaliter nō ſuſcipit magis et intenſiue: qꝛ naturaleagēs nō pōt facere in eadē ꝑte materie ꝙ ſintdue ꝙͣtitates. Iſta aūt augmētatio forme ſubſtantialis intelligit̉ de forma extenſa nō de alia cuiuſmōi ē aīa ſenſitiua in hoīe ⁊ alijs aīalibus q̄ ponit̉ diſtincta ab intellectu. ⁊ hͦ maxīeꝓpter repugnātiā duoꝝ appetituū ſil̓ ⁊ ſemelqꝛ idē oīo indiſtinctū reſpectu eiuſdē nō p̄t ſil̓⁊ ſemel habere actus oppoſitos. Nūc aūt illd̓idē qd̓ appetitus ſenſitiuꝰ appetit vehemēter⁊ delectat̉ in appetēdo volūtas refugit nō volēdo illud ⁊ triſtando: ſꝫ illi actus oppoſiti ſūt⁊ paſſiones ꝯſequentes ſil̓r ponūtur forma extenſa. Tū qꝛ dicit̉ in hoīe nō eſt niſi vna formanō extenſa: ſꝫ ſenſitiua diſtinguit̉ ab intellectiua. igit̉ ſenſitiua erit extēſiua. tū qꝛ aliqn̄ vtraqꝫ ꝑs vr̄ ſentire ⁊ moueri ſicut caput poſt abſciſionē ⁊ corpꝰ ſil̓r. ptꝫ hoc in diuiſione anguille
vbi vtraqꝫ ꝑs ſentit. Ad aliud dico. ꝙ potētia īmediata ordinata ad actuꝫ: pōt reduci adactū. ⁊ tūc eſt minor falſa. qꝛ ad om̄es ꝑtes forme augmētabilis nō eſt aliqua potētiā immediata. qꝛ nō pn̄t ſibi īmediate addi: ſꝫ vna poſtaliā in infinitū. Et qn̄ dicis de quātitate triuꝫpedū. dico ꝙ reſpectu cuiuſcūqꝫ quātitatis determīate eſt vna potētia reducibilis ad actūīmediate: ſꝫ multarū ⁊ infinitarū formaruꝫ nōpōt eſſe vna potētia īmediata: ſed erūt multepotētie ſicut multi termini. quarū vna mediāte alia reducitur ad actū ſicut tu dicis de cōtinuo. ſimilit̓ ymaginat̉ ꝙ in diuiſione ꝯtinui ⁊in appoſitione: ꝑ hoc ꝙ vna potentia reducit̉ad actū ꝙ ſit ibi potētia noua. ſicut ptꝫ in exēplo de numero ternario reſpectu quaternarijqd̓ falſum eſt. qꝛ ita bene nuerus eſt in īmaterialibus ſicut in materialibꝰ: ⁊ pōt deus creare vnā intelligentiā poſt aliā in infinitū. et ſperit nūerus nouus ⁊ alia potentia reducta adactū. ſed ꝓpter hoc nulla fit noua potētia. eo.dē mō eſt in diuiſione linee: nunꝙͣ ꝑ vnā diuiſionē cauſat̉ noua potētia: ſed potentia ad qd̓cūqꝫ exiſtit in linea in prīcipio. Ad aliud di 7co. ꝙ finis pōt duplicit̓ intelligi. Uno mō profine vltio ⁊ ꝓceſſus verſus illū finē pōt eſſe infinitus ⁊ nunꝙͣ termīari. Alio mō pōt accipipro ꝑfectiōe aliqua acquirēda: et ille nō vaditin infinitū actualit̓. qꝛ oīs ꝑfectio q̄ vnꝙͣ acqͥritur per augmētationē eſt finita. Ad aliuddico. ꝙ ꝯmetator eſt negādus. qꝛ ẜm eū quātitas augeri pōt in infinitū ꝑ appoſitione et ibiꝓceſſus nō eſt ad potentiā. Ad aliud dico ꝙˢpōt eſſe ꝓceſſus ad dilectionē actualē in infinitū ſicut ad hītualē. et qn̄ dicit ꝙ talis hituseſt ad eſſe deū. verū eſt ad dilectionē actualeꝫactualit̓ infinitā: ſꝫ nō eſt ſic in ꝓpoſito. qꝛ iſtaaugmētatio nec in actu nec in habitu poteſtvnꝙͣ terminari. ⁊ ꝑ ꝯn̄s nec vnꝙͣ actu ē finita.Si dicis ꝙ in qualibꝫ forma acqͥſita ꝑmotūſunt infinite ꝑtes et ſunt in actu ꝑtes ſic̄ ꝑtescōtinui. gͦ infinite ꝑfectōes erūt in vna formain actu. et ꝑ ꝯn̄s illa forma eſſꝫ infinita in actu⁊ erit deus in actu. Reſpōdeo. ꝯcedo ꝙ in ꝯtinuo ⁊ in forma acqͥſita ꝑ motū ſunt infinite ꝑtes in actu ⁊ infinite ꝑfectiōes in actu: non tn̄faciūt niſi vnā ꝑfectionē finitā: ⁊ generaliterqn̄ ſunt ꝑtes alicuiꝰ totius infinite ẜm ꝓportionē ſolū nunꝙͣ faciūt niſi ꝑfectionē finitā. ⁊ſi eſſent ꝑtes eiuſdē quātitatis. quaruꝫ q̄libeteſſet ꝑ ſe acceptibilis ⁊ factibilis. iſte infiniteꝑfectiōes faciūt ꝑfectionē infinitā nccͣrio. ſediſte ꝑtes ꝯtinui infinite nō pn̄t ꝑ ſe accipi necfieri. iō nō ſequit̉. difficile tn̄ videt̉ quo in aliquo ſunt infinite ꝑfectiōes in actu. et tn̄ illud
Ad ſeptimā
Ad octauam
Ad nonam
Ad nonam
Ad ſextam