LibriTertij
precedente. nō qͥdē ab extrinſeco ſed ab intrīſeco: qꝛ quātitates q̄ prius fuerūt in potentiamodo facta rarefactōe ſunt īactu. eodē modoquando de denſo fit rarū perdunt̉ ⁊ corrūpuntur alique partes quātitatis q̄ prius fuerūt inraro. ſed partes ſubſtantiales remanēt eēdeꝫqͥ prius. Hec rn̄ſio eſt impoſſibilis: qꝛ accipioaerē vnius pedis rarefiat nunc totū iſtud corpus ſuppono tūc duo vnū eſt ꝙ due ꝙͣtitatesnō poſſunt ꝑficere naturaliter eādē partē corporis ſiue idē ſubiectū. Aliud ē ꝙ q̄libet parsrari eſt rara: ⁊ q̄libet pars denſi eſt denſa. ex qͦſunt corpora omogenia: tūc ſic. per te in rarefactione aeris manet materiā eadē ⁊ forma ſubſtantialis eadē ⁊ quātitas q̄ prius fuit maneteadē. ſed recipit tunc nouos gradus quātitatis. quero tūc de illa parte quātitatis adueniente de nouo in quo recipit̉ ſubiectiue aut inaere aut in aliquo alio. nō ſcd̓o mō: qꝛ tunc nōfieret rarior aer. Si in aere: tūc materia illa recipiens illā ꝙͣtitatē de nouo fuit prius informata alia ꝙͣtitate p̄exiſtente aut non. ſi ſic ⁊ ꝑte illa ꝙͣtitas nō corrūpitur ī aduētu noue. igitur illa pars fuit informata ſil̓ duabus ꝙͣtitatibus: qꝛ ꝙͣtitate preexiſtēte ⁊ adueniēte. qd̓ ēcōtra vnū ſuppoſitū ⁊ cōtra veritatē. Si ſcd̓omodo: tunc ſequunt̉ duo incōueniētia. primūꝙ aliqua materia pōt exiſtere naturaliter ſubforma ſine ꝙͣtitate. ſcd̓m ꝙ non q̄libet pars rari eſt rara. ⁊ per hoc ꝙ pars exiſtes ſub ꝙͣtitate recipit nouā ꝙͣtitate nō recipit pars alia informata ꝙͣtitate p̄exiſtēte aliqͥd nouū: nec deꝑdit. igit̉ illa pars nō eſt rarior ꝙͣ prius. Eodēmodo arguo de denſo ſi fiat de raro. ſi ꝑ ꝯdēſatōem nihil aliud fiat niſi ꝙ corrūpitur aliquaꝑs ꝙͣtitatꝭ p̄exiſtētis: q̄ro de materia ī iſta ꝙͣtitate formata. aut remanet pꝰ corruptōeꝫ dicteꝙͣtitatis ſine ꝙͣtitate. aut non. ſi ſic: tunc ſicutprius materia naturaliter manet ſine ꝙͣtitate⁊ ſil̓r alia pars informata ꝙͣtitate remanentenō eſſet denſior ꝙͣ prius. ⁊ ſic nulla pars denſieſſet denſa. Si ſcd̓o modo: tūc ꝙͣtitas trāſiretde ſubiecto in ſubiectū: qꝛ ꝙͣtitas noua nō inducit̉ ꝑ ter: igitur illa pars de nouo remanēsperficit illā partē materie prius informataꝫ ꝑꝙͣtitatē iam corruptā. Ideo aliter p̄t dici vnomodo ponendo ꝙͣtitatē diſtinctā realit̓ a ſubſtantia ⁊ qͣlitate. Alio modo negādo ꝙͣtitateꝫeſſe rem diſtinctā a predictis. primo modo ſic.ꝙ quādo de raro fit denſum vel ecōtra tota ꝙͣtitas preexiſtens corrupitur ⁊ vna noua totaliter generatur: puta quādo de raro fit denſuꝫꝙͣtitas maior que prefuit in raro corrumpitur⁊ introducitur ꝙͣtitas noua. ⁊ tunc illud corpꝰdicitur dēſius: quia habet partes forme ⁊ ma-
terie exiſtētes ſub minori ꝙͣtitate ꝙͣ prius habuit. ⁊ ſic ꝑtes denſi ꝓpinquius iacet ꝙͣ priusquia ꝙͣto exiſtūt ſub minori ꝙͣtitate: tanto magis appropinquāt et ecōuerſo. qn̄ de denſo fitraruꝫ corrupitur tota ꝙͣtitas p̄cedēs in denſo⁊ inducit̉ in eadeꝫ materia oīno quātitas maior. ⁊ tūc illud dicit̉ raruꝫ. quia habet ꝑtes materie ⁊ forme exiſtētes nūc ſub maiori quātitate ꝙͣ prius. ⁊ id̓o illud eſt rarū cuiꝰ ꝑtes multūdiſtāt: nō ꝙ ꝑtes quātitatis plus vel minꝰ diſtant in raro ꝙͣ in denſo: nec ecōtra. nec ꝙ partes quātitatis ſunt ſpiſſiores in denſo ⁊ rariores in raro. ſed ꝙ ꝑtes ſubſtātiales materie etforme exiſtūt ſub minore quātitate in corporedenſo ⁊ ſub maiori in corpore raro. Si querisa quo corrūpitur quātitas: nō per cōtrariū. qͥaquātitas rari ⁊ denſi nō ꝯtrariātur: nec ꝑ ſubiectu. quia ſubiectū ſemꝑ eſt ideꝫ. Reſpōſio.dico ꝙ corrūpitur ab inducēte aliā quātitatēqͥcquid ſit illud ſiue ſubſtātia ſiue quātitas intali agēte. et neceſſitas corruptiōis eſt ꝓpterincōpoſſibilitatē duarū quātitatū in eadē materia naturaliter. licet forte nō ſint incōpoſſibiles de potētia dei. Aliter pōt dici negādoqualitate tanꝙͣ reꝫ diſtinctā a ſubſtātia ⁊ qͣlitate. ⁊ pōt dici ꝙ materia habet ꝓpriā exteſioneꝫ nō differentē ab ea aliquo mō ⁊ forma ſil̓r⁊ tūc ꝙ corpus dicit̉ rarū: qn̄ iſte due ꝑtes materie ⁊ forme coexiſtunt maiori loco: ⁊ denſumqn̄ eēdē ꝑtes coexiſtūt minori loco. ita ꝙ ī corpore deſo qn̄ fit rarū nihil poſitiuū recipit̉. ſedeſt corpus talis nature ꝙ ad p̄ſentiā alicuiusagētis rare facientis poſſunt ꝑtes tā materieꝙͣ forme coexiſtere maiori loco ſiue corpori circūſtanti. ⁊ denſum eſt talis nature. ꝙ ad p̄ſentiā alicuiꝰ agētis ꝑtes eius nate ſunt coexiſtere minori loco: ⁊ poſſunt poſt coexiſtere maiori ſine quocūqꝫ poſitiuo in eo recepto vel deꝑdito. Sed hec eſt difficultas cōis omī motuilocali. qꝛ in motu locali corpus motū nihil abſolutū ſibi inheres acquirit. ⁊ ſic eſt ī ꝓpoſito.qͥa qn̄ ꝑtes coexiſtunt maiori loco nō poſſunteedē coexiſtere mīori ſine motu locali nec ecōtra. ⁊ ideo ſicut motꝰ localis pōt eſſe in aliquoſine omī nouo abſoluto inherēte. ita iſte motꝰin ꝓpoſito. Sed dubiū eſt ſi materia habeatꝓpriā extenſionē ⁊ formā. quomō iſte extēſiones poſſunt eſſe ſimul in eodē: ⁊ ſi iſte poſſuntquare nō quecūqꝫ alie. puta duo ligna ſiue exteſiones duoꝝ hominū eſſe ſimul. Rn̄deo. alique extēſiones ſunt nate facere vnū ꝑ ſe: ⁊ alique no. ille de pͥmo poſſunt ſimul exiſtere ineodē: cuiuſmodi ſunt materia ⁊ forma q̄ ſuntde ſcd̓o mō nō pn̄t cuiuſmōi ſunt ꝯpoſita ꝑfecta: vt hō aſinꝰ ⁊cͣ. Ad aliud dico. ꝙ maior eſt
Pro ſcd̓o qudub-