QueſtioVI
charitas. ſed plures ꝑtes ꝙͣtitatis nō poſſuntꝑficere idē ſubiectū: oīno naturalit̓ dico: licetper potentiā diuinā poſſent: ſꝫ in hoc eſt ſimile ẜm intellectū ꝯmetatoris. ꝙ ſicut in augmētatiōe ꝙͣtitatis aīatoꝝ vel inaīatoꝝ nō adueniūt qualitates ſiue ꝙͣtitates extrinſece pͥmoexiſtentes ꝑ ſe ⁊ poſt addite alteri ꝙͣtitati. ſedꝙͣtitas que pͥus fuit in potētia nūc eſt in actufaciēs vnū cū p̄cedente. ſic eſt in augmētatōequalitatis ꝙ nō aduenit calor extrinſecꝰ pͥmoexiſtēs per ſe ⁊ poſt additus alteri. ſꝫ calor quipͥus fuit in potētia nūc eſt in actu et facit vnūcū precedēte. Un̄ in augmētatione aīatoꝝ: licet materia p̄exiſtens vniatur materie rei augmentande. tn̄ forma ſubſtātialis generat̉ denouo ⁊ nō ꝙͣtitas. ſimilit̓ ⁊ eodeꝫ modo in augmētatione elemētoꝝ. Un̄ dicit ꝯmētator. qͣrto phiſicoꝝ capl̓o de vacuo ꝯmēto. lxxxiiij. ſic.Sicut dicimꝰ ꝙ materia venit de hac calidi.tate determīata ad maiorē caliditatē nullis ꝑtibus calidis in actu adueniētibus. ſcꝫ corporibus calidis. ſꝫ trāſfert̉ ad maiorē calorē ex intēſione ip̄ius qͣlitatis. Sil̓r materia trāſfert̉de minori ꝙͣtitate in maiorē: nulla ꝙͣtitate inactu adueniēte. ⁊ poſt dicamus ꝙ additio caloris agētis in calorē nō eſt ẜm additione partis in toto ⁊ vl̓r ꝑtis materie in materiā. ſꝫ ẜmadditioneꝫ agētis in patiēs .ſ. qn̄ calor agētisvigorabit̉ creſcet calor patiētis. nō ẜꝫ additione ꝑtiuꝫ aliaꝝ extrinſecarū: cū ad paſſionē nōtrāſferatur aliqua pars a volūtate agēte. Exiſtis ptꝫ. ꝙ cōmentator eſt pro me. Si dicasꝙ generatio nō largit̉ multitudinē ⁊cͣ. Dicoverū eſt. quia eadē pars qualitatis ⁊ ꝙͣtitatisque prius fuit in potētia nūc eſt in actu. ſed cuhoc ſtat ꝙ facit vnū cū precedēte. Et eodē modo dico ad illud de maiori curuitate in libravel arcu. ⁊ ſic pōt dici ad oēs auctoritates cōmētatoris. Ad aliud dico. ꝙ illud argumētūequalit̓ cōcludit cōtra eū ſicut cōtra me: et reducatur ꝯtra eū eo modo quo facit argumētūꝙ nō ſunt idē ẜm ſe totū inter ſe nec vnū ſicutmateria ⁊ forma. ſic dico ꝙ eo mō quo faciuntvnū ſe totis faciūt vnū: ſicut materia ⁊ formaſe totis ꝯcurrūt ad faciendū vnū ⁊ idem. Un̄nō faciūt vnū cōtinuatiue. qꝛ ꝯtinuatio notatdiſtinctionē ẜm ſitū ⁊ locū qualis eſt in ꝓpoſito. Si dicas ꝙ caritas eſt ꝙͣtitas ẜm te. qꝛ. v.metha. ꝙͣtum eſt qd̓ eſt diuiſile in plura eiuſdem rōnis: quoꝝ quodlibet eſt hoc aliqͥd. ⁊ ſiceſt de caritate per te. Dico ꝙ idē argumentūeſt cōtra te de realitatibꝰ tuis. id̓o dico ꝙ ꝙͣtitas pōt accipi large. et ſic oē diuiſibile in plura: quoꝝ qd̓libet eſt indiuiduū aliqd̓ illius ſpeciei eſt ꝙͣtum. ⁊ ſic albedo ⁊ charitas eſt ꝙͣta.
Alio modo capit̉ ſtricte pro omī qd̓ diuidit̉ inplura eiuſdē rōnis: quoꝝ qd̓libet eſt aliqd̓ indiuiduū diſtinctū loco ⁊ ſitu ẜm naturā ſuā. etſic charitas nec albedo ē ꝙͣtitas ſeu ꝙͣta. Adalid̓ de omogenijs nego aſſumptū. qꝛ ꝑtes forme ſubſtātialis et ſimilit̓ materie ſunt eiuſdeꝫrōnis ⁊ p̄n̄t fieri ſine oī extēſione: ſalte ꝑ potetiā diuinā: ⁊ facere vnū ꝑ ſe ſine omni ꝯtinuatione. Ad aliud de infinitate vniꝰ albedinisin vna albedine illud eſt cōtra ſeip̄m ⁊ contraom̄es. Unde dico ꝙ ſunt infinite ſic ꝙ nō totqͥn plures q̄ tn̄ ſe totis faciunt vnū. Ad aliudqn̄ querit̉ de vnitate illius forme idē argumētū ꝑ oīa eſt cōtra te. iō dico ꝙ ille ꝑtes faciuntvnuꝫ vnitate omogeneitatꝭ ſic̄ due ꝑtes aqueqꝛ totū. ⁊ per ꝯn̄s ſunt eiuſdē rōis ⁊ ꝑtes vniūtur in toto: ſicut materia et forma in cōpoſito.ꝓpter qd̓ in illis vnuꝫ nō habet rōem potētieet aliud actus ſicut in cōpoſito de genere ſubſtātie. Ad aliud dico ꝙ īdiuidua eiuſdē rōisſūt ſill̓ima: tn̄ aliqua magis ꝓprie ꝙͣ alia. Nāaliqua ſunt indiuidua eiuſdē rōis q̄ nō pn̄t facere vnū indiuiduū: ſicut due aīe ⁊ duo angelialiqua ſunt īdiuidua que bene pn̄t facere vnuſicut due aque duo alba. Indiuidua primi modi ſunt ſill̓ima equalit̓: ⁊ in illis mihil p̄t eſſe ſimile vni: qͥn ſit ſimile alteri. ſicut ptꝫ de duabꝰaīabus intellectiuis ⁊ a talibus ſicut priꝰ dixicōceptus abſtractus equalit̓ reſpicit vnū indiuiduū ⁊ aliud. ſed loquēdo de īdiuiduis ſcd̓imodi. tūc pōt vnū indiuiduū eē ꝑfectius alio.⁊ ita nō ſunt ſill̓ima: ita ꝙ ſint eque ꝑfecta. ſedſic ſunt ſill̓ima ꝙ nō pōt aliqͥd accipi ī vno cuinō eſt aliqͥd eiuſdē rōis cū illo ſill̓imuꝫ in altero. Un̄ licet vna albedo ſit ꝑfectior alia. tn̄ albedo ꝑfectior pōt diuidi ī illa plura: quoꝝ qd̓libet eſt ſill̓imuꝫ albedini imꝑfecte. Et hec ſil̓itudo vel pͥma neceſſario requirit̉ ad hoc ꝙ aliqua ſint eiuſdē rōnis. et iō indiuidua in quibꝰſunt aliqua ſill̓ima eſſentialit̓ ⁊ aliqua diſſil̓ianō ſunt eiuſdē ſpēi. puta in homine ⁊ aſino eſtmateria eiuſdē rōnis. ſꝫ forme ſunt diſſimiles.igit̉ ⁊cͣ. Ad aliud dico. ꝙ ſubſtantia nō ſuſcipit magis ⁊ minus ſicut qualitas. qꝛ licet habeat multas ꝑtes eiuſdē rōnis. tn̄ naturaliternon habet multas ꝑtes niſi loco ⁊ ſitū diſtinctas. qualitas vero pōt recipere magis et minus. quia eius ꝑtes nō diſtingūtur loco ⁊ ſituquia poſſunt eſſe in eadē ꝑte oīno. id̓o poſſuntrecipere magis ⁊ minꝰ. nō aūt ſubſtātia. Adaliud dico de raro ⁊ denſo qd̓ poteſt dici ſicutprius dictū eſt de augmētatione ꝙͣtitatis ⁊ qͣlitatis. ſcꝫ ꝙ in rarefactione maneāt oēs ꝑtesſubſtātiales eedē que prius fuerunt. ſed ꝑtesꝙͣtitatꝭ adueniunt de nouo remamēte ꝙͣtitate
M
Idſcd̓am
GPro tertio
Ad quintam
Ad qͣrtū dubiuꝫ.Q
Pro ſcd̓o dicitur
Ad quartā.
Ad tertiam