Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

ueſtioNIIII

inclinatōem: ſic auertit intellectū a conſideratione primi obiecti. ceſſat primꝰ actus: ſedmulti experiunt̉ ſtante tali inclinatione involuntate: volūtas elicit valde remiſſum actūne ẜm gratie inclinatōem. Ad primū prime opini nionis dico ſciētia ẜꝫ nomē ſuū eſt ad aliqͥdqꝛ hoc nomē ſciētia vel cōceptus ſignificatlitatē abſolutā cōnotando obiectu ſuū. ideo ēadaliquid: qꝛ ſignificat vnū cōnotat aliud.Ad ph̓m. vij. phiſicoꝝ dico cōmentator. ij.de aīa diſtinguit de paſſione. Un̄ paſſio accipitur tripliciter. vno modo ſola receptione inductione vnius forme abſolute. ſic reperitur ī ſenſu: vbi recipitur actus vidēdi. aliomodo accipitur pro inductōe vnius formeexpulſione forme cōtrarie. ſic reperitur in intellectu qn̄ mouetur ab habitu erroris ad habitū ſcientie: vel ecōuerſo. Alio modo accipit̉ alteratione vel receptione forme ad quaꝫſequitur corruptio patientis: ſicut eſt in elemētis in quibus forme ſubſtantiales corrūpūturad corruptiōem vel inductōnem determinatigradus. iſto modo negat ph̓s alteratōem eſſe in ſenſu in intellectu duobus primismodis: qꝛ illis modis concedit alterationem eſt ſalus perfectio patientis. Ad aliud dico cōcedendo aliquis poteſt cognoſcere ſcientiā non cognoſcendo ſcibile: īmo intuitiuevidere actū ſuū intelligendi volendi ſentiendi ẜm auguſtinū: tamē non obiectū: quia ẜmauguſtinū fidē actualem qua credo video: ſeddeū video: ideo cōcedo aſſumptū. Si dicas ſcientia dicat formaliter reſpectū. nego: qͥatantū dicit reſpectū ẜꝫ nomē ſicut creator gubernator ſicut dictū eſt frequenter. Ad alid̓dico hoc nomē ſcientia vel cōceptus ſignificat: tm̄ ip̄am qͣlitatē in aīa ſed etiā coexiſtentiā obiecti et cōformitatē obiecti ad ſcīaꝫobiecti inꝙͣtum cōplexi incōplexi. ita adhoc illa qualitas ſit in aīa ſiue ſit actꝰ aſſentiēdi ſiue ſit habitus ex actibus aſſentiēdidenotat̉ ſciētia niſi qn̄ illud cōplexū reſpectucuius eſt habꝫ eſſe eo modo quo intellectus ſibi aſſentit. et quādo intellectus habet eſſeillud complexuꝫ. tūc pōt bene illa qualitas inaīa manere. ſed tūc perdit denoīationeꝫ illaꝫſicut in ꝓpoſito ſorte ſedēte: ſcio hāc euidēterſortes ſedet. ſed ip̄o ſurgēte eſt cōformitasinter ſcientiā cōplexū illud. qͥa nomē ſciētievel cōceptus cōnotat ſemꝑ obiectū verūdenomiat ſcientiā niſi qn̄ illud complexū ꝯnotatū eſt verū. ſi per mutationē rei ſit ꝯplexum falſuꝫ. tūc bene pōt illa qualitas manereſed tūc dicit̉ ſciētia ꝓpter cauſaꝫ dictā. ſiceſt in ꝓpoſito. Et eſt ſciendū aliqn̄ vox vel

ꝯceptus ſignificat aliquid principaliter.notat aliud. ita principale ſignificatū illiusnoīs vel cōceptus capit denoīatione illiusceptus ſignificātis. ſiue cōnotatū exiſtat ſiueno: aliquādo denominat̉ niſi conotatū exiſtat. Exemplū primi deus eſt bonus: bonitasſignificat deū connotādo actū volēdi. dicit̉deus bonus ſiue ſit actus volēdi ſiue no. īmoſi nullus actus volēdi poſſet eſſe. Exemplū ſecundi. pat̓nitas negādo relationeꝫ ſignificatpatrē conotādo filiū. ſed homo denomīatur pater realiter niſi qn̄ actu exiſtit filiꝰ. ſiceſt generaliter in iſtis cōceptibus vbi ab alijsponūtur relationes ſicut ſimile ⁊cͣ. Cuius ratio eſt. qꝛ aliquis cōceptus ſignificat vnū prīcipaliter conotat aliud qualitercūqꝫ ſe hēatſiue exiſtat ſiue. ſicut bonū ſignificat deumvel aliā rem poſſibilē amari: verū ſignificatdeū poſſibile intelligi. hic ꝯnotat̉ exiſtētiavolitionis ſiue intellectionis. ſed intellectioſiue volitio ſiue exiſtat ſiue. aliqn̄ aūt cōceptus ſignificat vnū principaliter connotatexiſtentiā ſiue coexiſtentia alterius vel aliorūſiue paternitas ſignificat hominē patrēnotat coexiſtentia filij. In primo caſu pōt pecipale ſignificatū denoīaria tali cōceptu ſiueconotatu ſit ſiue. In ſecundo caſu denominat̉ principale ſignificatū a tali niſi conotatū ſit in effectu. Ad aliud dico. ponit̉2habitus ꝓpter delectationē plus ꝙͣ ꝓpter triſtitiā. Nullus em̄ diceret habitus inclināsad odiū alicuius inclinat delectabiliter. ſꝫ triſtabiliter. Un̄ dico quidā inclinat ad actuꝫ delectatione cōſequēte ſicut habitus generatus ex actibus diligendi. quidā inclinat adactū triſtitia ſicut habitus generatꝰ ex actibus odiendi qͥdā inclinat ad actū neutrum vtactus cognitiuꝰ. nullus em̄ dubitabit qui habitꝰ ſpecificandi aliquid naturale naturaliter inclinat ad actū ſine om̄i delectatiōe triſticia in intellectu: licet tamē poſt ſequat̉ delectatio vel triſticia in appetitu mediante actudiligendi odiendi. Ad aliud dico non requiritur propter facilitatē vel promptitudinētāꝙͣ principiū actiuū tantū: ſed propter inclinatōem dicit̉ proprie principiū actiuū. propter hoc ſequitur facilitatio prōptitudo: qͥamagis inclinat̉ nunc ꝙͣ prius. ita principaliter ponit̉ propter inclinatōem ſcd̓ario autēpter alia duo. Quādo dicit̉ de triplici inclinatione: dico eſt inclinatiuus modumprincipij paſſiui ſed tantum per modum prīcipij actiui. in hoc differt a potentia naturali:vt diſtinguit̉ cōtra violentū qꝛ illa potentia ēprincipiū paſſiuū. patet de graui. et ponamus

L iij

Ilenarū

Ad tertium

uitn

Id primū primearticuli primi

Idendem

TAd argumēta artituli ſcd̓i

U

X