Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

LibriTertij

Tertij

actiuū q̄re Ioh̓. i ſcd̓o. di. viij. in materia denibꝰ ſeminalibꝰ. Cōtra ioh̓eꝫ ſunt multa dubia. pͥmo ꝯͣ qd̓ dicit naturalitas gn̓atōnisſaluat̉ ſolā inclinatōeꝫ paſſiui ita potētiadr̄ pͥncipij naturalis violeta vl̓ neutra cōꝑaratōem ad actū quē recipit: qꝛ īpoſſibile ē ideꝫrctū oppoſitoꝝ hre īclinatōem naturalē: ſꝫ potētia paſſiua eqͣlit̓ inclinat̉ ad oppoſita nonplus ad vnū ꝙͣ ad aliud: igit̉ hꝫ talē īclinatōem. ꝓbat̉: qꝛ de celo mūdo dicit ph̓s qͥcqͥd naturalit̓ eſt ī vno loco violēter recedit abillo. eſt verū: qꝛ hꝫ īclinatōeꝫ actiuā ad vnūoppoſitoꝝ ad aliud: qꝛ īclinatio ſemꝑ arguit potētiā actiuā ī illo ī quo eſt. Si dicas hꝫ īclinatōem rctū forme deterīate: ſꝫ rctuforme īdeteriate ī cōi. Cōtra q̄ro qͥd eſt iſtainclinatio aut eſt aliqͥd abſolutū aūt aliqͥd reſpectiuū: aut nihil. Si nihil addit ſuꝑ ip̄aꝫ materiā: materia eſt ī potētia neutra rctū cuiuſcūqꝫ forme: eſt: qꝛ hꝫ inclinatōeꝫ actiuā advnū oppoſitoꝝ ad aliud. qꝛ inclinatio ſēꝑarguit potētiā paſſiuā in illo ī quo eſt. Si autaddit aliqͥd abſolutū ſuꝑ eſſentiā materie: tucſequit̉ materia ſemꝑ hꝫ īclinatōeꝫ naturalēvel nūqͣ: qꝛ ꝙͣtūcūqꝫ materia exiſtit ſub vna forma ſemꝑ īclinat̉ ad aliā: ſi hꝫ tm̄ vnā īclinatōem naturalē īdeterīate illa ſemꝑ maneret: ſꝫ eſt falſū: qꝛ qn̄ inducit̉ vna forma tūc manet īclinatio ad illā: qꝛ inclinatio ſic̄ deſideriūeſt ſemꝑ rctū hīti. Si dicas hꝫ diuerſas īclinatōes ad diuerſas formas deterīate. ē ꝯͣte: qꝛ tu ponis ad nullā formā īclinat̉ determinate: qꝛ alit̓ violēter qͥeſceret ſub vna forma te. ponis differētia int̓ qͥetē violētā qͥe materie ſub forma in pͥmo tuo. Si īclinatioaddat reſpectū aut addit vnū reſpectū autplures. Si tm̄ vnū reſpectū ad formā ī cōi.tra. iſte rctūs ſi ſit realis hꝫ t̓minū realē vnūnūero ſic̄ reſpectꝰ eſt vnū nūero: ſꝫ forma ī cōieſt tm̄ ens rōis: pōt eſſe tm̄ vnꝰ rctūs realis nec rōis ſic̄ pꝫ alibi: ſꝫ ſi ſint plures reſpectꝰẜm pluralitatē formarū. Cōtra. eſt ꝯͣ te: qꝛ tudicis materia hꝫ īclinatōeꝫ ad aliquā formaꝫ deterīate: ſꝫ ſi ponant̉ tot rctūs deterīatiquot ſunt deterīate inducēde. ſeqͥt̉ ⁊cͣ. Sil̓rq̄rendū eſt de illo rctū aūt erit realis aut rōis. pͥmo: qꝛ terminꝰ non eſt realis. nec ſcd̓omo qꝛ cauſat̉ actū intellectꝰ. Si dicasmateria inclinat̉ ẜm ſe: ſꝫ aliquā diſpoſitionē additā. Quero: aut illa diſpoſitio eſt actiua aut paſſiua. ſi actiua habet̉ ꝓpoſitū nūqͣaliqd̓ paſſiuū inclinat̉ ad aliud niſi qn̄ ideꝫ eſtactiuū paſſiuū: qꝛ ſemꝑ īclinatio ſonat ī actiuitatē. Cōtra: eſſentialiorē īclinatōeꝫ ordinēhꝫ receptiuū rctū actꝰ ſui: ſil̓r actiuū ꝙͣ illud

qd̓ nec eſt actiuū nec paſſiuū. Scd̓ꝫ dubiū eſtde rōe illiꝰ opinionis: qꝛ extrinſecū agēs prius natura agit ꝙͣ intrīſecū. ſi ponat̉ puta ſeminalis ptꝫ: qꝛ nobilior ſiue ſit eiuſdē rōisſiue alteriꝰ pͥus agit ꝙͣ ignobilior: qꝛ omēscauſe ſil̓ agūt. Tertiū eſt: qꝛ videt̉ in elemētis ſit ponēda ſemīalis: qꝛ Augꝭ. ponit rōesſeminales vt qd̓libet fiat ex quolibet: ſꝫ determinatū ex determinato. ſi elemētū reqͥritdeterminatū pͥncipiū a quo hꝫ eſſe: deterīatuꝫelemētū a quo pōt gn̄ari: ita non pōt ex aliogn̓ari: tūc in elemētis eēt ſemīalis ſic̄ ī alijsQuartū dubiū eſt de deſcriptōe ſeīs quā dedit: qꝛ videt̉ vnū ſemē ſemꝑ intēdat̉ ꝓpt̓alterū: qꝛ ſeme tritici eſt triticū: ita verū triticū gn̓atur ex vero tritico ſic̄ ex ſemine ẜm auguſtinū. tn̄ triticū intēdit̉ ꝓpt̓ alid̓. Qui dubiū eſt de qd̓ dicit ſemen eſt pͥncipiū actiuū gn̓atōis: qꝛ eſt imꝑfectiꝰ eſt ꝯͣ euꝫdicit em̄ in tertio pr̄ hꝫ rōem actiui materſil̓r: pater hꝫ rōem actiui pͥncipalis: noneſt niſi rōne ſeminis: qꝛ nihil aliud facit paterniſi decidit ſemē: eſt ꝯͣ rōem agentꝭ pͥncipalis eſſe imꝑfectiꝰ ip̄o ꝓducto. Ideo mihividet̉ ſeme ſtricte ſūptū ſicut loqtur auguſtinꝰ in diuerſis locis de ſemine eſt corpꝰ determinate ſpēi ex quo cauſas naturales ẜꝫ cōeꝫcurſum nature natu eſt corpus conſil̓is ſpēiduci: ita ab alio corpore alterius ſpei. Maūt ſit corpus determinate ſpēi ptꝫ: qꝛ non exquolibet fit qd̓ libet ſꝫ determinatū ex deterīato. qꝛ ẜꝫ auguſtinū triticū fit ex tritico noex alio grano aūt ex ſemine cauſas naturales natū eſt aliqͥd gn̓ari ptꝫ: qꝛ xp̄s dicit̉ deſcendiſſe de adā ẜm rōnes ſeminales qꝛẜm cōem curſum nature: nec habuit xp̄s de facto rōnem ſeminis in eius ꝓductione. autcorpus gn̄atum ex ſemine ſit cōſimile ꝓductiuū cōſimilis ptꝫ inductiue: qꝛ triticū eſt ſe reſpectu tritici: dicit̉ niſi ſicut paterfilius. aūt aliqn̄ ſit pars generandi ptꝫ de ſemine in pomo: ſꝫ eſt ſemen reſpectu pomi ſꝫreſpectu arboris: eſt de rōe ſeminis qd̓ſit imperfectius ꝓducto ex ſemine: neqꝫ intendat̉ ꝓpter aliud: nec eſt de rōne ſeminisſit ꝓximū ex quo ꝓducitur vltimo generatumnec eſt mediū: ſed eſt primū. Unde ſi ſint multa agentia ordinata multe actiones ad productōem alicuius compoſiti determinate ſpeciei ſicut in generatione tritici: qꝛ ibi ſunt multe actiones ſolū illud qd̓ eſt primū habet rōeꝫſeminis reſpectu vltimi generati ſcd̓ꝫ reſpectu alicuius medij ideo ꝙͣuis in gn̄atōnetritici ſunt multe generationes et corruptiones medioꝝ: tamē triticū non eſt ſemen eorū

Primū dubiūcontra ſcotū

Sententia a

Tertium

Quartū

Quintū

Secuno