LibꝰiSecundi

Libꝰiquia ſi deſtrueretur ad nullā partē mouereturferrū: ⁊ ideo ponendo illā virtutē oportet ponere eaꝫ eſſe cauſam partialē cuꝫ lapide. ⁊ ſicadhuc habetur propoſitū: quia aīa agens poteſt īmediate agere in diſtans. Item illa virtus ſi ponatur non eſt paſſio nec paſſibilis qͣlitas: quia in nullo ſenſu poteſt fundari. ⁊ ꝑ conſequens ille quattuor ſpecies quas ponit ph̓sin qualitate ſunt inſufficientes. Dico etiaꝫ ꝙoportet ponere aliquā talē virtutē: ſed poteſtponi ꝙ magnes īmediate ſit cauſa totalis illius motus eodē modo quo cauſa ſcd̓a vel creatura eſt cā totalis. Si dicas ꝙ agens non pōtmouere aliud motibus contrarijs: ſed lapis ſiſit ſurſum trahit ferrū ſurſuꝫ: ſi ſit deorſum trahit deorſum. ⁊ ſic de alijs. ergo nō poteſt eē pͥncipiū īmediatū illius motus. Rndeo. idē argumentū eſt cōtra te ponendo virtutē: qꝛ virtus illa eſt naturalis ⁊ agit naturaliter ſicutlapis. ideo dico ꝙ hec auctoritas ꝙ agens ꝑidē nō poteſt eſſe principiū motiuū oppoſitorū generaliter ſumpta falſa eſt. ſicut ptꝫ ꝑ experientiā: ſed naturale agens nō pōt naturaliter īmediate mouere ꝑ idē principiū motibꝰoppoſitis: aliud tn̄ bene poteſt. Itē nota ꝙcalor cauſatus a ſole cauſatur ab eo īmediate:ſicut a cā totali vel ſaltē ꝑtiali. Ite color cauſari ponitur in medio: nō propter viſionem ſicſcꝫ ꝙ ſit cauſa partialis reſpectu actus videndi: ⁊ hoc quando eſt in gradu remiſſo ſed propter experiētiā: qꝛ ad ſenſum patet ꝙ ꝙͣdiu radius tranſit per corpus ſphericuꝫ: qꝛ cauſaturcolor in parte oppoſita: ⁊ ille color poteſt cauſare actu videndi partialiter ſicut color in corpore denſo: ſed nō ponitur ille color ad videndū aliū colorem: quia impedit viſionem alicuius alterius coloris ſicut patet ad ſenſum: qn̄autē non apparet ſenſibiliter talis color: tuncnon eſt neceſſitas ponendi colorē propter actū videndi: quia nec eſt cauſa partialis actusvidendi: ſed ip̄emet color in obiecto diſtante:nec eſt ratio repreſentatiua alicuius coloris.Ideo generaliter quando non apparet colorin medio tunc non oportet ponere coloreꝫ niſiſit aliqua alia experientia preter actuꝫ videndi inducens ad hoc. Item notandū ꝙ in motu proiectionis eſt magna difficultas de principio motiuo ⁊ effectiuo illius motus: quia nōpoteſt eſſe proijciens: quia poteſt corrupi exiſtente motu. Nec aer: quia poteſt moueri motu contrario: ſicut ſi ſagitta obuiaret lapidi:nec virtus in lapide: quia quero a quo cauſat̉illa virtus non a proijciente: quia agens naturale equaliter approximatū paſſiuo equalitercauſat ſemper effectum: ſed proijciens ꝙͣtum

ad oē abſolutū ⁊ reſpectiuū in eo poteſt equaliter approximari lapidi et non mouere ſicutquando mouet. poteſt em̄ manꝰ mea tarde moueri ⁊ approximari alicui corpori: ⁊ tunc nonmouebit ip̄m localiter ⁊ poteſt velociter ⁊ eūimpetu moueri: ⁊ tūc approximatur eo modoſicut prius: ⁊ tunc cauſabit motū ⁊ prius nonergo iſta virtus quā tu ponis non poteſt cauſari ab aliquo abſoluto vel reſpectiuo in ꝓijciente: nec a motu locali ip̄ius proijcietis: quiamotus localis nihil facit ad effectū niſi approximare actiua paſſiuis ſicut ſepe prius dictumeſt: ſed om̄e poſitū in proijciente equaliter approximatur proiecto per motū tardū ſicut pervelocem: ideo dico ꝙ ip̄m mouens in tali motu poſt ſeparatōem mobilis a primo proijciente eſt ip̄m motū ẜm ſe ⁊ non per aliquā virtutem abſolutam in eo reſpectiuā: ita ꝙ hoc mouens ⁊ motū eſt penitꝰ indiſtinctuꝫ. Si dicasꝙ effectus nouus habꝫ aliquā cauſam: ſed motus localis eſt effectus nouus. Dico ꝙ motuslocalis non eſt effectus nouus abſolutus necreſpectiuus. ⁊ hoc negando vbi: quia non eſtaliud niſi ꝙ mobile coexiſtat diuerſis partibꝰſpacij: it ꝙ cū nulla vna coexiſtat dū duo contradictoria non verificantur. Unde licet quelibet pars ſpacij quaꝫ tranſit mobile ſit nouareſpectu mobilis tranſeuntis quatenus mobile nunc tranſit per illas partes ⁊ prius nō: tamen illa pars non eſt noua ſimpliciter. de hocdictū eſt. mirabile em̄ eſſet ſi manus mea cauſaret aliquā virtutē in lapide per hoc ꝙ motulocali tangit lapidem. Item notandū ꝙ heceſt vera ſcd̓o modo dicendi per ſe color eſt viſibilis: non ꝙ viſibilitas dicat aliqd̓ accidēsinherens viſibili ſicut nec dicit intellectualitas aliqd̓ accidens inherens intelligibili. nāillud qd̓ purum nihil eſt poteſt intelligi ſicutſortes quem aliquādo vidi ſi annihilaretur nihil minus poſſum intelligere ſortem: ⁊ tamenillud qd̓ intelligo eſt purum nihil. eodē modopurū nihil poſſum videre oculo corporali ſi viderem aliqd̓ obiectū intuitiue: ⁊ tamen deusdeſtrueret illud obiectū ⁊ conſeruaret viſionēmeam: tunc viderem purum nihil. ⁊ per conſequens nec intellectualitas nec viſibilitas dicunt aliqd̓ accidens abſolutum vel reſpectiuum inherens intelligibili nec viſibili: ideo tāintelligibile ꝙͣ viſibile dicit conceptum connotatum: ita ꝙ viſibile prout predicatur de reviſa. ſcd̓o modo eſt conceptus quidam connotatiuus ſignificans principaliter rē viſam: etcōnotat actū videndi ⁊ intelligibile ſil̓r: ⁊ ſicpatet ex intentione ph̓i ꝙ cōceptꝰ cōnotatiuꝰp̄t aliqn̄ dici paſſio: ⁊ p̄dicat̉ ſcd̓o mō de re illa

L

M

X

H

I

n