QueſtioXVI
et vna ꝓpoſitōe ꝯtingēte nota p̄t ꝑ diſcurſuꝫacqͥrere credulitateꝫ firmā de alia ꝓpoſitioneignota. ergo ꝑ diſcurſuꝫ p̄t acqͥrere ſibi credulitatē verā. ptꝫ ꝯn̄a. ꝓbat̉ an̄s. qꝛ ẜm cōeꝫ ſententiā doctoꝝ. āgelus malus nō p̄t cognoſcere occulta cordiu niſi ꝑ ſigna exteriora. puta ſivideat hoīem ridere arguit gaudiū in corde. ⁊talia ſigna exteriora p̄nt eſſe ſine actu īteriorieis correſpōdente. qꝛ nō eſt ꝯͣdictio: ꝙ ita ſit. gͦper talia ſigna p̄t decipi credēdo ꝙ tales ſintactus interiores. qꝛ talia ſunt ſigna. ⁊ per ꝯn̄spōt decipi ꝑ diſcurſuꝫ. ergo ſi ſint actꝰ interiores correſpōdētes ſignis: tūc ꝑ ſigna p̄t acqͥrere credulitatē verā ⁊ totū facit per diſcurſuꝫ.Itē oīs ītellectus apprehēdēs ꝓpoſitionē ſibi neutrā vel ignotā p̄t ſibi aſſentire ſi voluntas velit. ſed āgelus p̄t apprehēdere ꝓpoſitioneꝫ ſibi ignotā. ptꝫ: qꝛ multi angeli ignorabātincarnationē verbi vt dicūt ſct̄i. ⁊ vtrū beatavirgo fuit virgo. ⁊ talibus ꝓpoſitiōibus app̄hēſis p̄t angelꝰ ex libertate ſua aſſentire. ergoeodē modo ſi āgelus app̄hendat p̄miſſas: ex qͥbus dicta ꝯcluſio ſequit̉. poſſet poſtea illā cōcluſionē ex illis elicere. ergo p̄t diſcurrere. Ethoc eſt de intētione auguſtini et alioꝝ ſcōꝝ. qͥdicūt ꝙ demōes ꝑ longitudinē tꝑis ⁊ ꝑ exꝑiētiā ſciūt ml̓ta q̄ pͥus ignorabāt: ⁊ ꝙ in ſcīa pn̄tꝓficere. Hirabile em̄ eſſet ſi diabolus oīa ſciret ⁊ nihil ignoraret. Idē dico de ꝓpoſitionibus nccͣrijs .ſ. ꝙ poſſet earūdē notitiā acqͥrereꝑ diſcurſuꝫ. qꝛ poſſet ſcire vnā p̄miſſaꝫ: ⁊ ignorare infinitas cōcluſiones ex illa ſequētes. ⁊ ꝑillā p̄miſſaꝫ p̄t pͥmo acqͥrere notitiā alicuiꝰ cōcluſionis ignote: ⁊ poſt alterius. ⁊ ſic deīceps.Cōtra iſta ſunt multa dubia. Prīo em̄ videtur ꝙ āgelus n̄ p̄t acciꝑe notitiā ītuitiuā a rebus. qꝛ in oī actiōe naturali agēs ⁊ patiēs ſūtſimul ⁊ tangūt ſe. ſed āgelus nō p̄t aliquā aliārem tāgere. qꝛ aut cōtactu ſituali aūt eſſentiali. Nō ſituali. qͥa ī āgelis nō eſt ſitus nec locusnec eſſentiali. qꝛ ille ꝯtactus eſt ꝑ illapſuꝫ. ſednullus āgelus illabit̉. ſꝫ ſolus deus. gͦ ⁊cͣ. Itēſi ſic. tūc āgelus diſcurreret qd̓ fl̓m eſt. ꝯn̄a pꝫ.qꝛ nulla ſb̓a creata agit niſi mediāte accidēteigit̉ ſi āgelus videret ſb̓am: nō videret niſi mediante accn̄te: qd̓ pͥmo videt̉. ⁊ ab eius cognitione diſcurreret ad cognitioneꝫ ſb̓e. ergo ⁊cͣ.Itē ſi ſic. tūc illa intuitio nō eſſet in poteſtate āgeli. ꝯn̄a pꝫ. qꝛ nō eſt in poteſtate patiētispati vel nō. ſi em̄ intellectus angeli pateret̉ are nō eſſet in eius ptāte. ergo ⁊c̄. Itē ſenſibilia ⁊ materialia nō agūt in intellectu noſtruꝫniſi mediāte virtute ſenſitiua. puta fantaſia q̄nō eſt in angelo. ergo ⁊cͣ. Itē ẜm Auguſtinūſuꝑ gen̄. corpus nō agit in ſpiritū. Itē tertio
de aīa agens eſt nobilius paſſo: ſꝫ res materialis non eſt nobilior angelo. gͦ ⁊cͣ. Itē in librode generatiōe agēs ⁊ patiens cōicant in materia: ⁊ ſunt adinuicē trāſmutabilia: ſꝫ res materialis ⁊ angelus nō ſunt hmoi. gͦ ⁊cͣ. Itemſeptimo phiſicoꝝ in parte intellectiua nō eſtalteratio nec ad formas de prima ſpecie: ſꝫ intellectio angeli eſt qualitas de prima ſpecie.gͦ ⁊cͣ. Itē effectus eiuſdē rōnis habēt cauſaseiuſdē rōnis ⁊ nō neceſſario alterius rōis: ſedprima abſtractiua q̄ ſtat cum intuitiua ⁊ ſcd̓aſunt eiuſdē rōnis. gͦ ſicut ſcd̓a cauſat̉ ab habitu ita ⁊ prima: ⁊ ſicut ſcd̓a nō cauſat̉ ab obiecto: nec a notitia intuitiua: ita nec pͥma. gͦ ⁊cͣ.Item ſi angelus poſſet diſcurrere: tūc intel3lectus eiꝰ eēt imꝑfectꝰ: qd̓ videt̉ falſum. Itēcōtra hoc qd̓ dicit̉ ꝙ reſpectu diſtīctoꝝ cognitoꝝ intuitiue nō pōt eſſe vna rō cognoſcendiqꝛ reſpectu diſtinctoꝝ cognitoꝝ abſtractiuepōt eſſe vna rō cognoſcendi. gͦ reſpectu cognitoꝝ intuitiue. Itē contra hͦ qd̓ dicit̉ ꝙ reſpe-ctu diſtinctoꝝ pōt eſſe vna rō cognoſcendi: qꝛrō cognoſcendi habet obiectu adequatū cōtinens oīa q̄ intelligunt̉ ſub illa ratione: ſꝫ multe ſunt qͥdditates q̄ in nullo obiecto adequato cōtinent̉: gͦ nō poſſunt habere vnā rōem cognoſcendi. Itē multiplicato priori ⁊ poſterius multiplicat̉: lꝫ nō ecōtra. ſed obiectum eſtprius rōne cognoſcendi. gͦ quot ſunt obiectatot ſunt rōnes cognoſcēdi. Itē ſi pōt eſſe vnaratio cognoſcendi multa: gͦ ⁊ infinita: qꝛ nō eſtmaior ratio de vno ꝙͣ de alio. gͦ ⁊cͣ. Ad primūiſtoꝝ dico ꝙ ſi intelligas rem eſſe pn̄tem ꝑ illapſum qn̄ nō diſtat ab eo: ſic nō eſt incōueniens ꝙ res cognita ab āgelo ſit ſibi pn̄s per illapſum. hͦ tamē nō oportet: qꝛ res diſtās locopōt partialiter cauſare intellectōem in angelo: ⁊ ſil̓r vnus angelus in alio diſtante. Si aūtintelligas ꝑ illapſum pn̄tiam ſiue indiſtantiā⁊ cū hoc cōſeruatōem ⁊ dependentiā ſic angelus nō eſt pn̄s rei cognite ꝑ illapſum. Et qn̄ dicis ꝙ ibi erit cōtactus ſitualis vel eſſentialisdico ꝙ ibi pōt eſſe contactus ſitualis ⁊ virtualis. Exemplū primi poſito ꝙ angelus non ſitin loco ꝑ operatōem ꝓpter articulū: ſed ꝑ ſubſtantiā ſuā pōt angelus eſſe in loco ꝓximo reicognite ſine loco rei cognite: ita ꝙ ſitⁱ cōtactꝰſitualis inter illa loca. Exemplū ſcd̓i pōt āgelus modicū diſtare a re cognita ⁊ eā cognoſcere intuitiue: qꝛ tunc eſt contactꝰ virtualis: qͥares tm̄ diſtat vel approximat̉ alteri ꝙ pōt ſecūvel in eo agere: ⁊ ſi āgelus diſtet tm̄ a re cognita ꝙ poſſit agere cū ea ad cognitōeꝫ intuitiuātūc eſt ibi ꝯtactus virtualis. Si aūt tm̄ diſtetꝙ nō poſſit cognoſcere rē intuitiue tūc nō eſt
F ij
Crantū
Terium
ſpm ſitraPrbium pͥmum
Vtanda.
OAd primum
Duodecimū
Decimūtertiū
Decimū.Undecimū.
Nonū.
Octauum.
Seprimum