Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

LibriSecundi

modo approximatuꝫ in certa diſtātia exn̄s: poſſuꝫ iudicare illud qd̓ cognoſcit̉ naturaliter intuitiue niſi obiectū ſit pn̄s. Eodēcognitōem intuitiuā poſſum iudicareqn̄ eſt: ſꝫ iſta cognitio p̄t eſſe naturalis:qꝛ talis cognitio nūqͣ eſt nec ꝯſeruat̉ naturaliter niſi obiecto pn̄te exiſtēte: iſta cognitio intuitiua corrūpit̉ abſentiā obiecti poſito maneat poſt corruptiōeꝫ obiecti: opꝫtūc eſt ſuꝑnaturalis ꝙͣtū ad ꝯſeruatōem: lꝫꝙͣtū ad cauſatōnem. ⁊cͣ. ſi cognitio ītuitiua cognoſco eſſe qn̄ eſt ſit ſuꝑnaturalis ꝙͣtū ad cauſatōem vl̓ ꝯſeruatōeꝫ vl̓ ꝙͣtūad vtrūqꝫ puta ſi deꝰ cauſet in me cognitiōemintuitiua de aliquo obiecto exiſtēte cōſeruet illā cognitōem in me poſſum ego mediante illa cognitōe iudicare eſſe: vidēdo il intuitiue formato cōplexo: obiectū eſt ſtatī intellectꝰ virtute cognitōis intuitiue aſſentit huic cōplexo diſſentit ſuo oppoſito: ita illa cognitio intuitiua eſt ꝑtialisillius aſſenſus: ſicut pͥus dc̄m eſt de intuitionenaturali. ſic ꝯn̄s intellectꝰ aſſentit huic: qꝛillud qd̓ ego intuor eſt purū nihil: qd̓ tn̄ eſt ꝙͣ ad ꝯſeruatōeꝫ ſuꝑnaturalē ꝙͣtū ad cauſatōem. Exēplū eſt. ſi primo de aliquo obiectocauſet̉ cognitio intuitiua naturalit̓: poſt ip̄oobiecto deſtructo deꝰ ꝯſeruet cognitōem ītuitiuā pͥus cauſatā: nunc eſt cognitio naturalisꝙͣtū ad cauſatōem ſuꝑnaturalis ꝙͣtū ad conſeruatōem. Tūc eſt idē dicendū oīa ſic̄ ſi illacognitio eſſet ſuꝑnaturalit̓ cauſata: qꝛ iſtaꝫpoſſum iudicare eſſe qn̄ eſt ꝙͣtūcunqꝫ diſtetobiectū cognitū qn̄ eſt poſito obiectū corrūpat̉. ſic p̄t aliquo ꝯcedi ꝙꝑ cognitōem naturalē intuitiuā iudico re eſſe qn̄ ē eſſe qn̄ eſt: qꝛ cognitiōeꝫ naturalitercauſatā: lꝫ ſuꝑnaturaliter cōſeruatā. ſic igit̉ pꝫ cognitio intuitiua eſt illa quā cognoſcoeſſe qn̄ eſt eſſe qn̄ eſt. Sed cognitioabſtractiua eſt illa quā iudicamꝰ re qn̄eſt qn̄ eſt non eſſe. ſiue ſit naturalis ſiue ſaꝑnaturalis. Sed intuitiua ſubdiuidit̉: qꝛq̄dā ē ꝑfecta q̄dā imꝑfecta. Perfecta cognitio intuitiua eſt illa de dcm̄ eſt eſt cognitoexperimētalis cognoſcit̉ eſſe ⁊cͣ. iſta cognitio eſt ꝓpoſitōis vl̓is eſt pͥncipiū artis ſcīe pͥmo metaphiſice ſcd̓o poſterioꝝ id eſteſt aſſentimꝰ ꝓpoſitōi vl̓i formate ſtantecognitōe intuitiua ꝑfecta. Cognitio aūt intuitiua imꝑfecta eſt illa quā iudicamꝰ re aliqn̄fuiſſe vel fuiſſe. d̓r cognitio recordatiuavt qn̄ video aliquā intuitiue gn̓at̉ habitusinclinās ad cognitōeꝫ abſtractiuā mediantequa iudico aſſentio talis res aliqn̄ fuit: qꝛ

Secundialiqn̄ vidi. Notādum eſt hic. ſtāte cognitione ītuitiua imꝑfecta alicuiꝰ rei habeo ſiml̓ ſemel cognitionē abſtractiuā eiuſdē rei. illa cognitio abſtractiua eſt ꝑtialis ꝯcurrēs ītellectu ad generādū habitu inclinātē adcognitione ītuitiuā imꝑfectā quā iudico reꝫaliqn̄ fuiſſe. Cuiꝰ eſt. qꝛ habitꝰ ſemꝑ gn̓atur ex actibꝰ inclinātibus ad actus cōſimileseiuſdē ſpēi. ſed hmōi eſt cognitio intuitiuaꝑfecta. qꝛ intuitiua ꝑfecta imꝑfecta ſunt cognitiōes alteriꝰ rōis. qꝛ cognitio ītuitiua impfecta eſt ſimplicit̓ abſtractiua. cognitio ꝟofecta ītuitiua. ꝑfecta abſtractiua ſuntalteriꝰ rōis. ergo ⁊c̄. Si ergo ex cognitiōe ꝑfecta ītuitiua generat̉ aliqͥs habitꝰ. ille ſolū īclinabit ad cognitionē ītuitiuā ꝑfectā imꝑfectā. qꝛ ſunt alteriꝰ rōis. habitꝰ inclinās ad cognitionē intuitiuā imꝑfectā. ſi generet̉ ex aliquo actu cognitiuo illa cognito erit abſtractiua: illa erit ſimul cognitōe ītuitiua ꝑfctāqꝛ ſtatī cognitionē intuitiuā ꝑfectā ſiue obiectū deſtruat̉ ſiue ſit abſens: pōt ītellectꝰ quā pͥus vidit intuitiue cōſiderare formare hoc ꝯplexū. hec res aliqn̄ fuit aſſentire euidēter: ſic̄ qͥlibꝫ in ſe exꝑit̉. ergo opꝫ ponere aliquē habitu inclinante ad iſtu actu. qͥa exquo ītellectꝰ modo p̄t prōpte elicere iſtū actūpoſt cognitionē ītuitiuā. aliqn̄ potuit. ſequit̉ nūc eſt aliqͥd inclinās ītellectu ad illūactū qd̓ pͥus fuit. Illud aut vocamꝰ habitūſed iſte habitꝰ ſic inclinās ītellectū pōt cauſari a cognitiōe ītuitiua ꝑfecta: ſicut on̄ſuꝫ eſtnec ab aliqua cognitione abſtractiua ſequēteillā cognitionē intuitiuā. qꝛ iſta eſt pͥma propoſitū habet̉ poſt cognitionē ītuitiuā. ergoopꝫ ponere nccrio aliquā cognitioneꝫ abſtractiuā ſimul cognitiōe ītuitiua ꝑfecta exn̄te eſt ꝑtialis intellectu ad generādū iſtūhabitū ſic intellectū inclinātē. Si dicas excognitiōe ītuitiua ꝑfecta frequēter elicita: p̄tgenerari habitꝰ ſicut ex cognitiōe abſtractiuafrequēter elicita. opꝫ ponere cognitionēabſtractiuā intuitiua. Rn̄deo. ex nullacognitōe ītuitiua: ſenſitiua: vel ītellectiua: p̄tgenerari hītus. qꝛ ſi ſic. aut ille habitꝰ inclinatad cognitionē abſtractiuā aūt ītuitiuā abſtractiuā: ꝓpter cām dictā. qꝛ ſunt alteriusſpēi. nec intuitiuā. qꝛ nullus experit̉ magisinclinet̉ ad cognitionē intuitiuā poſt talē cognitionē frequēter habitā ꝙͣ an̄ oēm cognitioneꝫ ītuitiuā. qꝛ ſicut pͥma cognitio ītuitiua nopoſſꝫ naturalit̓ cauſari ſine exiſtētia obiectipn̄tia. ita nec quecūqꝫ alia. nec plꝰ inclinat̉ extali cognitiōe frequēti ꝙͣ in prīcipio. Sed decognitiōe abſtractiua aliud eſt. qͥa poſt primā

G

Obiectio

Reſponſio.