LibriSecundi
ꝑfectionis ⁊ aliter nullo mō debet cōcedi mēſura creaturarū: niſi ꝑ eius cognitōeꝫ ītuitiuā⁊ aliarū creaturarū poſſet cognoſci vna creatura eē ꝑfectior: qꝛ vna plꝰ accedit ad ꝑfectōeꝫdei ꝙͣ alia. ⁊ iſto mō dicūt verū qͥ dicūt ꝙ albedo in gn̓e coloꝝ eſt menſura alioꝝ menſura īquā ꝑfectōis: qꝛcognita albedine rubedine etnigredine pōt aliqͥs ſcire ꝙ rubedo eſt ꝑfectior color nigredine. aut ecōuerſo: qꝛ plus accedit ad ꝑfectōem albedinis ꝙͣ nigredo. ⁊ eodēmō eſt de inſtāti ⁊ mutatōe ſi ꝑ cognitōem inſtātis ⁊ duarū mutationū poſſet qͥs cognoſcere ꝙ vna mutatō eſt ꝑfectior alia: qꝛ plus accedit ad ꝑfectōeꝫ īſtātis: tūc inſtās pōt dici mēſura ꝑfectōis reſpectu aliarū mutationū ⁊ aliter no. An̄ aliter pōt dici ꝙ īſtans eſt mēſuramutatōis: nō qꝛ dicit aliquā rē abſolutā ſuperip̄am ⁊ res ꝑmanētes: ſꝫ qꝛ mutatio ꝓprie dcāvt ſigͣt rem ꝯnotādo negatōem īmediate p̄cedēte coexiſtit vni parti ꝯdictōis: ita ꝙ nō alijnec duabꝰ ſil̓. Ad aliud dico ꝙ inſtās d̓r diſtīguere inter p̄teritū ⁊ futurū. nō qꝛ diſtinguit arebꝰ ꝑmanentibꝰ ⁊ imꝑmanētibꝰ: puta vbi pūctus diſtīguit īter vna ꝑtē ⁊ aliā nō eſt pūctꝰalius a ꝑtibꝰ linee: ſꝫ ꝓpter hͦ dicit̉ diſtīguere⁊ copulare: qꝛ medio mō ſe hꝫ inter p̄teritū etfuturū. ⁊ hͦ qꝛ illud eſt p̄teritū qd̓ coexiſtebatmultis extremis ꝯͣdictionū: ⁊ nūc nō coexiſtitFuturū aūt eſt qd̓ coexiſtet aliqͥbꝰ ꝯͣdictorijs ⁊mō non coexiſtit: ſꝫ inſtās pn̄s ſic mō coexiſtitvni ꝑti ꝯͣdictōis ⁊ pͥus nō coexiſtebat illi necalicui alteri. ⁊ ideo d̓r diſtinguere ⁊ copulare.Ad aliud dico ꝙ partes tꝑis ⁊ motꝰ: vt motꝰeſt tp̄s ſunt eede ſiue ſit motꝰ velox ſiue tardꝰ:qꝛ eedē affirmatōes ⁊ negatōes ſunt de eſſentia motꝰ ſiue ſit tardior ſiue velocior: ſꝫ ille motus nō hꝫ rōnem tꝑis reſpectu ſui: ſicut nec aliquis motꝰ reſpectu alteriꝰ. ⁊ aliꝰ motꝰ vel realis vel ymaginatiuꝰ hꝫ rōnem tꝑis reſpectu illius motꝰ: reſpectu cuius eſt velocitas vel tarditas. ⁊ tūc dico ꝙ ſi ſit motꝰ tardior primo: etpoſtea fiat velocior in duplo: tūc velocior fit īduplo minori tꝑe ꝙͣ tardus: qꝛ motus alius diſtinctꝰ ab iſto motu veloci ⁊ tardo modo predicto qui regularis eſt ⁊ vniformis eſt tēpus ⁊mēſura reſpectu pͥmi motus. ⁊ qꝛ motꝰ iſte cuius vna medietas eſt tardior ⁊ alia velocior induplo quo ad partē motus tardioreꝫ coexiſtitmaiori ſucceſſioni in duplo motꝰ vniformis. ⁊quo ad partē motus velociorē coexiſtit minori ſucceſſioni in duplo motus vniformis. ideopars velocior motus fit in duplo minori tēpore ꝙͣ tardior. Et ex hͦ nō ſequit̉ ꝙ pars ſit equalis toti: quia pars illa motus vniformis q̄ mēſurat tanꝙͣ tēpus partē motus velocioreꝫ eſt
minor ꝙͣ ip̄a tota ſucceſſio: etiam ꝙͣ alia parsſucceſſionis eiuſdē menſurantis partē motustardiorē. ⁊ ꝑ ꝯſequens nec pars tꝑis menſurātis predictu motu eſt eadē toti nec equalis toti. Si dicas ꝙ ſi motꝰ pͥmꝰ menſuret aliquēmotū vniforme inferiore puta motu ſolis pervnū diē vel ꝑ vnā reuolutōem ſi fiat alia reuolutio vel motus in duplo velocior nō menſurabit niſi medietatē alterius motus vniformis.ex qͦ eſt velocior prima reuolutōne in duplo: ⁊tamē affirmatōes ⁊ negatōnes q̄ ſunt in ſcd̓areuolutōe fuerūt in prima ⁊ tamē pͥma reuolutio fuit tp̄s duplū reſpectu ſcd̓e reuolutōis: etꝑ cōſequens idē eſt duplū ad ſe reſpectu ſuijpſius. Ad illud dico ꝙ tēpus accipit̉ dupliciter vel ꝓ motu ymaginato qͥ tantuꝫ habet eēobiectiue in aīa vel pro motu reali. primo mōaccipiendo ſic eſt tp̄s idē apud om̄s ꝑ equiualentiā: qꝛ eodē modo mēſurarē ego alios motꝰꝑ conceptū tuuꝫ. ſi eſſet in me ſicut menſuro ꝑconceptū meū: ⁊ tu ecōuerſo ꝑ meū ſicut ꝑ tuūſi accipit̉ ſcd̓o modo aut igit pro motu primovelociſſimo ⁊ regulatiſſimo aut pro motu inferiori. pͥmo modo eſt idē tēpus apud om̄s: quiaom̄s poſſunt ꝑ illū motū menſurare alios motus inferiores tanꝙͣ ꝑ menſura. ſcd̓o modo accipiendo motū ſic nō eſt idē apud oēs realiterlicet forte ſit idē equiualenter. Contra. commentator qͣrto phiſicoꝝ dicit ꝙ nō poſſumusꝑcipere tēpus niſi ꝑcipiendo motu primū. ergo nō poſſumus menſurare ꝑ aliū motū. Rn̄deo ẜm ph̓m ⁊ cōmentatorē quarto phiſicorūmotus primus eſt velociſſimꝰ ⁊ regulatiſſimꝰita ꝙ ẜm eū impoſſibile eſt dare motū velociorem ⁊ regulatiorē. ⁊ ideo ymaginando aliquēvniforme ⁊ velociſſimū habeo quendā conceptu motus qͥ ſoli primo motui cōuenit. ⁊ ideoẜm iſtā viā ille motus ymaginatus ſolū eſt cōmunis pͥmo motui: ⁊ ideo qͥcunqꝫ fingit ſic cōceptꝰ motus: percipit motum primū: quia illecōceptꝰ in nullo alio ſaluatur. Et ideo ymaginando illū conceptū percipit̉ primus motusin cōi. Unde theologi habent dicere ꝙ deꝰ poteſt facere aliū motu ita regularē ⁊ vniformēſicut eſt primus motus iā factus ⁊ forte motūvelociorē licet non forte magis vniformē. ⁊ ſiſic eſſet in menſurando motus realis per motū in aīa non plus percipit̉ primꝰ motus iā factus ꝙͣ alius factus a deo de nouo: quia motꝰymaginatus equaliter ſaluaretur in vtroqꝫ. iōdico ꝙ tēpus vt eſt motus in anima eſt idē apud om̄s per equiualentiā modo ſupradicto.⁊ hoc ſufficit ad intentiōem philoſophi. Adaliud dico ꝙ accipiendo tempus ẜm quid nominis inquātū dicit menſurā: ſic tēpus nō eſt
Ad. xj.n
Ad. xj.nn
OMAd decimum.
nn
LL
1Ad xij
Reſpōdetur
Reſpōdetur
Replicatur
Inſtatur
OLReſpondetur.
1