LibriSecundi
idē cū creatione paſſiua: qꝛ pōt creare: igit̉ ⁊cͣ.Ite generatio paſſio ⁊ generatū nō ſunt idēergo nec creatio paſſio ⁊ creatura. Itē creatura manet creatio nō: igit̉ ⁊cͣ. Ad oppoſitūſi differt a creatura: aut igr̄ vt ſb̓a: aut accidēsnō vt ſb̓a: qꝛ nec materia nec forma nec ꝯpoſitū. nō vt accidēs: qꝛ tūc eſſet poſteriꝰ creaturamaxīe ſi creatū ſit ſb̓a deus pōt ſeꝑare priꝰ abſolutū ⁊ diſtinctū realit̓ a poſteriori. Itē ſi ſictūc creatio crearet̉ ⁊ eſſet ꝓceſſus in infinitūHic pͥmo vidēdū eſt de relatiōibꝰ ī cōi. Et ē h̓opinio ꝙ ī quolꝫ p̄dicam̄to eſt res p̄dicam̄ti: ⁊modꝰ p̄dicādi: res p̄dicam̄ti ē pͥma intētio. modus āt eſt ſcd̓a intētio: ⁊ ꝑ tales mōs diſtīgūt̉p̄dicamēta. Quere gandenſem in ſūma. dicitigit̉: ꝙ relatio ꝙͣtum ad rē eſt idē cū fundamēto ſuo: ſꝫ ꝙͣtū ad modū relatōis differt et facitdiſtinctu p̄dicam̄tū. Pro iſta opiniōe arguit̉multiplicit̓. Prīo ſic. Eſſe ad: eſt vniꝰ rōis ī oībus relatiōibꝰ ⁊ reſpectibꝰ: igr̄ nō pōt eē diſtīctio ſpēruꝫ relatiōis ẜm diuerſos modos relationū aliūde: niſi penes fundamēta: et ſil̓r necgenerū: qͥa a quo res hꝫ diſtīctionē ſpecificā ⁊vnitatē ab eodē hꝫ realitatē igit̉: et iō dicit: ꝙcircūſcripto fūdamto eſſe ad eſt eiuſdē rōnis īoībus q̄ ſunt ad: niſi penes fūdamenta. nec eſtdifferētia generū niſi penes modos. Itē relatiōes eo ꝙ ſunt in diuerſis aſſimilant̉ ⁊ diſtingūtur. Si aūt eſſent ī vno fundamēto tūc nōſic aſſimularent̉ ⁊ diſtinguerent̉: gͦ diſtinctiorelatōis eſt penes fundamēta. Itē re latio aduenit fūdamēto ſine mutatiōe. v. phiſicoꝝ. qd̓nō eſſet verū ſi diſtingueret̉ a fūdamēto. Itēſb̓a et relatio differūt in deo ẜm ꝓprias rōnesqꝛ tm̄ duo p̄dicam̄ta tranſferunt ad dīna: ⁊ tn̄ibi nō dicūt diſtīctas res. Itē relatio nō ꝯponit cū abſoluto: qd̓ nō eſſet verū ſi diceret aliārē. Itē ꝯͣdictio nō eſt ꝙ ſint duo ꝙͣta: ⁊ ꝙ nōſint equalia: gͦ eqͣlitas nō differt a ꝙͣtitatibus.Itē relatio cōſequit̉ oē p̄dicatū: qꝛ oīs res alteri ꝯꝑata: vel eſt eadē vl̓ diuerſa: gͦ nō differta re cuiuſlꝫ p̄dicamēti. Itē ſi ſic tūc albū ſil̓eeēt ꝯpoſitiꝰ ꝙͣ nō ſil̓e. Item tunc iſta relatioeēt ꝯpoſita ex eſſe ad ⁊ eſſe in: qꝛ relatio ex quoeſt accūs ineſt nccͣario. Alia opinio eſt ꝙ relatio eſt alia res a fundamēto: ⁊ eſt aliqͥd abſolutū. Quod ꝓbatur qꝛ īmutat audituꝫ: vt ptꝫin armonia: ſꝫ nihil habꝫ talē actionē niſi abſolutū. Itē cauſat ſonū: gͦ eſt abſolutū. Tertiaeſt opinio ꝙ eſt alia res diſtīcta a fundamētotn̄ nō eſt in eo ſubiectiue. Qd̓ ꝓbat̉ tū qꝛ aduenit fundamēto ſine ſui mutatiōe qͥnto phiſicoꝝ qd̓ falſum eēt ſi eēt in eo ſubiectiue. Tūqꝛ lapis viſus: ⁊ nō viſus diſtingunt̉: circūſcripta oī oꝑatiōe ītellectꝰ ⁊ nō ꝑ abſolutū: igit̉ ꝑ
Secundireſpectiuū: ſꝫ illud nō hꝫ eſſe ī lapide viſo: qꝛ nihil cauſat̉ a viſu in re viſa. Tū qꝛ ſortes vt ſortes coexiſtēs a nullo diſtinguit̉ niſi pͦ reſpectūqͥ nō hꝫ oē in ſorte: qꝛ ex hͦ ꝙ ſortes coexiſtit nōhꝫ eſſe in eo aliqua relatio. Tū qꝛ ſcibile inꝙͣtu terminat relatōem ſcīe diſtinguit̉ a ſe inꝙͣtu nō determinat etiā nulla re noua exiſtentein ſcibili. Itē ſi reſpectꝰ eſſet in agēte agēsmutaret̉ ⁊ pateret̉ anteꝙͣ ageret. Quarta ēopinio ꝙ aliq̄ relatōes diſtingunt̉ realiter aliqͥ nō q̄ eſt ſcōti. primū ꝓbat̉ multipliciter ꝑ ſeparabilitatē relatōis ad fundamētū: qꝛ aliqͥdpōt eſſe albū ⁊ nō ſil̓e. ꝑ vnionē nature humane ad ſuppoſitū diuinū. ꝑ inherentiā ⁊ ſeparatōem accidentiū in euchariſtia. ꝑ cōparatōeꝫpartiū. ꝑ ordinē vniuerſi. ꝑ vnionē forme cummateria. ꝑ cauſatōem ſcd̓arū cauſarū ꝓpt̓ approximatōem. Itē idē nō ꝯtinet plura diuerſarū rationū ⁊ oppoſitarū ꝑ oīmodā ydētitatē: ſꝫvnū ⁊ ideꝫ eſt ſil̓e vni ⁊ diſſil̓e alteri. Si dicasꝙ differūt ſolū ꝑ intellectū. Cōtra. tūc ſciētiemathematice q̄ ſunt de relationibꝰ puta muſica ⁊ ꝑſpectiua nō ſunt ſcīe reales. Cōtra iſtāvltimā opinionē: qꝛ in nulla re ſunt īfinite resin actu: ſꝫ ſi relatio differt realiter a fundamento: hͦ ſequit̉. ergo ⁊cͣ. aſſumptū ꝓbat̉: qꝛ diuerſitas eſt relatio realis ⁊ differt realit̓ a ſuo fūdamēto ꝑ te: gͦ ſi iſta differt ꝑ aliā relatōem diuerſitatis: ⁊ illa realiter differt a ſuo fundamētoꝑ aliā relatōem diuerſitatis: ⁊ ſic erit ꝓceſſusin infinitū. Si dicis ꝙ eſt ſtandū in ſcd̓o: quia.qn̄ fundamētū relatōis nō pōt eſſe ſine ꝯͣdiction ſine termīo relatōis: tunc illa eſt eadē cuꝫfundamēto ſuo: nūc aūt ꝯͣdictio eſt ꝙ pͥma relatio diuerſitatꝭ qͣ vnū abſolutū differt ab alioſit ſine illo abſoluto in quo fundat̉: gͦ cuꝫ illudabſolutū terminat illā relatōeꝫ diuerſitatis q̄eſt inter primā relatōeꝫ diuerſitat̉ꝭ ⁊ ſuū fūdamentū: gͦ iſta ſcd̓a relatio eſt eadē realiter ſaltē cū ſuo fundamēto: ſcꝫ cū pͥma relatōe. Con 3tra. ſuppoſito ꝙ iſta regula ſit ꝟa. Accipio tūcoppoſitū eius ſcꝫ ꝙ oīs relatio ē diuerſa a ſuofundamēto: ſine qͣ fundamētū nō pōt exiſtereſine ꝯdictōe: nūc aūt lꝫ relatio diuerſitatis inter duo abſoluta nō pōt eē ſine ꝯͣdictōe ſine relatione diuerſitatis a fundamēto ſuo: qꝛ nō poteſt eſſe ſine illo pͥmo fundamēto: tn̄ pͥma relatio diuerſitatis bene pōt eē ſine relatōe diuerſitatis q̄ eſt ad qd̓libꝫ aliud a ſuo fundamēto:⁊ a termino ſue relatōis. Cuius ꝓbatio eſt: qͥaq̄libet alia res excepto deo pōt deſtrui: ⁊ ꝑ cōſequēs pōt primū fudamētū ⁊ pͥma diuerſitasmanere ſine oī alia diuerſitate: ⁊ qn̄ manentalie res ī fundamēto pͥme diuerſitatꝭ vel in ip̄aprima diuerſitate relatiōes diuerſitatꝭ ad alia
Opinio henricide gandauo.
TertioQuartoIn oppoſitum
Probat̉ pͥmo.
Tertio.
Secundo.
Quarto.
Septimo.
Quinto.
Octauo.Nono.
Sexto.
Secundo.Tertia opinioProbat̉ pͥmo.
Qocundo.
Secundo.
COpinio ſcd̓a.
Opinio ſcd̓a.C
Tertia opinioProbat̉ pͥmo.
Probat̉ pͥmo.
Cōtra opiniovltimam
Euaſio
TertioQuarta opq̄ eſt ſcoti
TertioQuarta
Impugnatur
T..