Druckschrift 
Super IV libros Sententiarum
Einzelbild herunterladen
 

ri ſecundiſQueſtio

Libri ſecundiScd̓i libri ſententiarū. Queſtio prima.Irca ſecūduſentētiarū querit̉. Utrumcreatio actio qua deꝰ dicittur formaliter creās differat ex natura rei a creatore. ſic: qꝛ cōtradictoria verificant̉ de ali quo ſine diſtīctōe ex natura rei: ſꝫ deꝰ eſt creās: prius fuit: ergo.Sed hec diſtīctio ē ī creatura: qꝛ nōdū eſt. a deo differt creatio: igit̉ ⁊cͣ. Itē ꝓductiodiffert realit̓ a ꝓducēte ꝓducto ſi ſit realisſꝫ creatio ē hmōi: ⁊cͣ. Itē relatio realis diſtīguit̉ a fūdamēto ꝙͣ a terio: ſꝫ creatio ē hmōiergo. minor pꝫ: qꝛ poſitꝭ extremis .ſ. deo creatura orit̉ creatio: ſꝫ poſitꝭ extremis orit̉ relatio: ergo. Itē tria reqͥſita ad relationē realēſaluantur hic: quia hic fundamentū eſt reale:ſcꝫ eſſentia diuīa: ſꝫ diuina eſſentia extremadiſtingunt̉ realit̓: qꝛ deus creatura: orit̉/ exnatura rei: qꝛ poſita creatura ſtatī dicit̉ deuscreās. Itē relationi reali correſpōdet terminꝰ realis: ſꝫ creature ad deū ē relatio realisergo ⁊cͣ. Itē nihil denoīat aliqͥd realit̓ niſi ſitip̄m reale: ſꝫ deꝰ d̓r realit̓ creās: ⁊cͣ. Ad oppoſitū arguit̉ ſic. Si creatio actio differt realiter a deo: eſt creatura: ꝓbatur qꝛ capit adeo poſt eſſe: ſi ſic igit̉ creationē. De illa creatōe q̄ro vtrū differat a deo vel non. Siſic erit ꝓceſſus ī infinitū. ſi non: ſtat̉ in pͥmo:eadē rōne diſtinguitur: ſil̓r illa creatio pōt deus certū eſt: eſt alia res. Dicit̉ cōiter creatio actio dicit reſpectū rōnis: qd̓ ꝓbat̉.qꝛ qn̄ aliqͣ diſtingunt̉ referunt̉ ita vnū depēdet ab alio ecōtra: in dependēte eſttm̄ relatio rōnis. ſꝫ deꝰ creatura diſtingunt̉ referunt̉: creatura depēdet a deo: ecōtra: ⁊c̄. Itē īter eſt mutua dependētia: eſtmutua relatio realis. exēplū ī qualitatibus etquātitatibꝰ: vbi eſt talis depēdentiaeſt talis relatio: ſꝫ realis in vno extremo rationis ī alio: ſic eſt ī ꝓpoſito: igit̉ ⁊cͣ. Cōtra iſtāopinionē. qn̄ aliqͥd equalit̓ denomīatur ab aliquo ſiue ītellectꝰ ſit ſiue no: illud denoīansdicit formalit̓ reſpectū rōnis. Iſtud ptꝫ: qꝛ qd̓ hꝫ eſſe niſi aliud pōt denoīari niſi aliud ſit: igit̉ oppoſitū qd̓ denoīat̉ ſiue ſit aliudſiue: pōt eſſe denoīatu illud aliud aliquo modo: ſꝫ deꝰ de noīatur creans ſiue ītellectus ſit ſiue ſit: loquēdo de quocūqꝫ intellectu impoſſibile: qꝛ lꝫ deꝰ non poſſit ꝓducereaīam rōnalē ſine intellectu: tn̄ abſolute ſi impoſſibr le eſſet ītellectꝰ poſſet eaꝫ ꝓducere:igit̉ ⁊cͣ. Itē illa denoīatio orit̉ poſitꝭ extre-

mis circūſcripto intellectu dicit̉ operationē intellectꝰ: ſꝫ poſito deo lapide circūſcripto ītellectu ipoſſibile eſt deꝰ creās: ⁊cͣ.Si dicas dicit̉ creās: qꝛ in eo eſt aliqͥre:latio: ſed qꝛ terminat relationē realē creatureCōtra. Ex hoc ſe queret̉ ꝓpoſitū: qꝛ ſi ꝓpt̓ hocdicit̉ deꝰ creās: qꝛ termīat relationē realē creature: relatio dicit reſpectū rōis. Itē āteoēm oꝑationē intellectꝰ deus d̓r vere creās:ita poſt: ſꝫ āte oēm oꝑationē intellectꝰ quaꝫ tuponis cauſare relationē rōis denoīatur deuscreās: poſt. Itē q̄cunqꝫ poſſunt eqͣlit̓ ꝯꝑari adinuice poſſunt equalit̓ hr̄e relatiōes rōis denoīari ab eis: ſed intellectꝰ pōt cōꝑarevnā creaturā ad aliā: ſed cōparat creaturā addeū: creatura pōt dici creās aliā cteaturā ſicut deus. Si dicis vna cōꝑatio eſt falſa: etalia vera: cōꝑatio vera denoīabit: aūtfalſa. Cōtra. Falſitas veritas īpediūt relationē rōnis cauſari: qͥa ſicut cauſat̉ reſpectꝰrōnis quādo cōꝑat̉ homo ad aīal: ſicut ad genus: ita cauſat̉ relatio rōnis quādo ꝯparat̉ homo ad aſinū ydētitatē: dicēdo hoīem eſſe aſinuꝫ: igit̉ ⁊cͣ. Itē cōcedit ꝓpoſitū: qꝛ ex hocvna ꝓpoſitio eſt ꝟa alia falſa: eſt ponere aliquod primuꝫ ex natura rei: quare vna eſt vera alia falſa: qꝛ ī eo res eſt vel eſt ⁊cͣ. Itēnullꝰ reſpectꝰ rōnis pōt eſſe: igit̉ creatio dicit reſpectū rōnis. An̄s ptꝫ qꝛ ſi ſic: aut habet ſubiectiuū aut obiectiuū. ſubiectiuū: qͥatūc eſſet relatio realis. obiectiuū: ſicut eſſecognitū: qꝛ hoc maxīe veritatē haberet intelligēdo ꝓpoſitōeꝫ ꝯparādo ſubiectū ad p̄dicatū ibi oportet ponere. Probat̉ qꝛ intellectꝰītelligēdo p̄ciſe ſubiectū p̄dicatū cōpl̓aꝫ nl̓lo alio penitꝰ ītellecto ītelligit totā ꝓpoſitioneꝫ: eſt talis reſpectꝰ cauſatꝰ ſubiecti adp̄dicatū. Itē ſi debꝫ poni talis relatio realisHoc maxīe eſſet ꝓpt̓ iſtas intētiones: genusſpēs: ſubiectū p̄dicatū: ſꝫ qd̓libet iſtoꝝ eſt rōisqꝛ poſſum ītelligere ꝯceptū generis: ſpeciei tn̄ habēt eſſe obiectiue abſolute ſine aliquoreſpectu rōnis eodēmō de ſubiecto p̄dicatoItē ꝯtra rōem poſitionis ſue: qꝛ ẜm cauſa depēdet ab effectu: tn̄ hꝫ relationē realēad effectu. Exēplū Sol d̓pedet ad vermē:tn̄ realit̓ refert̉ ad vermē: ſic in ꝓpoſito. lꝫ deꝰ depēdeat a creatura adhuc p̄t realit̓ referri ad creaturā. Itē ꝯtra hoc qd̓ dicit: aliqn̄cauſa ꝑficit̉ effectu. Cōtra. Omne recipiēsinꝙͣtuꝫ tale eſt patiēs: habet magis ratiōeꝫpatiētis ꝙͣ agent̓: igit̉ ſi q̄libꝫ cauſa naturalisrecipit reſpectū magis patit̉ ꝙͣ agat. Itētra dic̄ actio dīna diſtīcta ē a ſua ſb̓a: et pōt eſſe alia media relatio dei ad creatu

A

A 1

nde

ionē