SententiarūLibri primi

iſ1creature ſicut ip̄e arguit. arguo ego. Nā cauſa agēs pͥma ſine qua nō pōt effectꝰ produci inquocūqꝫ inſtāti cōparat̉ effectui. in illo inſtātiagit. gͦ cū cā pͥma priꝰ cōparet̉ effectui ꝙͣ cā ſecuda. ⁊ tūc cauſat̉. gͦ in illo inſtāti ꝓducit totūeffectū. gͦ in ſcd̓o inſtāti in quo ꝯparat̉ cā ſcd̓aad effectū nihil intelligit̉ tūc cauſandū. gͦ cauſa ſcd̓a nihil cauſat. Si dicat̉ ꝙ argumētumnō valet de cā pͥma libere cauſante. qꝛ illa pōtcāre qn̄ placet ſibi. ſed bene valet de cā nccriocauſante. qꝛ illa cā in quocūqꝫ inſtāti cōꝑaturad effectū nccrio cauſat. Iſtud nō ſufficit. qꝛaccipiēdo cām primaꝫ ſine qua ſecūda nō pōttalē effectū ꝓducere. Et tūc q̄ro. aut cā primapͥus cōꝑatur ad illū effectū. aūt nō. ſi ſic. gͦ tūccauſat effectū. gͦ tūc nihil remanet cauſandū.Si nō pͥus: ſꝫ in eodē inſtāti ꝯꝑatur ad effectūin quo cā ſcd̓a cōꝑatur ad effectū. ⁊ ita nō plꝰrepugnat duabꝰ cauſis naturalibꝰ oꝑari in eode inſtāti ad effectū. ꝙͣ duabus cauſis: quaruꝫvna ſit libera: ⁊ alia naturalis. gͦ nō obſtāte pͥmitate cāe poterit deꝰ cōcurrere ⁊ cauſare eudē effectu cū cā ſecūda: etiā ſi deꝰ eſſet cā naturalis. Un̄ videt̉ ꝙ eadē rō ꝯcludat ꝙ nulla cānaturalis pͥor pōt cōcurrere cū cā ſecūda. ad ꝓducēdū alique effectū. Nā accipio cām priorēquācunqꝫ ⁊ cām ſecundā ſubordinatam. ⁊ q̄roaūt illa cā pͥor priꝰ ꝯꝑatur ad effectū ꝙͣ ſecūdacā. aūt nō. Si ſic. gͦ in pͥmo inſtāti cāt cauſa pͥor. ⁊ certū eſt ꝙ nō cāt ꝑtē effectꝰ. qꝛ nō eſt maior rō qͣre cāt vnā ꝑtē ꝙ aliā. ⁊ ſil̓r frequēter effectꝰ eſt indiuiſibilis nō habēs ꝑtes. gͦ in pͥmoinſtāti cāt totū effectū. gͦ in ſecūdo inſtanti nihil remanet cauſandū. ⁊ ꝑ ꝯn̄s nūqͣ cā ſecūdaagit cū cā prīa. ⁊ ita illa rō deſtruit ordinē eēntialē cāruꝫ. Si aūt illa cā pͥma nō priꝰ cōꝑaturad effectu ꝙͣ cā fecūda. eadē rōe: nec cā ſimpl̓rpria ꝯꝑatur priꝰ ad effectū ꝙͣ cā ſecūda. Et itaꝓpt̓ talē prioritatē nō oꝫ deū negare eē cām īmediatā oīm. Ideo ꝙͣtum ad iſtū articulū dico. ꝙ nō pōt naturali rōe demōſtrari ꝙ deꝰ p̄tīmediate ſe ſolo oēm effectū ꝓducibile ꝓducere. qꝛ nō pōt naturali rōe demōſtrari ꝙ deꝰ cātſe ſolo oīa de facto. cū illud ſit fl̓m. ⁊ ab oībꝰ tāph̓is. ꝙͣ ſct̄īs negatū: cū oēs ponant aliqͣs eſſecās ſecūdas. Nec pōt etiā ꝓbari ꝙ deꝰ ꝯtingēter ⁊ libere agit vel cauſat illa q̄ cauſat. Et exiſtis ſequit̉ ꝙ nō p̄t on̄di rōe naturali deū poſſe oīa īmediate et ſe cā ſolo ſine oī cōcauſantecāre. Hoc pꝫ. qꝛ oē agēs naturale et ſufficienseqͣlit̓ reſpiciēs multa. vel ncc̄rio ꝓducit qd̓libet illoꝝ. vel nullū. gͦ ſi deꝰ ſit ages ſufficies etnatural̓r cauſans eqͥlit̓ reſpiciens ꝓducibiliavel nccͣrio cābit oīa vel nullū iſtoꝝ. ſꝫ nō omīamanifeſtū eſt. gͦ nulla. Si dicat̉ ꝙ deꝰ nō eqͣli

ter reſpicit iſta ꝓducibilia ⁊ iſta. qͥa illa ꝓducit mediātibus cauſis ſecūdis. ⁊ illa no. Hocnō valet. q̄ ſi deus pōt ſe ſolo ꝓducere iſta q̄ ꝓducit mediātibus cauſis ſecūdis. nō requiritiſtas cās ſecūdas ad ꝓducēdū. gͦ ꝙͣtū ad hͦ e qͣliter reſpicit iſta ⁊ alia eiuſdē rōis. q̄ nō ꝓducit mediātibꝰ cauſis ſecūdis. gͦ equalit̓ ꝓducet ea vel nō ꝓducet. īmo ex iſto ſequit̉ ꝙ deꝰneceſſario ꝓducet oīa eiuſdē rōnis ꝓducibilia. vel nulla ꝯn̄a ptꝫ. qꝛ cānaturalis ⁊ ſufficiens nō requirēs aliqd̓ aliud ad effectū ſuū. vl̓ꝓducit oīa eiuſdē rōis vel nullū. qꝛ nō ē maiorrō quare plus ꝓducat vnū ꝙͣ aliud eiuſdē rōnis. cū inter illa nullꝰ ſit ordo. gͦ ſi deꝰ ſit cā naturalis nō eſt maior rō quare plꝰ ꝓducat iſtudindiuiduū iſtius ſpēiſpāliſſime ꝙ illud Et itavel ꝓducit qd̓libet vel nullū. Dico gͦ ꝙ nullo mō ſtant ſil̓. ꝙ deꝰ ſit cā natural̓. ⁊ tn̄ ꝙ poſſit ſe ſolo ſine omī alia cā cōcauſante omnē eſfectū ꝓducere. ⁊ ita cū nō poſſit rōne naturali ꝓbari ꝙ deꝰ ſit cā cōtingēs. nō pōt rōne naturali ꝓbari ꝙ deꝰ pōt cāre īmediate ⁊ ſe ſoloomnē effectu ꝓducibilē. Et iō dico ꝙ ph̓i nōpoſuerūt cām ſecūdā neceſſario cōcurrere ꝓpter imꝑfectionē effectꝰ addendā: cū ẜꝫ multos eoꝝ ipſe ſit cā effectus imꝑfecti. Sꝫ poſuerūt cāꝫ ſecūdā cōcurrere ꝓpt̓ hoc. ꝙ viderūtꝙ cā ſecūda approximata ſequit̉ effectꝰ ⁊ ip̄anō approximata nō ſequit̉ effectꝰ quā rōnemtangit ph̓s. ij. de generatione ad ꝓbandū ſolē eē cāꝫ iſtoꝝ inferioꝝ. Poſuerūt etiā ꝓpt̓ h̓ꝙ cū deꝰ ẜm eos ſit cā naturalis. ſi poſſet aliquē talē effectū ꝓducere ſine cauſa cōcauſante. ſeqͥt̉ ꝙ an̄ approximationē cā ſcd̓e ꝓduceret̉ effectꝰ ꝓpt̓ pexiſtētiā cāe ſufficiētis. cuiusoppoſitū viderūt ad ſenſū. Nec etiā negauerūt eū ſic eē cām oīm ꝓpt̓ illā pͥoritatē cāe prime ad ſcd̓am cām. qꝛ illa ꝓbaret ꝙ nullꝰ eſſetordo eſſentialis cārū reſpectu eiuſdē effectusꝓducti īmediate ad vtrāqꝫ illarū cārū. qd̓ reputo falſū ſimpl̓r Un̄ nō ē ymaginandū ꝙ cāpͥmū ī aliquo īſtāti cōꝑet̉ ad effectū. ⁊ ī ſcd̓o īſtāti cōꝑet̉ cā ſcd̓a ad eūdē effectū. ſꝫ ī eodē inſtāti total̓r cōꝑant̉ ad eūdē effectū. Et ſi dicat̉ ꝙ cā pͥor pͥus agit. gͦ ī illo pͥori nō agit cauſa ſcd̓a. Dicēdū ē ꝙ dicēdo cā pͥor pͥus agit ſi ītelligit̉ ꝙ ī aliquo īſtāti agat cā pͥma ī quo nōagat cā ſcd̓a. ſimpl̓r falſuꝫ ē. qꝛ ī eodē iſtāti oīno agūt. Si aūt ītelligat̉ ꝙ cā pͥor ē pͥncipalior ⁊ illimitabilior ⁊ ꝑfectior. ſic pōt cōcedi ꝙͣuis forte nō de virtute ſermōis. ſꝫ hͦ nihil ē adꝓpoſitū. Et ſi dicat̉ ꝙ ſaltē ī aliquo pͥori agitcā pͥma ī quo nō agit cā ſcd̓a. Dicēdū ꝙ nō p̄tꝓpͥe cōcedi. qꝛ nihil ē ibi pͥus niſi cā. ⁊ iō oꝫ ꝙlypͥori correſpōdeat hͦ ſubſtātiuū cā. et ſic tūc

Inſtatur

Reſpondetur

Rn̄ſio auctoris