LiberSeptimus

¶ Iſtud eſt ſecūdum capitulum huius tractatus in quophiloſophus oſtendit. ꝙ in mouentibꝰ ⁊ motis non ſit ꝓceſſus in infinitum. quia in capitulo precedenti probatūeſt ꝙ omne quod mouetur. mouetur ab aliquo alio. ergoetiam hoc quod mouetur ẜm locum qui primꝰ eſt motuum mouetur etiā ab alio ⁊ mouens illud ſi mouetur mouetur iterum ab alio. ⁊ non poteſt hoc abire in infinitum.ſed neceſſario in aliquo ſtabit. quod eſt primum mouensquod nequaquam mouetur. ⁊ illud erit primuꝫ quod eſtprima cauſa motus. Sed ſi aliquis hoc neget dicēdo oppoſitū huius. ſcꝫ ꝙ in infinitum abibit. tunc ponatur ꝙ. a.ſit vocatuꝫ aliquid quod mouetur ab alio. quod ſignaturper litteram. b. et quia etiam. b. mouetur quando moueta. eo ꝙ ſicut dicit aduerſarius. b. non mouet. a. niſi motuſuo ponatur etiam ꝙ. b. moueatur ab eo quod vocaturc. et quia etiam. c. mouet motu ſuo. ponatur tunc ꝯſequēter ꝙ moueatur ab ipſo quod vocatur. d. ⁊ hoc modo ponatur ꝙ aſcendat in infinitum in numero mouentium etmotorum. quia igitur ſimul tempore mouens mouet etmotum mouetur. ⁊ poſitum eſt ꝙ quodlibet mouēs mouet motu ſuo quo et ipſuꝫ mouetur. oporteꝫ neceſſario ꝙquando mouetur ꝙ omnia moueantur. igitur manifeſtūeſt ꝙ ſimul moueātur et. a. ⁊. b. et quodlibet aliorum. ⁊ ꝙaliter ſimul non moueret mouens ⁊ moueretur motumcum tamen motus nihil aliud ſit qͣꝫ actus mouentis ineo quod mouetur. Cum ergo. b. mouetur. c. mouetur. etipſum. d. propter eandem cauſam. ergo ſimul erit tempus motus. a. ⁊ motus. b. ⁊ motꝰ vniuſcuiuſqꝫ ceteroruꝫ¶ Eſt tamen aduertendum. ꝙ quāuis motus talium q̄rum vnus mouet alium ⁊ mouetur ab alio ſimul ſit pertempus non tamen neceſſario qͥetes ſunt ſimul vniuſcuiuſqꝫ iſtorum. ⁊ ſic ex his habetur ꝙ quecūqꝫ ſunt mota ⁊mouentia ad ſe inuicem ꝙ omnis illorum motus ſimulerit tempore. qͣꝫuis non de neceſſitate quietes eoruꝫ ſimulſunt in tempore. Cum igitur quilibet iſtorum motuuꝫ ſitẜm ſe licet ſimul ſit cum alio tempore. ſic pōt accipi vnūquodqꝫ ipſorum ẜm ſe. qͣꝫuis vnūquodqꝫ ſupradictoruꝫab altero moueatur etiā ſimul cum ipſo. tamen nihilominus vniuſcuiuſqꝫ iſtorum vnus eſt numero motus ẜᵐ ꝙin ipſo mobili conſideratur. et ſi ſic accipiatur vnus motus numero. non erit infinitus ẜm vltima. ſed determinatus. quia vnūquodqꝫ iſtorum mouetur ex quodā in qd̓dam. vt patet ex prehabitis. ergo non eſt infinitus ſed finitus. vt ſexto huius patuit.¶ Aut em̄ numero accidit eundem eſſe motum aut genere aūt ſpecie. Numero quideꝫ igitur dico eūdem motuꝫ qui ē ex eodem in idemnumero. ⁊ in tempore eodem numero fit. vt exhoc albo quod eſt vnum numero in hoc nigrūẜm hoc tempus quod eſt vnū numero. Si em̄ẜm aliud non adhuc vnus erit numero. ſed ſpecie. Genere autem motus vnus eſt qui in eodem predicamento ſubſtantie vel generis eſt.Specie autem qui ex eadem ſpecie in ideꝫ ſpecie. vt ex albo in nigrum. aut ex bono in maluꝫHec autem dicta ſunt in prioribus. Accipiatur igitur qui eſt motus ipſius a. et ſit in quo ēe. et qui eſt ipſius b. ſit in quoꝫ. et qui eſt ed̓ in

quo it Et tempꝰ in quo moueatur a ſit k. Determinato autem motu ipſius a. determinatūerit ⁊ tempus. et non infinitum quod eſt k. Sꝫin eodem tempore motum eſt a ⁊ b et reliquorūvnumquodqꝫ. Accidit ergo motum qui eſt eꝫit. cum ſit infinitus in tēpore finito moueri qd̓eſt r. In quo em̄ a motum eſt. et que ſunt ipſius conſequēter omnia mota ſunt infinita. quare in eodeꝫ mouetur Et nanqꝫ aut equalis motus erit qui eſt ipſius a ipſi qͥb aut maior Differt aūt nihil penitus em̄ infinitū motū in finito tꝑe accidit moueri. hoc aūt impoſſibile eſt¶ Hic philoſophus pro maiori declaratione reſumitquedam que dicta ſunt in quinto huius. tractatu ſecūdo.capitulo ſecūdo. videlicet de vnitate motꝰ. Et dicit philoſophus. ꝙ motus dicitur vnus qui eſt ex eodē in idemaut eſt numero vnus. aut genere. aut ſpecie. Numero em̄vnus dicitur ille qui eſt eiuſdem mobilis ex eodem in idēnumero ⁊ in eodem tempore. vt ex hoc albo quod eſt ideꝫin numero in hoc nigrum quod eſt idem in numero. ⁊ ſecundum hoc tempus quod eſt idem numero. qui ſi ſecūdum aliud tempus fuerit non erit idem numero ſed ſpecie. Genere autem motus vnus eſt ſiue mutatio qui eſtin eodem predicamento ſubſtantie aut alterius generispredicamentalis. Specie autem eſt motus vnus qui exeadem ſpecie eſt in idem ſpecie. vt ex albo in nigrum. autex bono in malum. Et hec materia latius patuit quintohuius. loco prenominato. Iſto autem preſuppoſito accipiatur per ypoteſim. ꝙ motus ipſius. a. vocetur. e. ⁊ motus ipſius. b. vocetur. z. ⁊ motus eius quod eſt. c. et eiusquod eſt. d. vocetur .i. et. t. Et quia iam habitum eſt ꝙmotus omnium iſtorum eſt ſimul. ſic tempus in quo eſtmotus vnius ipſorum quod eſt. a. ſignatum per litteramk. cum autem determinatus id eſt finitus ſit motus ipſius. a. ſecundum numerum ⁊ ſpeciem ⁊ genus oportetꝙ tempus eius quod eſt. k. ſit terminatum ⁊ non infinitum. ſed in eodem tempore mouetur. a. et. d. quod eſt. b.et aliorum vnumquodqꝫ que infinita dicuntur. ⁊ ergo totus motus infinitorum qui ſignatur per. e. 3. i. c. erit in tēpore finito. quod eſt. k. ⁊ hoc ideo ſequitur. quoniam iamante habitum eſt ꝙ in eodem tempore in quo mouetur. aconſequentia ipſum. a. omnia infinita mouētur. ergo omnium motus erit in eodem tempore. quia motus eorumaut eſt equalis aut maior. quia minor eſſe non poteſt. quiatantum vel plus eſt de motu in eo quod mouetur. qͣꝫ influit ei id quod mouet. ⁊ nullo modo minus. Dicit̉ em̄plus de motu in ipſo. quia adhuc virtus motiua manetin eo quod mouetur quando etiam non mouet id quodmouebat. Et in hoc non eſt differentia ad preſentem intentionem. qꝛ in vtroqꝫ modo mouentia ſupponūtur eſſeinfinita. Unde ſecūdum vtrunqꝫ modum ſequitur vniuerſalit̉. ꝙ infinitus motus ſit ⁊ moueatur in tempore finito. ſed hoc eſt impoſſibile. vt probatum fuit in ſexto huius. ergo impoſſibile videt̉ ꝙ hoc abeat in infinituꝫ ꝙ vnūmoueat̉ ſemper ab alio.Sic quidem igitur videtur demōſtrari qd̓eſt a principio nō tamen demōſtrat̉ ꝓpter hoc