Formatis igitur dominus deusde humo cūctis animantibꝰ terręet vniuerſis volatilibꝰ cęli: adduAugu. nutu quo condidit. vel per angelos.xit ea ad ada vt videret quid vovt ſic intelligerent dominum ſuum.caret ea. Omne enim qd̓ vocauitadam animę viuentis ipſum eſt

Ihebrea līgua q̄ ſola fuit ante ꝯfuſionē turrisnomen eius. Appellauitqꝫ adaꝫnominibus ſuis cuncta animātia⁊ vniuerſa volatilia cęli ⁊ omnesFinter omnia animantia ſibi adducta.beſtias terrę. Ade vero nō inueniApl̓s. dei adiutores ſumus. hi nō inueniebantur ante chriſti dormitionem.ebatur adiutor ſimilis eius. Imf ſpater. jſper mortem crucis.miſit ergo dominusʳ deꝰ ſoporē

Sed ſi recte poſſunt queri ſucceſſores morituris: rectius quęrunt̉ ſocij victuris. Illi aūt animales quidem. ſed nō morituri. niſi peccaſſent: accepturi angelicam formam. cęleſtemqꝫ qualitatē. vbi peccauerunt: mox mēbriseoꝝ egritudo letalis concepta eſt. ⁊ ſi em̄ nondum ſpirituale. ſed animalecorpus erat: nondū huius mortis erat. de qua ⁊ cum qua nati ſumus. Curergo non credamus illos ante peccatum genitalibus menbris ad procreationem imꝑare potuiſſe ſicut cęteris. quę in quolibet oꝑe anima ſine moleſtia ulla ⁊ pruritu voluptatis habet? Curetiā incredibile videatur deū feciſſe taliacorpora. vt ſi nō peccaſſent. illis menbrisſicut pedibꝰ imꝑarēt:nec cū ardore ſeminarent. vel cū dolore parerent? Sed poſt peccatū motū legis illiuſq̨̄ repugnat legi mentis. meruerunt: quamnuptię ordinant: continentia prohihet: vtſicut de peccato factūeſt ſupplicium: ſic deſupplicio fiat merituꝫFactam ergo viro fęminam ex viro: in eo ſexu. in ea forma. ⁊ ea diſtinctione menbroꝝ qua fęminę notę ſunt: quę peperit cayn ⁊ abel. qui dubitat cogit om̄ia mutare quę credimus. Quid autem iuſtius: hac pęna qͣꝫ vt nonad omneꝫ nutū ſeruiat corpus quaſi famulus animę: ſicut domino noluitipſa ſeruire? Siue vtrūqꝫ ex parentibꝰ fiat corpus ex corpore. anima ex anima: ſiue alio modo fiat anima.Adduxit ea ⁊cͣ. Non ſicut venatores vel aucupes. nec iuſſionis voxde nube facta eſt. quā rationales anime intelligere ſolent. hanc em̄ naturaliter non intelligunt beſtię vel aues: ſed per miniſteria angeloꝝ. qui capiūtin verbo eius. quid quando fieri debeat. Omnis em̄ anima etiā irrationalis mouetur iuſſis. Sed rationalis voluntatis arbitrio conſentit: vel nō.Irrationalis quę hoc non habet pro ſuo genere iuſſu tacta ꝓpellitur. Cūaūt iuſſa per angelos miniſtrantur: peruenit iuſſio dei nō ſolū ad homineſpecudes. aues. ſed etiā ad piſces. ſicut ad cętum qui glutiuit ionam. nec ſolum ad iſta maiora: ſed etiā ad vermiculū. De piſcibꝰ nō dicit̉. ꝙ eis adāimpoſuit nomina: ſed credibile eſt paulatim cognitis pro diuerſitate gentium impoſita eſſe. Notandū aūt ꝙ nō dixit. Formatis volatilibꝰ de aquisſed de terra. ſecundū vniuerſalē appellatōeꝫ terrę. qua dicit̉: Deus qui fecit cęlum ⁊ terram ⁊cͣ. ſecundū quā: quecūqꝫ ſiue de arida ſiue de aquis creata ſunt. de terra eſſe creata intelligunt̉.¶ Hie. Videtur primā linguā humano generi fuiſſe hebręam. qꝛ nomīna quę vſqꝫ ad diuiſionē linguaꝝ in gen̄. legimꝰ ꝯſtat eſſe illius.Appellauitqꝫ ⁊cͣ. Augꝭ. Miſtice. Significans gentes quę ſaluę fierētin eccleſia ꝑ chriſtum: nomē chriſti accepturas qd̓ prius nō habebant. vnde: Vocabo ſeruos meos nomine alio.Adam vero nō. i. a. ⁊cͣ. Augꝭ. Videndū eſt qūo facta ſit mulieris formatio. quę miſtice dicit̉ ędificatio. Angeli nullam poſſunt creare naturaꝫergo nec formare coſtam in mulierem. nec carnis ſupplementū in loco coſtęnon ꝙ nichil agāt vt aliquid creetur: ſed nō ideo creatores. ſicut nec agricolę ſegetum aut arboruꝫ. Solus em̄ deus .i. trinitas eſt creator. Facta eſt/ergo fęmina a deo. etiā ſi coſta miniſtrata ſit ꝑ angelos: ſicut vir factus exfęmina nullo concubitu: cum ſemen abraę diſpoſitum eſt ꝑ angelos in manu mediatoris. Sꝫ quęritur an ratio quā primis oꝑbus deus concreauitid haberet. vt ſecundū ipſam ex viri latere fęminam fieri neceſſe eſſet: an hͦtantum vt fieri poſſet. Vt aūt ita fieri neceſſe eſſet: non ibi iam conditum.ſed in deo abſconditum erat. omnis naturę iuſtiſſimus curſus habet naturales leges. ſecundum quas ⁊ ſpiritus vitę qui creatus eſt. habet appetituſluos qd̓am modo terminatos: quos etiā voluntas mala non poſſit excedere. ⁊ elementa mundi corporei diffinitam vim qualitatēqꝫ ſuam. qͥd qd̓qꝫvaleat. vel nō. quid de quo fieri. vel nō. Super hunc naturalem curſumcreator habet apud ſe. poſſe de om̄ibus facere aliud qͣꝫ eoꝝ naturalis ratōhabet. vt virga .ſ. arida repente floreat: fructum gignat. ⁊ in iuuentute ſterilis fęmina in ſenectute pariat. vt aſina loquatur. ⁊ huiuſmodi. dedit autem naturis deus. vt etiā ex his hęc fieri poſſent: non vt in naturali motuhaberent. Habet aūt in ſe abſconditas quorundā futuroꝝ vel factorumcauſas. quas rebꝰ conditis nō inſeruit: eaſqꝫ implet. nō opere prouidentięquo nature ſubſiſtunt vt ſint: ſꝫ quo illas adminiſtrat vt voluit: quas vtvoluit condidit. Omnia ergo quę ad gratiaꝫ ſignificandam. nō naturali

motu rerum. ſed mirabiliter facta ſunt: eoꝝ abſconditę cauſę in deo fuerūtQuoꝝ vnū erat: ꝙ mulier facta eſt de latere viri dormientis. quę ꝑ ipſuꝫfirma facta: qꝛ ex oſſe eius. Ille ꝓpter ipſam infirmus: quia non coſta. ſedcaro ſuppleta. Non habuit prima reꝝ conditio. quādo ſexta die dictū eſtmaſculū ⁊ fę. c. e. vt fęmina ſic fieret. ſed vt fieri poſſet: ne contra cauſas qͣsdeus voluntarie inſtituit: mutabili voluntate aliquid faceret. Extaſis ergo recte intelligitur ad hoc immiſſa: vt mens adę particeps angelicę curię⁊ intrans ſanctuariūdei nouiſſima intelligeret. Un̄ enigilansꝓphetico ſpiritu eructauit: Hoc nunc osex oſſibꝰ. m. ⁊. ca. d. c.m. quę verba cū adeſcriptura fuiſſe dicatxp̄s in euāgelio deūdixiſſe declarat: ut intelligamus ꝑ illā extaſim adam diuinitꝰhęc dixiſſe.¶ Ade nō inue. a.Nullus fidelis iuſtꝰchriſto ęquari poteſtSpecioſus enim forma prę. f. ho. Nemoem̄ poterat genus humanū liberare: niſi ipſe. Vnde nemo inuentꝰ eſt dignus aperire li. ⁊ ſol. ſigͣ. e. ⁊cͣ.¶ Miſtice. Ade vero ⁊cͣ. Facta eſt mulier in adiutorium viri. qꝛ adhuc erat qd̓ fieret. vt nō ſolum anima corpori dominaret̉. ſed etiaꝫ virilisratio ſubiugaret ſibi animalē partem ſuā. per qd̓ adiutorium imꝑat corpori. Ad huiꝰ exemplū fęmina facta: quā ratio viro ſubiugauit. vt qd̓ induobus planiꝰ apparet .i. in maſculo ⁊ fęmina. in vno conſideretur: vt appetitum animę ꝑ quē de menbris corporeis operamur: mens ſubiugatumhabeat .i. iuſte regat adiutorem ſuum. Demonſtratur etiā homini quātomelior ſit pecoribꝰ. quę adducta nominatim diſtinguit: ⁊ iudicio rationisdiſcernit. Sed hic intellectꝰ facilis. Ille vero difficilior quo intelligit aliud eſſe rationale qd̓ regit: aliud animale. qd̓ regitur. In quo datū eſt eiirrationales motꝰ diſcernere: ⁊ dominio rōis cooperāte gratia ſubiugare.Immiſit. d. ⁊cͣ. Iſi. Miſti. Nō poſſūt hęc corporeis oculis videri.Sꝫ qͣꝫto quis a viſibilibꝰ ad ſecreta intelligentię quaſi obdormiēdo ſeceſſerit: melius ⁊ ſincerius videt. Ipſa ergo cognitio qua cognoſcit̉ aliud eſſe rationē quę imperet. aliud animalitatem quę obtemperet: quaſi effectiomulieris eſt de coſta viri propter coniunctionē ſignificandā. Ut huic parti quiſqꝫ dominet̉. ⁊ fiat qͣi ꝯiugalis in ſe ipſo. ꝑfecta ſapiētia indiget: cuiꝰcontemplatio ſecreta eſt. ⁊ a ſenſu corꝑis remota. quę ꝑ ſoporē intelligiturTunc em̄ ordinatiſſime caput mulieris eſt vir: cuꝫ viri caput chriſtus eſt.In loco coſtę carnem poſuit. non vt caro carnalem concupiſcentiā ſignificet. ſed affectum dilectionis: qua quiſqꝫ animā ſuam diligit. ⁊ non eſt durus vt eam contemnat. qd̓ diligit quiſqꝫ cui pręeſt. Vocauit ergo adamvxorem ſuam: tanqͣꝫ potior inferiorem. et dixit: hoc nūc os ex oſſibus meis⁊cͣ. Os de oſſibus. propter fortitudinem. et caro de carne. propter temperantiam. Hę duę virtutes ad inferiorem animi parteꝫ pertinent: quā prudentia rationalis regit. Vnde hęc pars animę virago dicta. tanqͣꝫ a viroderiuata. Qd̓ aūt ſequit̉. propter hoc relinquet homo patrē ⁊ matrē ⁊cͣ.prophetia eſt. ad ſacramentū chriſti ⁊ eccleſię referenda.Augu. Qui putant auimam ex anima. ſicut carnem ex carne fieri: dicunt deum vnam feciſſe animam ſufflando in faciem viri: vt ex illa cęteręcrearentur. qm̄ primo adam formatus eſt. deinde eua. Et vnde corpus etanimam ille habuit: dictū eſt. ſed non de illa ꝙ flatu dei ſit animata: tāqͣꝫde viro vtrūqꝫ ductū ſit. qui iam fuerat animatus. Sed ſi propterea putant animam mulieris ex anima viri. quia ſcriptum nō eſt. ꝙ eam deꝰ ſufflando animauerit: cur ex viro animatam credunt: cum ⁊ hoc ſcriptū nonſit? Si vero deus omnes animas ſicut primam fecit: ideo de alijs ſcriptura tacuit: quia qd̓ in vna factū eſt: de cęteris intelligi poſſet. Naꝫ ſi aliudfiebat in fęmina qͣꝫ in viro: vt ex carne animata anima duceretur. nō ſicutviri: aliunde corpus: aliunde anima. qd̓ aliter fiebat: ſcriptura tacere nondebuit: ne ita factum putaremus. ſicut iam didiceramus. qꝛ ergo nō dixitex anima viri factam animam mulieris: innuit nichil aliud putandum qͣꝫde viro fuerat dictum.¶ Aug. Si quęratur vnde accepit animam xp̄s? mallem audire meliores⁊ doctiores. tamen pro meo captu libentius reſpondeo nō de adam qͣꝫ deadam. Si vero non ſecundum animam. ſed tm̄ ſecundū carnem dicimusleui fuiſſe in abraam: ibi erat chriſtus: qui ſecundum carnem ex abraam. et